Woensdagmiddag 1 april 2026
 |
| In het bos van Mildam |
De turfvaarten in Zuidoost-Fryslân zijn eeuwenoud en vaak met de hand gegraven.
De zogenoemde 'Turfroute' verbindt sinds 1974 al die vaarten met elkaar. De kanalen met haaks daarop sloten, bossen, elzensingels, heide, weiden en beekdalen geven het gebied een eigen charme.
In twintig pakkende verhalen en routes slaan de journaliste Janneke Donkerlo en de schrijver van routegidsen Fokko Bosker als het ware bruggen tussen de vaart en het omliggende landschap. Zij nemen het water als vertrekpunt voor hun rondwandelingen en fietstochten door dit rijk geschakeerde landschap van coulissen van elzen- en eikensingels, in een fijnmazig patroon van vaarten en wijken.
Resultaat van hun werk is de in 2024 uitgegeven routegids 'Wandelen & fietsen vanaf de Turfroute in Zuidoost-Friesland'.
23 tochten met een totale lengte van 746,9 kilometer
Deze routegids bestaat uit 11 fietstochten en 12 wandeltochten, die Durkje en ik van plan zijn om alle te gaan wandelen.
- Tien fietstochten hebben een totale lengte van 387,4 kilometer, waarvan de kortste 13,7 km en de langste 63,4 km lang is. Die hebben we inmiddels alle tien gelopen.
- De twaalf wandeltochten hebben een totale lengte van 134,5 kilometer, waarvan de kortste 4,6 km en de langste 15,9 km lang is.
- De veel langere 'Fiets-Turfroute' door Zuidoost-Fryslân heeft een totale lengte van 225 kilometer. Ook deze hebben we inmiddels geheel gelopen.
De 23 tochten hebben derhalve een totale lengte van 746,9 kilometer. We zijn van plan die afstand te bewandelen in circa 35 dagetappes, variërend tussen ongeveer 15 en 35 kilometer per dag, zo mogelijk in combinaties van (delen) van die wandeletappes en fietsetappes.
Wandelroutes 4 - Mildam en omgeving
Vandaag zijn we van plan om de twee rondjes van Wandelroute 4 te bewandelen, vanuit Mildam.
Deze vierde wandelroute bestaat uit twee delen, namelijk:
- Ten eerste het 16,2 kilometer lange deel ten zuiden van de rivier de Tjonger (Tsjonger, of ook wel Kuinder/Kuunder) tussen Mildam in het noorden en Oldeholtpade in het zuiden. Deze bewandelden we vanmorgen al.
- Ten tweede het 7,6 kilometer lange deel ten noorden van de Tjonger tussen Mildam in het zuiden en Oranjewoud in het noorden. Deze bewandelen we nu vanmiddag.
We vertrokken daartoe vanuit Feinsum om 8:00 uur, en reden toen met de auto naar Mildam. Op een parkeerplaats nabij restaurant Hof van Schoterland aan de Schoterlandseweg lieten we onze auto achter.
Bij vertrek vanmorgen in Feinsum was het 5 graden Celsius, en in Mildam is de temperatuur bij aankomst na ons tweede rondje om 14:45 uur inmiddels opgelopen naar 10 graden Celsius.
Toen we vanmorgen vertrokken, was het nog betrekkelijk mistig (in het oosten van Nederland gold vanmorgen zelfs code geel), maar langzamerhand trok de mist vanmorgen al op, en werd het een stralend zonnige dag, met gaandeweg de dag een hele lichte bewolking met een zacht briesje. Het blijft wel droog en het is met dit weertype prachtig wandelweer vandaag.
Uitbundige bloei en Ecokathedraal in Mildam
Direct aansluitend op onze ochtendronde begint ons middagrondje om 12:45 in het centrum van Mildam op de kruising van de Schoterlandseweg en de Molenlaan, tegenover het Hof van Schoterland.
Door de Molenlaan gaan we in noordelijke richting. We ontmoeten daar een huisschilder die aan het werk is bij een woning met in de tuin een uitbundig bloeiende witte Japanse kers.
En als we door de woonwijk erachter lopen, passeren we daar twee uitbundig bloeiende bomen, namelijk een roze Japanse kers en er naast een magnolia.
Dat het voorjaar is aangebroken, is nu wel kleurrijk duidelijk geworden.
Het verbaast ons derhalve niet dat we even later langs de ijsbaan van Mildam komen, waar met een bord duidelijk is aangegeven dat de ijsbaan gesloten is.
Naast de ijsbaan gaan we het bosperceel van Mildam in. Daar krijgen we een mooi doorkijkje over een sloot heen naar het veld erachter. De bomen in dit bosgebied gaan langzamerhand de winter achter zich laten, want ook hier beginnen de eerste knoppen aan de bomen al klein-lichtgroen te worden.
Door een laan met hoog opgaande loof- en naaldbomen gaan we dieper het bos in in noordelijke richting.
Even later passeren we de Ecokathedraal van Mildam, die in eerste aanleg is gemaakt door en nu wordt doorontwikkeld op het gedachtengoed van kunstenaar Louis Le Roy (1924–2012). Dit gedachtengoed gaat vooral over de visualisering van de wisselwerking tussen mens en natuur. Inmiddels is dit een gemeentelijk monument.
Bos van Oranjewoud en Landgoed Oranjehoeve
Voorbij het bos gaan we de IJntzelaan op, en aan het eind de Weversbuurt in, waarop we de bebouwde kom van Oranjewoud binnen wandelen.
Na het kruisen van de Molenlaan gaan we de Bieruma Oostingweg op, die we overigens als vrij snel voor even verlaten, om over een bospad in noordelijke richting naar de Belvedère Toren van Oranjewoud te lopen. Onderweg daar naar toe zien we rechts van ons een kudde damherten liggen in het bos en grazend in het weiland.
Om 13:30 uur komen we aan bij de Belvedère Toren, waar we aan de voet van de kale, hoge heuvel waarop de hoge toren staat, op een betonnen bank gaan zitten voor onze lunchpauze, met het zicht op enkele grazende paarden in een weiland te midden van bos.
Daarna gaan we terug naar de Bieruma Oostingweg, die we verderop al weer verlaten, om dan in zuidelijke richting door het Landgoed Oranjehoeve verder te gaan. Twee maal vlak na elkaar is hier recent in dit bosgebied een fikse bosbrand geweest, en hier zien we de gevolgen van de bosbrand van nog maar enkele dagen geleden.
Over hier en daar modderige bospaden gaat het dan verder door dit bos, waarbij we al weer op de terugtocht zijn richting Mildam.
Terug in Mildam
Waar we het bos uit lopen, gaan we de Molenlaan weer op, die in zuidelijke richting ons naar de bebouwde kom van Mildam terug voert.
Ter hoogte van de vroegere kerk (momenteel een galerie) met ernaast nog de klokkenstoel van Mildam komen we om 14:45 uur terug in het centrum van Mildam.
We lopen naar onze auto aan de Schoterlandseweg, stappen in, en rijden terug naar huis.
