Het Jacobspad van Westerbork naar Ruinen

Zondag 13 oktober 2013 

Schaapskudde bij Moordenaarsveen en Radiotelescoop Dwingelderveld

Etappe 6
Het is nog maar 8 à 9 graden Celsius als Durkje en ik vanmorgen vlak vóór 7.30 uur in het donker vanuit Stiens via Ruinen naar het Drentse Westerbork rijden. Tegen 9.00 uur parkeren we onze auto bij de Stefanuskerk van Westerbork. Vanaf hier wandelen we verder over het Drentse Jacobspad, vanaf de plaats waar we de vorige keer onze dagtocht stopten. We zijn van plan vandaag van de Stefanuskerk van Westerbork naar de Mariakerk van Ruinen te lopen, over een afstand van 30 kilometer. 

Van Westerbork over de Pieterberg naar Makkum
Klokslag 9.00 uur vertrekken we aan de voet van de toren van de Stefanuskerk in Westerbork. Dan begint ook de kerkklok te luiden voor de aanstaande zondagochtendkerkdienst. De eerste kerkgangers lopen al op straat. Via de Pieterberg verlaten we Westerbork. Langs het zandpad van de Pieterbergweg passeren we al een eerste heideperceel.
Ten zuiden van de N381 lopen we langs enkele grote grazers, bij de Boekweitplas, gelegen in het Scharreveld. Daarna doorkruisen we het Holterzand, en gaan we in de richting van het gehucht Makkum.
Het weer is onstuimig. Af en toe regent het heel licht, en we hebben gedurende deze wandeldag een harde wind vanuit het noordoosten, hetgeen geen straf is als je overwegend in zuidwestelijke richting loopt, zoals we dat vandaag doen.

Van Holthe over het Terhorsterzand naar Spier
Voorbij Holte lopen we over de Makkumer Esch. We steken ter hoogte van de sluis het Linthorst-Homankanaal over, en lopen dan door naar het gehucht Terhorst. Een tractor met een grote aanhangwagen volgeladen met snijmaïs passeert ons hier op de smalle doorgaande weg. Vandaag zien we nog veel percelen met hoog opgeschoten maïs, maar hier en daar zijn ook veel maïspercelen al geheel of gedeeltelijk geoogst.
Ten zuiden van Terhorst lopen we over het Terhorsterzand in de richting van Spier.
Iets anders wat vandaag vooral opvalt, zijn de vele paddenstoelen - hele grote, en ook mooie kleine - en een groot aantal bomen en struiken, die door de harde wind van de afgelopen dagen en van vandaag hun eerste bladeren en vruchten (zoals lijsterbessen, eikels en kastanjes) op de grond hebben laten vallen.
In Spier komen we langs de eerste geopende horeca-gelegenheid, dus hier vinden we onze koffiepauzestek.

Door Boswachterij Dwingeloo en Nationaal Park Dwingelderveld
Na onze rustpauze na de eerste 14 van de 30 kilometers volgt een kilometerslange tocht door Boswachterij Dwingeloo en door het Nationaal Park Dwingelderveld. Tot aan de schaapskooi op het Noordenveld is de wandelroute van het Jacobspad beslist onvoldoende bewegwijzerd, maar met de hele korte routebeschrijving, de routekaart en met behulp van gps en logisch redeneren slagen we er toch heel goed in om de juiste route door Boswachterij Dwingeloo en over het Lheederzand te volgen. Voorbij het Smitsveen is de route vanwege het hier wel overzichtelijke landschap weer veel gemakkelijker te volgen.
Als we de Radiotelescoop Dwingelderveld en iets verderop het Moordenaarsveen zijn gepasseerd, ontmoeten we op de kilometerslange zandpad-scheiding tussen de Kraloërheid en de Dwingeloosche heide een schaapherderin met haar grote schaapskudde. De beide honden houden ons, de schaapherderin en haar schapen waakzaam in de gaten.

Benderse en Engeland
Halverwege het lange en brede zandpad tussen de beide heidevelden door pauzeren we bij een verlaten heidewoning  in de luwte, om enige minuten uit de wind even wat te eten en te drinken.
Daarna verlaten we de Benderse Heide nabij Schaapskooi Ruinen.
Tussen Witteveen en Benderse passeren we het Bezoekerscentrum Dwingelderveld, waar veel auto's staan geparkeerd van bos- en heidewandelaars en van de gasten van dit bezoekers van Natuurmonumenten.
Een mooie bezienswaardigheid tussen Benderse en Engeland is de achtkantige beltmolen De Zaandplatte, oorspronkelijk gebouwd in Echten, en hier in Engeland weer opgebouwd met de restanten van de voormalige molen van Ruinen.

Lammechien bij de Mariakerk van Ruinen
Vlak buiten Engeland is onze bestemming al in zicht. We wandelen het dorp Ruinen binnen en arriveren op de dorpsbrink dan al spoedig bij de Mariakerk van Ruinen. Vóór deze kerk staat een klein beeldje van Lammechien, het zusje van Bartje, beiden welbekend van de boeken van Anne de Vries.
Om 15.00 uur zijn we aangekomen bij de Mariakerk, na een wandeling van exact zes uren.
De zesde wandeldag over dit Gronings-Drents-Overijsselse pelgrimspad zit erop. Totaal hebben we in de eerste zes dagen nu de eerste 165,5 van de 208 kilometers gelopen. We zijn nu gearriveerd in Ruinen, in de provincie Drenthe.

Bolster back to the nature

Zaterdag 12 oktober 2013

Kastanje-oogst na een stormachtige wind

Dood hout
Na de langdurige stormachtige wind van gistermiddag ligt vandaag de tuin bezaaid met dood hout. Takjes zonder blad, en hier en daar enkele kleine takken met blad liggen her en der onder de bomen, achterin de tuin.

Maar er liggen niet alleen takken.

Bolsters en kastanjes
Onder de kastanjeboom liggen dikke groene ballen met scherpe punten. Het zijn grote bolsters, die gistermiddag als gevolg van de harde wind uit de kastanjeboom zijn gevallen.
Als ik rond de boom alle bolsters heb opgeraapt van de grond, is het resultaat een flinke bult bolsters.
De meeste bolsters zijn nog gesloten, maar een enkele vertoont al de nodige scheuren. Andere bolsters zijn door de val opengebroken, met als gevolg dat de kastanjes zichtbaar zijn, of bij een enkele bolster eruit zijn gevallen.

Bolster back to the nature
Zoals elk jaar te doen gebruikelijk, leg ik alle bolsters en kastanjes op een grote schaal, die de komende dagen en weken in de woonkamer ons dagelijks in stilte zal wijzen op de reeds ingevallen herfst.
In de komende dagen zullen de bolsters uitdrogen en zich openen.
De prachtig glimmende kastanjes komen dan tevoorschijn, ingeklemd in het mooie fluweelwitte vruchtvlees in de bolster.
Daarna zullen de groene bolsters en het witte vruchtvlees in de bolsters in bruine tinten kleuren.
De harde bruine bolsters verdwijnen later op de composthoop, en worden volgend jaar gecomposteerd weer teruggegeven aan de natuur in de tuin.

Bolster back to the nature.

Life doesn't start with the seed; 

life starts with the soil.

Beeldend werk in drie dimensies

Vrijdag 11 oktober 2013 

Beeldend CT-werk in drie dimensies

 













Drie dimensies
Na het zomerreces is de vitrine van onze HBO-Bachelor-opleiding Creatieve Therapie (CT) van Stenden Hogeschool, langs de Kennisboulevard, weer opnieuw ingericht.
Momenteel staan en hangen daar werkstukken van eerstejaars studenten van de CT-variant Beeldend Vormen.

• In het front staat driedimensionaal werk, dat is gemaakt naar een naaktmodel.
• De werkstukken in het platte vlak, die tegen de blokken zijn aangebracht, zijn beeldende reacties op dat driedimensionale werk; door een groepsgenoot gemaakt.
• En tegen de achterwand zien we zelfportretten, die zijn gemaakt naar aanleiding van die beeldende reacties.

Meitinkers foar Nijkleaster

Donderdag 10 oktober 2013 

De Nijkleastertafel gereed voor de Meitinkers

Breinstoarm-gearkomste
Een kwartier vóór aanvang van onze brainstormsessie arriveer ik in Nijkleaster, in de voorkerk van de Sint-Radboudkerk van Jorwert. Op de lange kloostertafel staat alles al gereed voor de deelnemers van de bijeenkomst van vanavond.
Als bestuur van de Stichting Nijkleaster hebben we voor vanavond vier 'pommeranten' uitgenodigd; vier Friezen die hun sporen in Fryslân hebben verdiend met ondernemerschap, creativiteit en pionieren. We noemen ze de 'Meitinkers', ofwel meedenkers voor Nijkleaster, die van harte bereid zijn om ons verhaal aan te horen en om daar dan vervolgens op te reageren met hun verhelderende vragen en met hun opbouwende kritiek en suggesties.

In kleaster as in dyk
Na een korte kennismakingsronde vertellen onze bestuursvoorzitter Henk Kroes en onze Nijkleaster-pionierspredikant Hinne Wagenaar aan de Meitinkers waar wij als Nijkleaster voor staan en gaan. Hinne vertelt dat we ons nieuwe klooster vooral willen zien als een dijk; een dijk tegen alle bedreigingen van vandaag de dag; een klooster waar begrippen als 'stilte, bezinning en verbinding' centraal staan. Stichting Nijkleaster kiest voor een model dat we binnen onze protestantse kerktraditie niet kennen, namelijk het kloostermodel. We willen een nieuw Fries protestants klooster zijn in de Friese context, waarin de Friese taal, historie en cultuur centraal staan.

Petear mei de Meitinkers
Daarna volgt een lang, maar bovenal inspirerend gesprek, waarin de Meitinkers hun informatieve vragen stellen, waarbij ze ons af en toe de spiegel voorhouden, en ons erop wijzen waar wij wellicht en allicht al dan niet goed aan zouden doen in de komende periode.

Waar is God? 

Stel eerst je missie scherp. Blijf bij je missie.

Wil je stilte met lawaai financieren?

Doe gerust contrastrijke dingen, zonder afbreuk te doen aan het authentieke.

Wil je in verbinding met de Friese kerken?

Jullie zijn helemaal nog niet aan rekenen toe.

Zie je het zitten om Nijkleaster van onderop te financieren?

Zomaar enkele vragen en flarden van gesprekken. Stap voor stap, steen voor steen bouwen we in deze avondsessie naar het delen van missie, visie, doelen en mogelijke actiepunten. Iedereen denkt en spreekt vrijuit. We bevragen elkaar op wat wordt gedacht, gezegd en gevonden. Af en toe zoeken we de verdieping, om te ontdekken of we elkaar goed hebben begrepen.

Ferbining, besinning en ... stilte
De Meitinkers stellen ons andere vragen, dan de vragen die wij elkaar in onze binnenkring stellen. Juist die nieuwe (soorten) vragen en juist die andere wijze van beschouwen maken ons speelveld groter, waar het groter zou kunnen en moeten zijn; en die vragen brengen ons terug naar de kern, naar waar we eigenlijk voor staan en gaan.
De voorzitter doet een voorzichtige poging om de avond af te sluiten, maar voordat we het ons realiseren, zitten we al weer in een nieuw gespreksitem. Maar dan sluiten we laat in de avond af, elkaar hartelijk dankzeggend voor het goede gesprek dat we hier in Nijkleaster vanavond met elkaar mochten voeren.
Na deze bezinning nemen we afscheid van elkaar, we verbreken als het ware de verbinding, tot nader order. De verwarming kan uit; de lichten in de kerk worden gedoofd, de kerkdeur gesloten, en dan wordt het weer stil in Nijkleaster ...; in de eeuwenoude dorpskerk van Jorwert, gelegen in het lege en stille midden van Fryslân. Einde van al weer een inspirerende 'Nijkleaster-jûn'.

Een Evaluatiebureau voor de visitatie van de OLB

Woensdag 9 oktober 2013 

Stenden Hogeschool-vestiging in Groningen

Stenden School of Education op locatie in Groningen
Halverwege deze werkdag rijd ik vanuit onze Leeuwarder hogeschoolvestiging naar onze Groninger locatie van Stenden Hogeschool. In Groningen-stad komen we met de vertegenwoordiger van een Evaluatiebureau en met een delegatie van het management team van de Stenden-School of Education bijeen op de locatie van onze HBO-bachelor-Opleiding tot Leraar Basisonderwijs.

VBI-selectie
We zijn binnen Stenden Hogeschool geruime tijd geleden begonnen met de voorbereiding van de zelfevaluatie, de visitatie en de accreditatie van de Opleiding tot Leraar Basisonderwijs (OLB). In het kader daarvan selecteren we ook een visiterende en beoordelende instantie (VBI), die een visitatiepanel van onafhankelijke en gezaghebbende auditoren zal samenstellen, om de kwaliteit van onze OLB in het voorjaar van 2014 te gaan beoordelen.

Visitatie goed voorbereiden
We bespreken vanmiddag de wijze waarop deze visitatie het beste kan worden ingericht, opdat alle ins en outs van deze opleiding in de audit goed in beeld kunnen worden gebracht. Onze OLB is een opleiding met vestigingen in Assen, Emmen, Groningen, Leeuwarden en Meppel, en kent enkele speciale trajecten en differentiaties, die we bij de aanstaande visitatie op degelijke wijze willen laten beoordelen, teneinde in het jaar 2015 de beoogde accreditatie voor de komende jaren met recht te verdienen.

Bestuursvergadering Stichting Jabikspaad Fryslân - de 2e etappe

Dinsdag 8 oktober 2013 

Exterieur van De Groate Kerk in Sint-Jacobiparochie na de renovatie

De tweede helft
Met een lange vergaderagenda zijn we als bestuur van de Stichting Jabikspaad Fryslân ons nieuwe vergaderseizoen begonnen op 29 augustus 2013. We spraken toen af dat we vanavond de tweede helft van onze agenda zouden gaan behandelen. Daartoe zijn we vanavond als stichtingsbestuur bijeen in de Jacobshoeve te Sint-Jacobiparochie.
Eerst passeren enkele actualiteiten de revue, die we in elk geval vanavond willen afwikkelen. Daarna vervolgen we de agenda van onze vorige bijeenkomst.

Public Relations
In het kader van de PR-activiteiten van èn voor het Jabikspaad besluiten we dat we vanaf nu van start gaan met het treffen van de nodige voorbereidingen om op termijn een nieuwe website van het Jabikspaad te ontwikkelen en online te zetten.
Op de huidige website staat ook een Gastenboek. We spreken af op welke manier we voortaan zullen reageren op dat wat onze websitebezoekers in ons Gastenboek schrijven.
Het is al weer geruime tijd geleden dat we onze vorige Nieuwsbrief publiceerden, dus we achten het ook de hoogste tijd om dit productieproces weer in werking te stellen. We maken daartoe de nodige werkafspraken en inventariseren aan het eind van deze bijeenkomst welke onderwerpen we in elk geval in de volgende Nieuwsbrief aan de orde willen stellen.
De huidige poster van het Jabikspaad is aan vervanging toe, omdat daarop nog een foto staat van De Groate Kerk vóór de renovatie. We willen op de nieuwe poster graag weer een foto van het pelgrimagekunstwerk van Henk Rusman, met op de achtergrond De Groate Kerk, maar dat moet dan wel een foto zijn van De Groate Kerk van Sint-Jacobiparochie, in de vernieuwde staat, na de renovatie. De nieuwe poster wordt nu in productie genomen.

Routezaken en Financiën
Daarna bespreken we enkele routezaken van het Jabikspaad, voorzover die op 29 augustus 2013 nog niet zijn afgewikkeld. We zorgen bijvoorbeeld voor een nieuwe bewegwijzering in Franeker, en blikken even vooruit naar de drie nieuwe zogenoemde 'Jabiksrûntsjes', die we in 2014 zullen gaan ontwikkelen in samenwerking met de Stichting Tsjerkepaad.
Ter dekking van de uitgaven die we doen in de burgerlijke gemeenten waar het Jabikspaad doorheen loopt, dienen we periodiek een verzoek in bij de betreffende gemeenten om ons daarin financieel te ondersteunen, opdat wij ons routebeheerswerk in die gemeenten goed kunnen doen. We spreken af bij welke gemeenten we in Fryslân en in de kop van Overijssel dit jaar een subsidieverzoek zullen indienen ten behoeve van ons beheer in die gemeenten.
Vooraf, tijdens en na deze agendapunten komen vanavond nog enkele andere items terzijde aan de orde, dus al met al wordt onze geplande vergadertijd goed gevuld. Precies binnen de geplande vergadertijd hebben we alles besproken wat we vanavond ter tafel wilden hebben.

Elke woensdag Kleaster Ochtend van Nijkleaster in Jorwert

Maandag 7 oktober 2013 

De flyer van de Kleaster Ochtend van Nijkleaster in Jorwert

Nieuw protestants klooster in Jorwert
'Nijkleaster' in het Friese Jorwert heeft als ambitie om een ‘klooster nieuwe stijl” te zijn, waar mensen uit een veelheid aan tradities terecht kunnen voor rust, inspiratie en gemeenschap (Fries: stilte, besinning, ferbining).
Voorlopig - en als start van deze pioniersplek - bieden we als Stichting Nijkleaster activiteiten aan van een dagdeel of een dag; en met ingang van dit seizoen voor het eerst ook af en toe een tweedaagse.
In de toekomst hopen we gasten te kunnen begroeten die hier voor korte of langere tijd verblijven, om te worden geïnspireerd, om op adem te komen, om te pelgrimeren, en/of om te recreëren (herscheppen). 

Elke woensdag Kleaster-ochtend
Onder begeleiding van de pionierspredikant ds. Hinne Wagenaar (en soms van een gastpredikant van het Nijkleasterlingen-team) is er iedere woensdagochtend om 9.30 uur een Ochtendgebed in de eeuwenoude Sint-Radboudkerk van Jorwert. Deze korte viering bestaat uit enkele korte schriftlezingen, gebed, een stiltemoment en enkele meertalige liederen.
Neem bij lagere temperaturen aangenaam warme kleding mee.
Na de koffie-/theepauze wordt dan samen gepelgrimeerd rond Jorwert: de Kleaster-kuier.
Bij terugkomst na deze klooster-kuier delen we de door alle deelnemers zelf meegebrachte lunch. Nijkleaster zorgt voor de koffie en de thee bij deze lunch.
Deelnemers betalen € 5,00 per Kleaster Ochtend, en beleven daarvoor een bijzonder programma van stilte, bezinning en verbinding.

Kleaster-kuier
De Kleaster-kuier is geen gewone wandeling.
Vaak is deze wandeling opgebouwd uit de volgende drie delen: stilte, bezinning en verbinding.
Een deel van de wandeling doen we zwijgend.
Onderweg worden soms teksten gelezen en/of liederen gezongen.
De lengte van de Kleaster-kuier is afhankelijk van het weer en van de deelnemers.
Vaak duurt deze kort pelgrimswandeling tussen de 60 en 90 minuten.
Omdat meestal wordt gewandeld over onverharde paden en wegen rondom Jorwert, wordt geadviseerd om goede wandelschoenen mee te nemen.

Programma in het kort

• 09.30 Ochtendgebed in het kerkkoor
• 10.00 Koffie & thee in de voorkerk
• 10.30 Kleaster-kuier: Pelgrimeren rond Jorwert
• 12.00 Lunch in de voorkerk.

Iedereen is van harte welkom!

Startzondag met heropening van De Hege Stins

Zondag 6 oktober 2013 

Na de gong-slagen is De Hege Stins heropend

Renovatie en herinrichting van De Hege Stins
Op 23 juni 2013 waren we als Protestantse Gemeente van Stiens voor het laatst tijdens de ochtendkerkdienst bijeen in De Hege Stins. Op die zondag stonden we in een bijzondere viering als gemeente samen stil bij de toen nog aanstaande ingrijpende verbouwing van De Hege Stins, ons kerkelijk centrum.
Gedurende de zomermaanden is er door veel gemeenteleden heel hard samengewerkt om ons 40 jaar oude kerkgebouw weer eens een behoorlijke facelift te geven.
De gewassen grindvloerstenen zijn vervangen door een prachtige natuurstenen vloer met vloerverwarming, het meubilair is geheel vernieuwd, het liturgisch centrum is verlengd en opnieuw gestoffeerd, het jeugdhonk is geheel gestript en volledig heringericht tot een moderne verblijfsplek voor de jeugd, en het hele gebouw is grondig schoongemaakt. Zo maar een greep uit alles wat er is gedaan in de afgelopen zomer; teveel om op te noemen.

Kerkelijk werkseizoen van start
En vandaag is het dan zover dat we op deze Startzondag van het nieuwe kerkelijk werkseizoen op feestelijke wijze ons geheel gemoderniseerde kerkgebouw gaan heropenen.
De kerkzaal kleurt rood. Niet allen van het nieuw gestoffeerde rode podium en de vierkleden, maar ook de gemeenteleden dragen veel rood, want voor vandaag geldt: 'dresscode red'.
Kerkenraadsvoorzitter Hindrik ten Hoeve opent als ouderling van dienst deze ochtendviering, waarbij hij het werk memoreert dat door veel gemeenteleden is verricht, zulks in aanvulling op het specialistische werk dat door professionele bedrijven is gedaan. In deze kerkdienst worden ook gemeenteleden zoals bijvoorbeeld Hille de Haan (die het bouwproces begeleidde) en Loes de Vries (die zorgde voor een schitterend vernieuwd jeugdhonk) terecht in het zonnetje gezet. En met en in hen geldt die dank natuurlijk voor al die anderen, die hun evenzo belangrijke steentje bijdroegen.
De kerkzaal wordt heropend met een speciaal ritueel. Vóór op het liturgisch centrum staat een gong uit Indonesië. Eén van de oudste èn één van de jongste gemeenteleden slaan beiden op de gong, waarmee dan De Hege Stins officieel is heropend.

Feestelijke liturgische viering
Dan volgt de liturgische viering, die één groot feest is. Heel mooi is, dat de kerkdienst door de lector wordt begonnen met het lezen uit de Bijbel. Al 40 jaar kwamen we hier rond Gods Woord bijeen, en ook vandaag wordt direct weer de toon gezet, door de opeenvolgende bijbellezingen. 
Voorgangers van deze dienst zijn onze beide gemeentepredikanten Desirée Scholtens & Jaap Overeen, in samenwerking met onze kerkelijk werkster Tine de Vries. Lector is vandaag Nelleke van Wessel, en de organist en pianist is Auke de Boer. Onze Muziekfabriek (gemeenteband) onder leiding van Ridzert Beetstra verzorgt de muzikale arrangementen en Karinus Rauwerda & Pieter Koehoorn zorgen voor alle beeld en geluid, beamerpresentaties en voor de tussentijdse close up-filmbeelden.

Kleurcode Rood voor 500 aanwezige gemeenteleden
Er wordt veel en uitbundig feestelijk gezongen. Deze samenzang wordt bij toerbeurt op een groot aantal wisselende instrumenten begeleid. Ook de muzikale intermezzo's oogsten veel lof met een welverdiend applaus. 
Na de kerkdienst luisteren we nog naar verschillende sprekers, die onder andere blijken van waardering uitspreken voor al het vele en goede werk dat door zovelen in de afgelopen maanden is verricht.
En dan is het tijd voor koffie met oranjekoek. Zo'n 500 (!) gemeenteleden stromen de kerkzaal uit, op zoek naar koffie met lekkernij. Velen lopen door naar het vernieuwde Jeugdhonk, dat aansluitend wordt heropend. Daar is de film te zien van de jeugd, die vorige week een geslaagd kampweekend beleefde op een camping in Slappeterp. Ze sliepen in tenten en in dozen in de toen koude nachten van vorig weekend. Helden zijn het.

Startactiviteiten voor jong & oud
Na de koffiepauze gaat iedereen in en rond het kerkgebouw uiteen naar de verschillende activiteiten. De jeugd gaat t-shirts beschilderen, springen op het springkussen, doet spelletjes en krijgt informatie over ons jeugdwerk in het nu komende seizoen.
Verder zijn er workshops voor volwassenen, waarbij onder andere een kunstwerk wordt gemaakt, waar een foto- en muziekworkshop plaatsvindt, waar je naar de informatiemarkt van komend kerkenwerk kunt, en waar je ook de expositie van ongeveer 60 verschillende doopjurken van gemeenteleden kunt bekijken.
Het kerkgebouw is klaar, de werkprogramma's voor het komende seizoen zijn klaar, het schitterende jeugdhonk nodigt uit om te komen en om daar mee te doen; de taken van alle kerkwerkers zijn bekend, en er is volop keus aan vieringen, toerusting, jeugdwerk, catechese, pastoraat en bovenal ook gezelligheid en gemeenschap. Ons kerkelijk werkseizoen is met groot enthousiasme feestelijk geopend. Er is weer volop werk in de kerk.

Nije Poarte in Stiens

Zaterdag 5 oktober 2013

De overgang naar het noorden van De Poarte naar de Nije Poarte in Stiens

De Poarte en Nije Poarte
Het kleine straatje De Poarte in Stiens vormt de smalle doorgang van het oude dorpscentrum van Stiens naar de nieuwere delen van Stiens, zoals de Skilwei, het verzorgingstehuis Skilhiem, de Nije Poarte en de daarachter liggende Juckemaleane en de Stienser woonwijk It Skil.
De Nije Poarte en De Poarte vormen als het ware de 'brug' tussen oud en nieuw Stiens.

T-vormige woonstraat van het Skilhiem
De Nije Poarte (de nieuwe poort) is eigenlijk een T-vormige straat, want het oostelijke zuid-noord-deel is gelegen tussen De Poarte en de Juckemaleane, en het westelijke oost-west-deel ligt halverwege haaks op het oostelijke deel.
Het langs en rond het westelijke deel van de straat gelegen verzorgingstehuis Skilhiem heeft dan ook De Nije Poarte als postadres.

Verbinden en verbeteren

Vrijdag 4 oktober 2013

De cover van de Kritische Reflectie van Stenden Hogeschool

Stenden Hogeschool gaat op voor de Instellingstoets Kwaliteitszorg
Stenden Hogeschool heeft ervoor gekozen om wel mee te doen aan de zogenoemde Instellingstoets Kwaliteitszorg. Daartoe komt binnenkort een visitatiecommissie van de Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO) vijf hele dagen bij onze hogeschool op werkbezoek, om met ons in gesprek te gaan over de wijze waarop we binnen onze hogeschool zaken als kwaliteit, kwaliteitszorg en kwaliteitsmanagement 'in control' hebben. Op 17 & 18 oktober 2013 en op 11 tot en met 13 november 2013 zal binnen Stenden Hogeschool deze Instellingstoets Kwaliteitszorg (IK) plaatsvinden.

Participatiemodel
Om alle studenten en medewerkers te betrekken bij deze voor ons allen belangrijke visitatie, en om alle deelnemers van deze Instellingstoets Kwaliteitszorg goed voor te bereiden op deze visitatie, zijn en worden binnen onze hogeschoolgemeenschap allerlei zaken georganiseerd. Zo hebben we bijvoorbeeld een Intranetpagina, waarop relevante informatie over deze Instellingstoets staat. In de wandelgangen van alle hogeschoolvestigingen in Assen, Emmen, Groningen, Leeuwarden en Meppel staan informatiepanelen, waarop onze collega's kort verwoorden op welke wijze zij bijdragen aan de kwaliteit van ons onderwijs, van ons onderzoek en van de organisatie; en iedereen heeft de beschikking over het zelfevaluatierapport (de zogenoemde 'Kritische Reflectie'), die in samenspraak met alle geledingen binnen onze hogeschool is geschreven. Vorige maand organiseerden we een voorbereidingsdag voor alle deelnemers van de Instellingstoets, om iedereen goed toe te rusten voor de vijf komende visitatiedagen, en in de afgelopen maand werden op alle vijf hogeschoollocaties ontbijtsessies georganiseerd, waarin alle medewerkers in de gelegenheid werden gesteld om met de leden van het College van Bestuur in gesprek te gaan over de kwaliteit van ons onderwijs, ons onderzoek, onze organisatie en onze dienstverlening.

Een goede voorbereiding is het halve werk
In de voorbereidingsperiode op deze visitatie hebben we een zogenoemde 'Kritische Reflectie' geschreven. Daarin reflecteren we zelfkritisch op de wijze waarop we binnen Stenden Hogeschool de kwaliteit hebben georganiseerd, op de resultaten waar we trots op zijn èn op de verbeteringen en de innovatie, die we beogen voor de komende maanden en jaren.
De titel van deze Kritische Reflectie is: 'Verbinden en verbeteren'.
Voorafgaand aan de inhoudsopgave wordt eerst kennisgemaakt met onze hogeschool. De organisatie- en beslissingsstructuur wordt in beeld gebracht, en enkele basisgegeven over Stenden Hogeschool worden beschreven. Ook in de bijlagen achterin dit zelfevaluatierapport worden de nodige aanvullende gegevens vermeld.

Kritisch zelfreflecteren
Daarna volgt in 50 pagina's de kern van de Kritische Reflectie, uitgewerkt naar de vijf standaarden, waarop conform de huidige kwaliteitscriteria moet en kan worden bewezen dat een hogeschool qua kwaliteit van onderwijs, onderzoek en organisatie 'in control' is.
Op grond van vijf kwaliteitsstandaarden van de NVAO wordt de kwaliteit van de hogeschool beschreven, geanalyseerd en beoordeeld. Deze evaluatie voert ons per standaard naar de zelfreflectie, die leidt tot oordeelsvorming èn ambities en aanbevelingen tot verbetering en innovatie.

Vijf NVAO-standaarden ter beoordeling
De vijf hoofdstukken van onze Kritische Reflectie behandelen achtereenvolgens de volgende vijf NVAO-standaarden:

1. 1. Visie op de kwaliteit van het onderwijs: Stenden Hogeschool beschikt over een breed gedragen visie op de kwaliteit van haar onderwijs en op het ontwikkelen van een kwaliteitscultuur;
2. 2. Beleid: Stenden Hogeschool beschikt over adequaat beleid om de visie op de kwaliteit van haar onderwijs (zie Standaard 1) te realiseren;
3. 3. Resultaten: Stenden Hogeschool heeft zicht op de mate waarin haar visie op de kwaliteit van haar onderwijs (zie Standaard 1) wordt gerealiseerd, en meet en evalueert regelmatig de kwaliteit van haar opleidingen;
4. 4. Verbeterbeleid: Stenden Hogeschool kan aantonen dat zij de kwaliteit van haar opleidingen waar nodig systematisch verbetert;
5. 5. Organisatie- en beslissingstructuur: Stenden Hogeschool heeft een effectieve organisatie- en beslissingsstructuur met betrekking tot de kwaliteit van haar opleidingen (zie de Standaarden 3 en 4). 

Dit gaat over ons
Deze week hebben alle medewerkers en alle overige betrokkenen van de Instellingstoets een drukwerkversie van de Kritische Reflectie ontvangen. Iedere medewerker van Stenden Hogeschool krijgt met dit zelfevaluatiedocument de spiegel voorgehouden van de resultaten van deze zelfreflectie, waaraan een groot aantal medewerkers van de verschillende Schools en stafdiensten een inhoudelijke bijdrage hebben geleverd.
Eén opmerking van een collega tijdens een ontbijtsessie vorige week is me vooral goed bijgebleven. Zij gaf aan dat zij zichzelf herkent in de inhoud van onze Kritische Reflectie: "Dit rapport gaat over onze hogeschool; dit zijn wij, en zo zijn wij. Hierin staat welke ontwikkeling wij in de afgelopen jaren hebben doorgemaakt; zoals het hier staat, voel ik het ook". 
Ik schat in dat het schrijven, overdenken, bespreken en herschrijven van dit rapport met zo'n grote groep medewerkers ertoe heeft geleid dat wij onszelf nu in dit rapport herkennen, en dat ieder voor zich erkent - en wij ook gezamenlijk erkennen - waar onze kwalitatief sterke punten liggen, en waar we - alles overziend - óók nog wel mogelijkheden zien om onszelf, ons onderwijs, ons onderzoek, onze dienstverlening en onze organisatie tòch nog kunnen verbeteren en doorontwikkelen.

Van harte welkom
Wij zijn klaar voor de Instellingstoets Kwaliteitszorg, en zien met vertrouwen en belangstelling uit naar de gesprekken, die we binnenkort gaan voeren met de Visitatiecommissie van de Nederlands-Vlaamse Accreditatiecommissie.

Reconstructie van het Kennisplein @ Rengerslaan @ Leeuwarden

Donderdag 3 oktober 2013 

De shared space van het Kennisplein aan de Rengerslaan in Leeuwarden

Reconstructie Leeuwarder Kennisplein
Al sinds juni 2013 wordt er gewerkt aan de reconstructie van het Kennisplein op de Kenniscampus Leeuwarden, ter hoogte van de Rengerslaan in Leeuwarden. Daarbij wordt onder andere de shared space in de driehoek tussen de NHL Hogeschool, het Bewegingscentrum Leeuwarden en Stenden Hogeschool herbestraat. 
Om dit reconstructiewerk te kunnen uitvoeren, wordt het doorgaande verkeer op de Rengerslaan tussen de Dammelaan en de brug over de Oude Meer bij toerbeurt in één rijrichting gestremd.

Wat is al klaar

In de afgelopen periode tussen 9 en 27 september 2013 zijn er werkzaamheden uitgevoerd op de westelijke rijbaan. Gedurende die periode was de Rengerslaan gestremd vanaf de toegang vanaf de Dammelaan. De hele Rengerslaan was in die periode wel bereikbaar vanuit het zuiden, vanaf de Spanjaardslaan.

 

Waar wordt nu gewerkt

In de huidige periode vanaf afgelopen maandag 30 september tot en met aanstaande vrijdag 1 november 2013 worden er herbestratingswerkzaamheden uitgevoerd op de oostelijke rijbaan van de Rengerslaan. Gedurende deze periode is de Rengerslaan gestremd - voorbij de toegangen van Stenden Hogeschool - voor alle doorgaande verkeer vanuit het zuiden vanaf de Spanjaardslaan. Het verkeer vanaf de Dammelaan - en vanuit de Leeuwarder woonwijk Bilgaard - kan wel normaal doorgang vinden via de hele Rengerslaan. Stenden Hogeschool blijft gedurende deze weken ook wel toegankelijk vanuit het zuiden, vanaf de Spanjaardslaan.

Naar de ware Jacob

Woensdag 2 oktober 2013 

Cover van het dagboek van Cootje & Jan

Voettocht voor twee naar Jacobus
Het echtpaar Cootje & Jan Houdijk liep in de periode van 15 maart tot 21 juli 1988 vanuit hun woonplaats Woensdrecht naar het Spaanse Santiago de Compostela. Beiden maakten tijdens hun gezamenlijke pelgrimstocht aantekeningen, en Jan tekende onderweg wat hij zag. Hun aaneengeschakelde individuele dagboekaantekeningen vormen samen het relaas van hun bijzondere pelgrimage, over hun avonturen, ontmoetingen, overdenkingen, kicks en dieptepunten.
Cootje & Jan hebben hun gezamenlijk vervolgverhaal gebundeld, en twee jaar later - in 1990 - uitgegeven als boek, getiteld 'Naar de ware Jacob', met als ondertitel 'Dagboek van een voettocht naar Santiago de Compostela'.

Door een andere wereld in een andere tijd
Jan & Cootje ondernemen deze pelgrimstocht in het jaar dat ze 25 jaar getrouwd zijn. Ze verlaten hun vertrouwde kring, en ontdekken gaandeweg dat ze in een heel andere wereld en in een heel andere tijd(sbeleving) terecht komen. Als pelgrim loop je over middeleeuwse bruggen en kom je in oude kloosters en kerken, waar je als het ware het verleden even aanraakt.
In hun nieuwe wereld zijn andere dingen belangrijk. Het onderweg zoeken en vinden van voldoende eten en drinken en een slaapplaats blijkt een belangrijke dagbesteding te worden. Ze ontmoeten op en langs het pelgrimspad veel mensen, waar ze hun ervaringen mee delen. De natuur die het pelgrimspad doorsnijdt, is voor dit pelgrimsechtpaar een eindeloos reservoir van verbazing en verrukking.

Van nat & koud naar droog & warm
Het begin van de tocht viel hen zwaar. Het weer was slecht, met veel regen, en de paden waarover ze liepen, veranderden daardoor in drassige blubberpoelen. Cootje & Jan hebben een tentje meegenomen voor onderweg, en ze zette door, want ze slapen daar waar het kan 's nachts in hun tentje; soms op plekken waarvan je nooit had gedacht dat je daar ooit zou gaan kamperen. Ze houden vol, en elke dag komen ze dichter bij het zuiden, met minder neerslag en in hogere temperaturen. In Spanje zijn ze het vrije buitenleven zo gewend, dat het slapen in een bed onder een dak ongemakkelijk voelt.

GR 5a, 512, 126, AE, 14, 24b, 24, 2, 213, 13, 3, 33, 412 en 65
Dit jaar is het al weer 25 jaar geleden dat ze onderweg waren naar het Spaanse pelgrimsoord. Jan & Cootje stippelden hun eigen route uit; vanuit Woensdrecht via Bouillon eerst naar Vézelay, en dan door naar Le Puy, om van daaruit naar de Frans-Spaanse grensplaats Saint-Jean-Pied-de-Port te lopen, waar ze de Pyreneeën overstaken, om via de Camino Franchés naar de kathedraal van Santiago de Compostela te lopen. Waar dat kon, volgden ze de 'Grande Randonnées' (bijvoorbeeld de GR 5a, 512, 126, AE, 14, 24b, 24, 2, 213, 13, 3, 33, 412 en 65); en waar dat niet ging, creëerden ze hun eigen route, om dan verderop weer op een volgende GR verder te lopen.
 
Dag-boek
Enkele dagboek-aantekeningen van Cootje & Jan Houdijk:

• Het afscheid en het weglopen uit je huis is zó anders dan bij een normale vakantie. Het is een breken met je leven van dat moment.
• Hoe kun je niet betrokken zijn bij het geloof van je jeugd? Dat geloof laat je nooit weer los.
• We zijn verbonden met het eigen verleden en met onze hele Europese cultuur.
• We stellen ons open voor alles en alle indrukken: zo moeten we op pad zijn en niet anders. En laten gebeuren wat gebeurt.
• Als hier één ding akelig is, dan is het wel de hermetische geslotenheid van de huizen.
• Als je onderweg bent, is het pad het belangrijkste deel van je leven en als je rust de plek wáár je rust en wíe je daar ontmoet.
• Dat blijven we houden: het willen vertellen wat we gaan doen, waarmee we bezig zijn.
• Wie dicht bij elkaar zijn, zoals wij, lopen gevaar elkaar niet meer te zien.
• Je moet leven zoals het land/volk leeft waar je door heen reist. In België bier, in Frankrijk wijn.
• Dat gemijmer onderweg is zo'n deel van je leven geworden. Wat is zo'n reizend leven toch anders dan thuis zijn en werken.
• Het is een fantastische ervaring te beleven dat een mens is gemaakt voor 5 km per uur.
• Het is een goed ding om open te kunnen staan voor de goedheid van anderen.
• Sinds ik dat beeldje van die vrouwelijke pelgrim heb gezien, doet het me méér, voel ik me meer pelgrim.
• In Vézelay gaat 'le pèlerinage' écht beginnen.
• Door weg te gaan lééf je heviger, voel je je meer verbonden met thuisblijvers.
• Een voetstap is een stempel van jezelf in de natuur.
• Elke ochtend heeft ieder zijn/haar taak en dat loopt altijd vanzelf.
• De stad Le Puy is meer dan duizend jaar vertrekpunt voor de pelgrimsreis naar Sint Jacob in Compostela.
• Een bezoek aan de belangrijke apostel Jacob betekende een vracht aan genade en vergiffenis.
• Het wemelde in de Middeleeuwen op 's herenwegen van mensen die, hoewel ten volle levend in het nu, hun blik altijd hielden op dat betere, schonere leven hierna.
• Het taureau-avontuur: onze weg gaat over 'n weiland waar 'n koeienkudde met kalveren en 'n joekel van 'n stier grazen.
• Voor dit soort belevenissen heb je nooit de juiste woorden.
• De duizendjarige pelgrimage naar Santiago was onbestaanbaar geweest zonder de christelijke deugd van naastenliefde.
• Alleen kom je nader tot jezelf, met z'n tweeën nader tot elkaar.
• Zó is het leven van een pelgrim: het ene onbedachte, onverwachte volgt het ander.
• Lopen kost gewoon veel tijd.
• Nou ja, ik zie wel, laat ik maar bij 'hier en nu' blijven. Dat gaat me goed af. Ik ben nog nooit zo 'los' van huis en werk geweest als nu. Ik voel me echt een nomade.
• En we zijn het er over eens, dat je van lopen beter gaat lopen.
• Zien doe je met je voeten.
• Onderweg praten we er over of we ooit weer geschikt zullen zijn voor het gewone maatschappelijke leven ná deze reis.
• En ik denk ook, dat ik wellicht later zal praten in de trant van: 'dat was nog vóór Santiago' en 'dat was ná Santiago'.
• Elke dag merk je hoeveel woorden je tekort komt om te beschrijven wat je beleeft.
• Pelgrimeren is een mystiek gebeuren, met lichaam en geest volledig ingeschakeld.
• Gewone vakanties zijn maar behelpen, wanneer je ooit nomade bent geweest.
• Sedert onze thuiskomst is er nog geen dag geweest waarop we niet op enig moment aan de reis hebben teruggedacht.

Uitnodiging tot overdenking
In België schrijft Jan Houdijk in zijn dagboek het volgende:

'Het sleutelwoord is: geloven. 

Geloven maakt alle verschil. 

De kunst van geloven is niet om waar van onwaar te onderscheiden, 

maar te onthouden waar je alle wonderen kunt zien.  

...

Als je geen geloof hebt dat bergen verzet, 

moet je bergen verzetten om inhoud te geven aan je bestaan.'

Laat ik dit citaat van Jan Houdijk eens gebruiken als een uitnodiging aan de lezer van deze blog.
Je zou die laatste zin van Jan bijvoorbeeld ook als volgt kunnen veranderen: 

Als je geen geloof hebt dat bergen verzet, 

moet je bergen verzetten om te geloven.'

...

Zou je 'geloven' ook kunnen beschouwen als 'inhoud geven aan je bestaan'?

Natuurlijk Abstract of Abstract Natuurlijk

Dinsdag 1 oktober 2013 

Expositiefoto van Dik van der Mey: Rotswand met korstmossen

Met oog voor detail
Fotograaf Dik van der Mey is geboren in Gelderland, maar woont sinds 1973 in Stiens. In het verleden heeft hij twee maal een cursus fotografie gevolgd. Ook is Van der Mey al vele jaren lid van de Stienser fotoclub 8-88.
Tot eind december 2013 exposeert Dik een aantal van zijn foto's in het gemeentehuis van onze gemeente Leeuwarderadeel te Stiens. Het thema van deze fototentoonstelling is: 'Natuurlijk – Abstract ???   Abstract – Natuurlijk ???' 

Abstraheren door te detailleren
De foto's abstraheren de werkelijkheid, door de wijze waarop ze zijn gemaakt. De foto's zijn gemaakt met oog voor detail. Foto's in de natuur, van bijvoorbeeld korstmossen die rotsen kleur geven. Er is ook veel macro-fotografie te zien, van bijvoorbeeld de kopse kant van een gedurende vele jaren verweerde houten landaanwinningspaal bij Zwarte Haan, aan de Friese Waddenzeekust.
Eén van de geëxposeerde foto's is een prachtige afbeelding van een rotswand met levende en dode korstmossen, gemaakt in 'Nationalpark Sächsische Schweitz' in Duitsland'. 

De fotograaf vertelt
Dik van der Mey zegt over zijn fotografie en over deze tentoonstelling:  

• "Ik fotografeer met een Pentax K10 met een Tamron 18-200 mm lens, maar ook wel een Sigma 105 mm macro lens, en soms uit nood met mijn Fuji E 550 compact camera. 
• Een jaar of wat geleden heb ik natuurfoto’s gemaakt, die ik wat abstract vond lijken, daar wilde ik wel een serie over maken. 
• Soms loop je er tegen aan, zoals bij de foto van de waterloop in de Algarve, maar meestal moet je er om zoeken, je moet anders naar de natuur gaan kijken. 
• Uit alle foto’s heb ik een serie samengesteld, die ik graag aan u wil laten zien. 
• Ik hoop dat u het kunt waarderen, en wens u veel kijkplezier.“

Nijkleaster-bestuur overlegt in Jorwert

Maandag 30 september 2013 

Zonsondergang tussen Hesens en Jorwert

Dag zon, dag kievit
Prachtig weer was het vandaag. Fris, maar met een aangenaam schijnende herfstzon. Vanmorgen werd door een weerman al aangekondigd dat de zon vanavond in een mooi gekleurde lucht onder zou gaan.
Het is al tegen 20.00 uur als ik via Hesens over een klein landweggetje richting Jorwert rijd. De zon is door de horizon al aan het zicht onttrokken en in westelijke richting zie ik boven de landerijen tussen Hesens en Jorwert nog de laatste kleuren van de zonsondergang. Nog even, dan is het donker. En dan is het ook echt donker, hier in het stille midden van Fryslân. Ik zet de auto in de wegberm, maak een foto van het laatste avondlicht in het westen en luister naar de enkele geluiden in het veld. Vlak vóór me, enkele tientallen meters aan de ander kant van de sloot, hoor ik in het weiland nog het krassende geluid van een kievit. Ze zijn er dus nog steeds.
Nog even genieten van het door een enkele vogel doorbreken van de stilte, en van de avondlucht, en dan weer in de auto, door naar Jorwert, waar we vanavond als bestuur van de Stifting Nijkleaster bijeenkomen.

Bijna te mooi om waar te zijn
Bestuursvoorzitter Henk Kroes opent de vergadering met een aantal vriendelijke reacties van gasten van Nijkleaster, die aan onze Nijkleaster-activiteiten van de afgelopen weken fijne herinneringen bewaren. Wat mooi dat men die herinneringen en gedachten met ons wil delen.
Geïnspireerd door deze verbale kadootjes van onze Nijkleaster-gasten kijken wij vanavond vooruit naar de komende activiteiten van Nijkleaster, zoals de wekelijkse Kleaster Ochtenden elke woensdag, zoals de komende Nijkleaster-zaterdagen en -zondagen, en de jaarlijkse Nijkleasterdei van 27 oktober 2013 en het jaarlijkse Nijkleaster-treffen van 16 november 2013.
Na ons startjaar kunnen veel belangstellenden - zowel individuen, als duo's en ook grotere groepen - Nijkleaster in Jorwert al prima vinden, om hier onze activiteiten op het snijvlak van 'Stilte, Bezinning en Verbinding' bij te wonen. Mensen uit een variëteit aan tradities kunnen bij ons klooster in nieuwe stijl - bij Nijkleaster - prima terecht voor rust, inspiratie en gemeenschap. Het is allemaal bijna te mooi om waar te zijn.

Fondsen werven om de 'dream fan Nijkleaster' waar te maken
Naast deze inhoudelijke zaken, komen vanavond uiteraard ook bestuurlijke zaken ter tafel van meer zakelijke aard, want die zaken moeten vandaag en in de nabije en verre toekomst behoorlijk op orde zijn, om onze klooster-activiteiten verder op te bouwen.
Langzaam - voor ons gevoel eigenlijk nog te langzaam - komen de gelden binnen om de tweede fase van de beoogde verbouw van onze vestiging in de Sint-Radboudkerk van Jorwert te realiseren. En dat is nog maar het begin, want onze droom is uiteraard een eigen kloostercomplex in of nabij Jorwert te hebben, van waaruit we tot in lengte van jaren onze Nijkleaster-activiteiten kunnen aanbieden. Geld regeert momenteel de realisatie van onze droom. We hopen dat we vanuit Fryslân en van buiten Fryslân op afzienbare termijn zoveel giften mogen ontvangen, dat het mogelijk wordt om een eerste stap van ons Nijkleaster in hout en steen waar te maken. Laten we bidden en hopen dat er op afzienbare termijn zoveel financiële middelen binnen komen, dat we het startsein kunnen geven voor het realiseren van een nieuw protestants klooster - Nijkleaster - in het Friese Jorwert.

Het Jacobspad van Rolde naar Westerbork

Zondag 29 september 2013

Slalommend tussen de doorgezaagde boomstammen door

Etappe 5
Het is nog maar 8 graden Celsius als Durkje en ik vanmorgen om 7.30 uur vanuit Stiens via Westerbork naar het Drentse Rolde rijden. Om 9.10 uur parkeren we onze auto bij de Jacobuskerk op de kerkbrink van Rolde. Vanaf hier wandelen we verder over het Drentse Jacobspad, vanaf de plaats waar we de vorige keer onze dagtocht stopten. We zijn van plan vandaag van de Jacobuskerk van Rolde naar de Stefanuskerk van Westerbork te lopen, over een afstand van 25 kilometer. 

Van Norg via Nijlande naar Amen
Over de Nijlanderstraat lopen we het dorp Rolde uit, in de richting van het dorp Nijlande. Als we Nijlande weer verlaten, lopen we al spoedig in zuidelijke richting onder de N33 door, om dan het Westersche Veld in te wandelen. Nadat we det bosperceel doorkruist hebben, gaan we verder over het heideveld. Hier en daar zien we op de heide grote bomen vol met rijpe lijsterbessen. De helderrode lijsterbessen steken prachtig af tegen de helderblauwe lucht. Het is onbewolkt en de zon schijnt de hele dag.
Via een brug in de Holtenweg steken we het Amerdiep over. Daarna gaan we verder door de Houtesch, waar we langs een prachtig meanderend beekje lopen, die aan het zuideind uitmondt in het Amerdiep. Over een mooi zandpaadje lopen we onder de Houtesch door naar het dorp Amen, waar we voor onze koffiepauze terecht kunnen in het Cultureel (muziek)café De Amer. 

Door Boswachterij Hooghalen en over de Holmers
Na deze koffiepauze lopen we vanuit Amen de Boswachterij Hooghalen in. Daar passeren we eerst de Radiosterrenwacht Hooghalen, en - op enige afstand van onze route - ook het Herinneringscentrum Kamp Westerbork.
Voordat we over de Westerbroeken het heideveld van de Holmers doorkruisen, genieten we van een aangename lunchpauze aan de voet van de hoge uitkijktoren van de Holmers. De zon schijnt volop, en ondanks de harde wind loopt de temperatuur vandaag op tot 17 graden Celsius.

Slalommen in het Elper Noorderveld
De website het Jacobspad adviseert om niet door het bosperceel van het Elper Noorderveld te lopen, maar er aan de zuidzijde onderdoor te lopen, omdat in het Elper Noorderveld omgevallen bomen de doorgang zouden versperren. Desalniettemin kiezen we voor dit bospad door het Elper Noorderveld, want als er omgevallen bomen over het pad liggen, zal er toch allicht een mogelijkheid zijn om om die bomen heen te lopen.
Als we op de bewuste boslocatie komen, zien we dat hier in een lange strook een groot aantal flinke bomen door een stormwind zijn geveld, en dat ze inderdaad nagenoeg allemaal nog steeds over het wandelpad liggen. Als we dichterbij komen, zien we echter dat men een smalle doorgang tussen de boomstammen door heeft gemaakt, door boven het pad een meter boomstam uit de lange boomstammen weg te zagen. Zo kunnen we dus slalommend tussen de boomstammen door, en onder de dikke takken door, toch ons wandelpad vervolgen. Het is trouwens wel een spectaculair gezicht om zoveel dikke bomen allemaal op een lange rij over het bospad te zien liggen. Dat zegt genoeg over de kracht van de stormwind, die dit heeft veroorzaakt.

En Mars van Elp langs het Oranjekanaal over de Westerborker Stroom
Het volgende dorp waar we door komen, is Elp. Voorbij Elp gaan we over de Zwiggelterweg naar het Oranjekanaal. Aan de zuidzijde van het kanaal lopen we over het zandpad in de richting van Het Timmerholt. Het jaagpad langs het kanaal wordt versperd door een dikke tak, die hier uit een oude eik is gevallen. De wind waait de hele dag stormachtig, dus we vermoeden dat deze zware eikentak vandaag hier van de boom af is gewaaid.
Nog voordat we de Westerborker Stroom oversteken, krijgen we beiden van een pauzerend fietsechtpaar een Mars-reep aangeboden, om met extra energie onze voettocht te vervolgen. We wisselen elkaars fiets- en wandelervaringen even uit en wandelen dan door naar Westerbork, onze bestemming voor vandaag.

You never walk alone in Westerbork
Door het bosperceel van de Noorderesch wandelen we naar het centrum van Westerbork. Daar komen we tot onze verrassing terecht in het Westerborker Keienfestival, dat dit jaar voor de 25e keer wordt georganiseerd. We wandelen even over de braderie in de Hoofdstraat van Westerbork, en luisteren enige tijd naar een aantal liedjes van de Borckerstroomzangers, het shanty-koor van Westerbork. De Borckerstroomzangers staan tegen de kerkmuur van de Stefanuskerk uit de frisse wind en volop in de zon te zingen. Eén van de songs die dit mannenkoor - voor ons heel toepasselijk - zingt tijdens onze muzikale pauze alhier, is het lied: 'You never walk alone'.
De vijfde wandeldag over dit Gronings-Drents-Overijsselse pelgrimspad zit erop. Totaal hebben we in de eerste vijf dagen nu de eerste 135,5 van de 208 kilometers gelopen. We zijn nu gearriveerd in Westerbork, in de provincie Drenthe.

Anneke Hoekstra exposeert in Stiens

Vrijdag 27 september 2013 

Fotoportret van een marktvrouw in China

Foto-expositie in de Openbare Bibliotheek van Stiens
In de Openbare Bibliotheek van Stiens hangt tot en met 30 september 2013 een foto-expositie van Anneke Hoekstra. Deze fotografe uit Joure heeft in het voorjaar van 2010 een fietstocht gemaakt in de Chinese provincie Yunan, gelegen in het zuidwesten van China, onder Tibet.
Het was voor haar een bijzondere ervaring om te fietsen in een land, waarvan je de taal niet kunt verstaan en waarvan je de Chinese karakters niet kunt lezen. Daardoor zijn bijvoorbeeld de plaatsnamen op richtingwijzers raadselachtig 'abracadabra' voor je.

Een fietsende fotografe in China
Anneke Hoekstra heeft tijdens haar fietstocht onderweg veel contact gehad met de plaatselijke bevolking. Ze benaderde de mensen onderweg met respect, maakte met hen een praatje in het “Grunnings of het Frysk”; ze liet haar belangstelling blijken voor de mensen en voor hun leefomgeving en vroeg dan of ze een foto van hen mocht maken.
Een uitgebreide fotosessie zit er doorgaans niet in, dus met één of twee klikken met de camera moest ze het veelal stellen.

Na India nu China
Eén van de fotoportretten die nu in deze tentoonstelling hangt, is de foto van een marktvrouw voor haar groentekraampje.
Het is overigens niet de eerste keer dat Anneke Hoekstra foto's exposeert in de Openbare Bibliotheek te Stiens. In het jaar 2009 hing hier al eens een tentoonstelling van haar fotografisch werk, dat ze had gemaakt tijdens haar reis door de Indiase deelstaat Orissa.

It Paad Bjuster in het Stienser Maïsdoolhof

Donderdag 26 september 2013

De ingang van het Maïsdoolhof 'It Paad Bjuster' aan de Goadyk bij Stiens

Dolen voor KiKa aan de Goadyk in Stiens
Wegens het grote succes in 2008 is er dit jaar aan de Goadyk ten noordwesten van Stiens weer een Maïsdoolhof gerealiseerd. Dit Stienser Maïsdoolhof is bedacht en uitgevoerd door Astrid Hiemstra van de Slachtedyk bij Stiens. Het doolhof kreeg de passende Friese naam 'It Paad Bjuster'. 
Het entreegeld van het Maïsdoolhof komt ook dit jaar weer volledig ten goede aan de Stichting Kinderen Kankervrij (KiKa). Jong en oud mogen voor € 1,50 het Maïsdoolhof deze maand nog betreden. Het doolhof is tot en met 30 september 2013 geopend tussen 10.00-19.00 uur. Kinderen onder de tien jaar mogen het Maïsdoolhof alleen betreden onder begeleiding van een volwassene. Wanneer er niemand aanwezig is bij de ingang van dit doolhof, kun je het toegangsgeld in de gele bus bij het hek doen, opdat je financiële bijdrage in elk geval ten goede komt aan het goede doel.

Minimale kosten voor een maximale opbrengst
Het Maïsdoolhof is mede tot stand gekomen met hulp van een aantal ondernemers en bedrijven uit de omgeving van Stiens. Zij hebben het een en ander beschikbaar gesteld, waardoor de organisatiekosten minimaal zijn en de opbrengsten voor KiKa maximaal zullen zijn.
Bij de ingang van het Maïsdoolhof is een kleine kantine, waar je koffie, thee, limonade en lekkere KiKataartjes kunt kopen. Hier worden ten behoeve van de Stichting KiKa ook beren en sleutelhangers verkocht.

Speur in het doolhof en win de KiKa-beer
Voor wie dat leuk vindt, is er ook een speurtocht door het Maïsdoolhof. Bij de kantine liggen briefjes waar je acht letters (die in het doolhof zijn verstopt) op kunt schrijven. Als je alle letters onderweg hebt gevonden, kun je daar een woord van maken. Het briefje met de oplossing kun je dan bij de ingang/uitgang in de gele bus doen, of in de doos bij de kantine. Zodra er weer duizend euro aan entreegelden binnen zijn gekomen, wordt uit alle ingeleverde briefjes het briefje van een prijswinnaar getrokken. De winnaar krijgt een grote KiKabeer!

Reitsje jo ek it paad bjuster?
Wie dit mooie initiatief nog wil steunen en hier 'it paad bjuster' wil raken, is daartoe nog tot en met het komende weekend in de gelegenheid, dus 'net stinne, der hinne!'

Ontbijtsessie Instellingstoets Kwaliteitszorg @ Stenden

Woensdag 25 september 2013

De IK-ontbijtsessie in Stenden University Hotel @ Stenden Leeuwarden

Instellingstoets Kwaliteitszorg @ Stenden
Op 17 & 18 oktober 2013 en op 11 tot en met 13 november 2013 neemt Stenden Hogeschool op haar initiatief deel aan de Instellingstoets Kwaliteitszorg (IK). Op die vijf dagen komt een visitatiecommissie van de Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO) bij ons op bezoek om met ons in gesprek te gaan over de wijze waarop we binnen onze hogeschool zaken als kwaliteit, kwaliteitszorg en kwaliteitsmanagement 'in control' hebben. Ter voorbereiding op deze visitatie hebben we een zogenoemde 'Kritische Reflectie' geschreven, waarin we positief-kritisch reflecteren op de wijze waarop we binnen de hogeschool de kwaliteit hebben georganiseerd, waar we trots op zijn èn welke verbeteringen we toch ook nog zien voor de komende maanden en jaren.

Goed voorbereid
Om alle studenten en medewerkers te betrekken bij deze voor ons allen belangrijke visitatie, en om alle deelnemers van deze Instellingstoets Kwaliteitszorg goed voor te bereiden op deze visitatie, zijn en worden binnen onze hogeschoolgemeenschap allerlei zaken georganiseerd. Zo hebben we bijvoorbeeld een Intranetpagina, waarop relevante informatie over deze Instellingstoets staat. In de wandelgangen van alle hogeschoolvestigingen in Assen, Emmen, Groningen, Leeuwarden en Meppel staan informatiepanelen, waarop onze collega's kort verwoorden op welke wijze zij bijdragen aan de kwaliteit van ons onderwijs, van ons onderzoek en van de organisatie; en iedereen heeft de beschikking over de Kritische Reflectie, die in samenspraak met alle geledingen binnen onze hogeschool is geschreven. Vorige week organiseerden we ook nog een voorbereidingsdag voor alle deelnemers van de Instellingstoets, om iedereen goed toe te rusten voor de vijf komende visitatiedagen.

Ontbijtsessies op alle Stenden Hogeschool-locaties
Een andere activiteit die in het kader van de voorbereiding op de Instellingstoets Kwaliteitszorg wordt georganiseerd, is de 'Ontbijtsessie Instellingstoets Kwaliteitszorg'. Het College van Bestuur heeft alle medewerkers van Stenden Hogeschool uitgenodigd voor zo'n ontbijtsessie, die op verschillende dagen in de maand september en in alle vijf Nederlandse hogeschoolvestigingen wordt gehouden. Tijdens die sessies gaat het College van Bestuur met de deelnemers van de opeenvolgende ontbijtsessies in gesprek over allerlei zaken die met kwaliteit en met de instellingstoets te maken hebben. Deze ontbijtsessies vormen een welkome aanvulling op de werkbezoeken en op de reguliere medewerkersbijeenkomsten die ons College van Bestuur periodiek organiseert in en voor alle opleidingen en dienstenafdelingen binnen Stenden Hogeschool.

Een goed gesprek over kwaliteit
Vanmorgen neem ik deel aan één van die Ontbijtsessies, in het restaurant van Stenden University Hotel van Stenden Hogeschool in de vestiging Leeuwarden. Met 22 collega's nemen we plaats aan een lange ontbijttafel, om hier onder gespreksleiding van de directeur van het Cluster 'Expertise, Services & Research' als collega's samen in gesprek te gaan met de leden van ons College van Bestuur.
In dit gemeenschappelijk ontbijt-uur ontstaat een positief-kritisch en bovenal geanimeerd gesprek aan deze mooi verzorgde ontbijttafel over onderwerpen zoals: de herkenbaarheid van de Kritische Reflectie, de kwaliteit van ons Probleemgestuurd Onderwijs (PGO), de wijze waarop we het afstudeerniveau van onze studenten borgen en vaststellen, en de wijze waarop de afdeling HRM (personeelszaken) zorg draagt voor de kwaliteit van onze medewerkers.

Over ambities, resultaten en verbeteringen
Veel collega's aan tafel geven aan op welke wijze zij actief zijn op het gebied van kwaliteitszorg voor het gegeven hoger beroepsonderwijs, waarbij niet alleen de ambitie en de resultaten worden genoemd, maar men zich ook vrij voelt om te vertellen waar nog verbeteringen nodig en gewenst zijn. Het mooie van zo'n interdisciplinaire ontbijtsessie is, dat collega's elkaar direct handreikingen bieden over hoe je samen een volgende stap in die doorontwikkeling van kwaliteit(szorg) kunt maken.
Voordat we het in de gaten hebben, worden we er door de gespreksleider op gewezen dat er nog maar één minuut van dit uur resteert om deze sessie af te ronden. Die minuut blijkt veel te kort te zijn, want er is nog zoveel met elkaar te delen. Om 9.30 uur wordt deze geslaagde ontbijtsessie gesloten en dan keert iedereen weer terug naar zijn of haar werkplek in de hogeschool, om - geïnspireerd door dit goede gesprek over de kwaliteit van ons werk - ook vandaag weer een eigen bijdrage te leveren aan kwalitatief goed onderwijs, onderzoek en dienstverlening @ Stenden.

De swietrook fan it sipellân op 'e klaai

Tiisdei 24 septimber 2013 

Grouwe sipels klear foar de rispinge, oan de Goadyk by Stiens

Rispinge
De rispmoanne (augustus) hawwe wy al wer hân, mar de tiid fan de rispinge is noch lang net oer.
As jo tsjintwurdich tusken de ikkers ride op'e Fryske klaai, dan sjogge jo noch in soad stikken lân, dêr't de fruchten fan it lân noch yn of op lizze. Sa is it ek oan wjerssiden fan 'e Goadyk tusken Froubuorren en Stiens.
Sûkerbiten en jirpels, hjir en dêr moat it noch út de grûn helle, dat it sil hjoed of moarn net misse of jo sjogge dêr wol boeren mei grutte trekkers, masjinen en weinen op it lân om harren produkten fan it lân te heljen.

Grouwe sipels
Hjoed ryd sa'n trekker op in stik sipellân oan de Goadyk. De grouwe sipels sjogge jo foar it grutste part boppe de grûn. It ûnderste woartelstikje stekt noch yn 'e klaai, en it sloppe lôf leit al foar it grutste part oer de sipels en op it lân; de punten fan it lôf wurde al giel en grau fan it ôfstjerren.
De boer hellet fan'e middei mei de trekker de sipels út de grûn; de masjine hellet it lôf der ôf en dan rûgelje de dikke sipels wêr werom oer it lân. No noch in tal dagen de sinne oer de sipels dy't op 'e klaaigrûn lizze, en dan kin de sipels fan it lân, ferkocht en ôflevere.

Swietrook
Dernei wurdt de ikker wer tared foar de winter en giet de klaaigrûn yn de kommende moannen yn 'e winterrêst.
Mar safier is it no noch net.
Oerdeis sjogge jo de sipels op it lân te droegjen, en sels as jo dêr yn it tsjuster fan jûn en nacht by del komme, dan mist it jo net, of jo rûke de swietrook fan de droegjende sipels op it sipellân neist jo.

Wijs met de Bijbel 2013 - Wijze woorden van Paulus

Maandag 23 september 2013 

Cover van de Paulusbrochure van het NBG

Wijs met de Bijbel
Het Nederlands Bijbelgenootschap (NBG) voert een drie jaar durende Bijbelcampagne met als titel 'Wijs met de Bijbel'. Elk jaar heeft een eigen seizoenthema. Vorig jaar (2012) was het thema 'Wijze woorden uit de Psalmen', en in het jaar daarvoor (2011) was het thema 'Wijze lessen van Jezus'.
De Bijbel is een boek vol wijsheid. We moeten wijs omgaan met de Bijbel. Je wordt wijs van de Bijbel, en je kunt ‘wijs zijn’ met de Bijbel. Ook moeten we wijs omgaan met het bijbelwerk en met het daarvoor bestemde geld dat door giftgevers voor alle vormen van bijbelwerk aan het NBG wordt toevertrouwd.

Wijze woorden van Paulus
In 2013 staat de Bijbelcampagne in het teken van de brieven van de apostel Paulus. De brieven van Paulus zijn relevant voor gelovigen van vandaag! Paulus raakt ook vandaag de dag de mensen. Hij zet mensen in beweging; heel dichtbij, maar ook ver weg!
Voor het werkseizoen 2013-2014 heeft het NBG gekozen voor het Bijbelcampagne-thema 'Wijze woorden van Paulus'. Dit derde en laatste thema van deze driejarige Bijbelcampagne is de opmaat naar het jubileumjaar 2014, het jaar waarin het NBG 200 jaar bestaat, en het jaar waarin de nieuwe 'Bijbel in Gewone Taal' wordt gepubliceerd. De opbrengst van de Bijbelcampagne-collectes is bestemd voor de uitgave van de 'Bijbel in Gewone Taal', maar ook voor de drie nieuwe bijbelvertalingen die het NBG in West-Afrika zal doen uitgeven in Benin, in Burkina Faso en in Togo.

Paulusbrochure
In het kader van de Bijbelcampagne 2013 heeft het NBG onlangs de Paulusbrochure uitgegeven. In deze nieuwe brochure wordt een overzicht gegeven van vier verschillende uitgaven van het NBG, zoals:

1. De Bijbel in Gewone Taal (uitgave volgt in 2014), de nieuwe vertaling die de mensen persoonlijk zal raken en in beweging zal zetten. De tekst in deze brochure komt uit de brief van Paulus aan de Galaten (5:13-6:10), met als thema 'Luisteren naar de Geest'.
2. De Jeugdbijbel (uitgave volgt in 2014), die 72 hervertellingen van bijbelse verhalen zal bevatten voor kinderen van 9-12 jaar. De tekst in deze brochure komt uit het bijbelboek 'Handelingen' (27), met als thema 'Vreemden worden vrienden'.
3. De Nieuwe Bijbelvertaling (uitgegeven in 2004), die trouw is aan de Hebreeuwse en Griekse bronteksten, en die gericht is op hedendaags Nederlands. De tekst in deze brochure komt uit de brief  van Paulus aan de Korintiërs (12:4-27), met als thema 'Vorm een gemeenschap'.
4. De Prentenbijbel, voor kinderen van 4-7 jaar, met daarin korte verhalen met grote heldere illustraties. De tekst in deze brochure komt uit een reisverhaal van Paulus.

Paulus zet je in beweging
Bij de eerste drie bijbelteksten is een korte toelichting gegeven, die activerend werkt, die de lezer en de luisteraar in beweging zet. Elke keer komen de volgende drie toelichtingen terug:

1. Bericht verzonden!, waarin een korte toelichting op de tekst wordt gegeven; bijvoorbeeld over de verzender en de ontvanger van de brief;
2. Bericht ontvangen?, met daarin bijvoorbeeld enkele vragen, die je aanzetten tot nadenken en die activeren;
3. Bericht doorgeven..., aanzetten die je uitnodigen tot een activiteit, bijvoorbeeld om een maaltijd te organiseren of een Twitter-bericht te sturen.

Franse St-Jacobsroute van Le Puy tot de Pyreneeën

Zondag 22 september 2013 

Cover van de ANWB-wandelgids

Pelgrimeren van Sint Jabik naar Sint Jabik en van zee naar zee
Al sinds de Middeleeuwen lopen pelgrims naar Santiago de Compostela. Het meest voor de hand liggend was en is het om je pelgrimage te beginnen bij de voordeur van het huis waarin je woont.
Op 16 mei 2005 begonnen Durkje en ik in Sint-Jacobiparochie aan onze lange pelgrimstocht. Zeven jaar later - op 21 oktober 2012 -  kwamen we aan in Santiago de Compostela. De 3.276 kilometer lange tocht voerde ons van het Friese Sint Jacob (Sint-Jacobiparochie) naar het Spaanse Sint Jacob (Santiago de Compostela); en we liepen van zee naar zee, van de Waddenzee naar de Atlantische Oceaan.
Na onze tocht door Nederland en België - richting Spanje - liepen we in Frankrijk via de pelgrimsstad Vezelay.

Vier Franse bedevaartsroutes
Vezelay is één van de Franse steden die worden beschouwd als een officieel startpunt van de bedevaart naar het graf van de apostel Sint Jacobus in de kathedraal van Santiago de Compostela. Frankrijk kent al eeuwenlang vier van deze startplaatsen, die het startpunt zijn van de bedevaart naar Santiago de Compostela. Elke route heeft een eigen naam. Zo kennen we bijvoorbeeld:

1. De 'Via Podiensis' vanuit de stad Le Puy (Le Puy en Velay);
2. De 'Via Lemovicensis' vanuit de stad Vézelay;
3. De 'Via Tolosanad' vanuit de stad Arles;
4. De 'Via Turonensis' vanuit de stad Parijs (naar Tours via Chartres of via Orléans).

Durkje en ik hebben er indertijd voor gekozen om onze pelgrimstocht te lopen over de 'Via Podiensis', dus via de stad Vezelay. Vanuit Vezelay liepen we naar Saint-Jean-Pied-de-Port via het stadje Montréal-du-Gers.
Alle vier genoemde Franse pelgrimsroutes komen samen in het noord-Spaanse stadje Puente-la-Reina, genoemd naar de Koninginnebrug. Vanaf die prachtige middeleeuwse stenen brug gaan de vier routes samen verder over de Camino Francès richting Santiago de Compostela.

Na de Via Lemovicensis volgt de Via Podiensis
In de afgelopen zomervakantie hebben Durkje en ik de Via Podiensis bewandeld. Op 14 juli 2013 begonnen we in Le-Puy-en-Velay, en na 21 pelgrimsdagen arriveerden we op 7 augustus 2013 (524 kilometer vanaf ons startpunt) in Montréal-du-Gers.
Montréal-du-Gers is de plaats waar de Via Lemovicensis en de Via Podiensis samen komen. Omdat we de route van Montréal-du-Gers naar Saint-Jean-Pied-de-Port over de Via Lemovicensis al hebben gelopen, zijn we afgelopen zomer tijdens onze tweede pelgrimage in Montréal-du-Gers gestopt.

De Franse St. Jacobsroute
De ANWB heeft enkele jaren geleden een wandelgids uitgegeven van de Franse St. Jacobsroute, van Le Puy tot net over de Pyreneeën, dus van de Via Podiensis.
Deze wandelgids heeft de Via Podiensis opgedeeld in 30 opeenvolgende dagroutes, waarvan de afstanden van de dagetappes variëren tussen de 15 en 35 kilometer. Deze route voert je door het schilderachtige bergland van de Aubrac, door de landstreek Gascogne en door Frans-Baskenland over de Pyreneeën naar Spaans-Baskenland.
Hieronder geef ik een overzicht van de 30 routes van de Via Podiensis, zoals die in deze wandelgids zijn beschreven en aanvullend gedocumenteerd met onder andere hoogteprofielen, routekaarten en stadsplattegronden.

773 kilometer Via Podiensis in 30 etappes
Door op onderstaande weblink te klikken, verschijnt ons verslag (met een foto) van die etappe:

• Route 1 op 14 juli 2013 van Le Puy naar Saint-Privat-d'Allier (24 kilometer);
• Route 2 op 15 juli 2013 van Saint-Privat-d'Allier naar Saugues (20 kilometer);
• Route 3 op 16 juli 2013 van Saugues naar Saint-Alban-sur-Limagnole (33 kilometer);
• Route 4 op 17 juli 2013 van Saint-Alban-sur-Limagnole naar Aumont-Aubrac (15 kilometer);
• Route 5 op 18 juli 2012 van Aumont-Aubrac naar Nasbinals (28 kilometer);
• Route 6 op 19 juli 2013 van Nasbinals naar Saint-Chély-d'Aubrac (17 kilometer);
• Route 7 op 20 juli 2013 van Saint-Chély-d'Aubrac naar Espalion (22 kilometer);
• Route 8 op 22 juli 2013 van Espalion naar Golinhac (28 kilometer);
• Route 9 op 23 juli 2013 van Golinhac naar Conques (21 kilometer);
• Route 10 op 24 juli 2013 van Conques naar Livinhac-le-Haut (24 kilometer);
• Route 11 op 25 juli 2013 van Livinhac-le-Haut naar Figeac (25 kilometer);
• Route 12 op 26 juli 2013 van Figeac naar Cajarc (30 kilometer);
• Route 13 op 27 juli 2013 van Cajarc naar Varaire (25 kilometer);
• Route 14 op 29 juli 2013 van Varaire naar Cahors (32 kilometer);
• Route 15 op 30 juli 2013 van Cahors naar Lascabanes (23 kilometer);
• Route 16 op 1 augustus 2013 van Lascabanes naar Lauzerte (23 kilometer);
• Route 17 op 2 augustus 2013 van Lauzerte naar Moissac (28 kilometer);
• Route 18 op 3 augustus 2013 van Moissac naar St-Antoine (30 kilometer);
• Route 19 op 5 augustus 2013 van St-Antoine naar Lectoure (24 kilometer);
• Route 20 op 6 augustus 2013 van Lectoure naar Condom (35 kilometer);
• Route 21 op 7 augustus 2013 van Condom naar Montréal-du-Gers, en op 14 augustus 2011 door naar Eauze (33 kilometer);
• Route 22 op 15 augustus 2011 van Eauze naar Nogaro (20 kilometer);
• Route 23 op 16 augustus 2011 van Nogaro naar Costefort, en op 18 augustus 2011 door naar Aire-sur-l'Adour (30 kilometer);
• Route 24 op 18 augustus 2011 van Aire-sur-l'Adour naar Matot, en op 19 augustus 2011 door naar Arzacq-Arraziguet (34 kilometer);
• Route 25 op 19 augustus 2011 van Arzacq-Arraziguet naar Moundy, en op 20 augustus 2011 door naar Arthez-de-Béarn (30 kilometer);
• Route 26 op 16 oktober 2011 van Arthez-de-Béarn naar Navarrenx (31 kilometer);
• Route 27 op 17 oktober 2011 van Navarrenx naar Aroue (19 kilometer);
• Route 28 op 18 oktober 2011 van Aroue naar Ostabat (23 kilometer);
• Route 29 op 19 oktober 2011 van Ostabat naar St.-Jean-Pied-de-Port (22 kilometer);
• Route 30 op 20 oktober 2011 van het Franse St.-Jean-Pied-de-Port over de Pyreneeën naar het Spaanse Roncesvalles (24 kilometer).