Pelgrimeren van Le Pian-Médoc naar Talence

Pelgrimsroute van Parijs (F) naar Santiago de Compostela (S)

Via Turonensis van Parijs naar Saint-Jean-Pied-de-Port (GR655)

Van Le Pian-Médoc naar Talence

Zondag 6 augustus 2023 – 23,8 km.

Dag 40:  840,6 – 864,4 km. 

Pelgrims op de Rond-Point des Pélerins in Le Bouscat

Op een stille zondagochtend

Durkje en ik gaan vandaag in Le Pian-Médoc beginnen. Dit is voor ons de zestiende dag van de voor ons dit jaar nog 28 resterende etappes van de Via Turonensis.  

Onze etappe van vandaag loopt tot in Talence, een onderdeel van het stedelijk conglomeraat van Bordeaux.

Het wordt vandaag een wandeldag met gevarieerd wandelweer. Tijdens onze etappe is het voortdurend bewolkt; eerst zwaar bewolkt, en later op de dag lichtbewolkt met veel zonnige perioden.

Als we vanmorgen vanaf de camping vertrekken, is het 16 graden Celsius, en de temperatuur loopt vanmiddag op tot 24 graden Celsius. Een aangename wandeldag is het zo voor ons, dus al met al zijn we heel tevreden over het wandelweer van vandaag.

Na het ontbijt verlaten we in onze auto - met achter op het fietsenrek de twee fietsen - om 7:05 uur onze camping, om dan eerst van Bilos naar Talence te rijden. Daar parkeren we onze auto op de parkeerstrook nabij de universiteitscampus, tegenover het McDonald’s restaurant.

Dan fietsen wij de 22,5 kilometers van Talence door Bordeaux naar Le Pian-Médoc.

Onze fietsen stallen we daar rond 9:20 uur aan een ijzeren hekwerk naast de Mairie van Le Pian-Médoc. Rond 9:35 uur vertrekken we bij de Mairie, op deze nog zo stille zondagochtend.

Muziek en halleluja

We wandelen het dorp uit, om te beginnen aan een kilometers lange boswandeling. We wandelen over mooie bospaden in de richting van Blanquefort.

Naarmate we dichter bij Blanquefort komen, wordt het drukker in het bos. Joggers, mensen die de hond uitlaten, of met de kinderen het bos in gaan; iedereen heeft zo zijn eigen aanleiding om het bos in te gaan.

Als we de sportvelden van Blanquefort naderen, horen we luide muziek. Als we dichterbij komen, zien we dat het sportveldencomplex nagenoeg vol staat met auto’s en hoofdzakelijk grote caravans.  

Er staat ook een grote witte feesttent op het terrein, en vanuit die tent horen we muziek, de luide stem van een spreker, en tussendoor horen we af en toe een ‘halleluja’. We hebben ons wel eens laten vertellen dat het in Frankrijk gebruikelijk is dat zogenoemde Pinkster-Gitanos (zigeuners of woonwagenbewoners) of in elk geval mensen die met grote caravans-woonwagens een nomadisch bestaan leiden in de zomer op verschillende locaties bijeenkomen voor grootschalige evangelisatiebijeenkomsten. Op enige afstand schatten we in dat daar hier ook sprake van is.

Door Blanquefort

Dan lopen we de bebouwde kom van Blanquefort binnen.

Het mooie van het wandelen door deze plaats is dat we over mooie gravel- en graspaden, door woonstraten en door parkgebieden tussen de woonwijken doorlopen. En een andere topper is dat we door de meer onduidelijke parkgebieden van paal naar paal kunnen lopen. Op die palen staan de wegwijzers.

Verderop gaan we over een goed geasfalteerd voetgangers-/fietspad. Dwars over één van die paden staat een verreiker-auto los van de grond op vier stempels. Deze is gebruikt om een boom in één van de tuinen aan het pad om te zagen.

Om Blanquefort te verlaten, moeten we langs een autoweg verder, en daartoe kunnen we over een smal voetpaadje boven over een hoge aarden wal lopen. 

Verderop zien we een andere pelgrim over hetzelfde pad ver vóór ons lopen.

Nadat we deze hoge aarden wal hebben verlaten, en over asfaltwegen verder gaan, halen we deze pelgrim in; een oudere vrouw.

De Kaptein Mobylette van Bruges

Een eind verder steken we via een lang viaduct de brede noordelijke rondweg van Bordeaux over, en dan lopen we het stedelijk conglomeraat van Bordeaux binnen met daarbinnen alle voorsteden van Bordeaux.

De eerste voorstad die we binnenwandelen, is Bruges.

In het centrum van Bruges komen we langs de kerk. Die is helaas gesloten, dus deze kerk bezichtigen, is niet mogelijk. 

Bij de plaatselijke warme bakker ernaast kopen we een brood voor morgen. 

Even later komen ons twee mannen op twee Solexen tegemoet. Iets verderop op een kruising van straten, staan twee bromfietsers stil met twee oldtimer-bromfietsen. Eén van de mannen heeft een pastelblauwe Kaptein Mobylette. En dat is precies het model waarop mijn grootvader Jan de Vries vroeger reed, en die ik later op 16- tot 18-jarige leeftijd heb gehad.

Bruges verlaten we door door een prachtig beschilderde spoortunnel te lopen.

Le Bouscat

En dan lopen we de bebouwde kom van Le Bouscat binnen.

Vanaf deze plaats komt er een wegwijzer bij. Dat is een metalen embleem met daarop de afbeelding van een gestileerde Jacobsschelp, die net zoals in heel veel andere pelgrimssteden, op markante locaties als wegwijzer zijn bevestigd op het wegdek, doorgaans op de voetpaden.

Op een gegeven moment komen we bij de zogenoemde ‘Rotonde voor Pelgrims’ (Rond-Point des Pélerins). Op die rotonde staan drie zwarte pelgrimsfiguren.

Het zijn metalen mensgrote modellen die de middeleeuwse pelgrims verbeelden op weg naar Santiago de Compostela.

Bordeaux in

Vanuit Le Bouscat wandelen we de binnenstad van Bordeaux binnen. En in Bordeaux komt er nog eens een extra metalen straatembleem bij, één die we tijdens al onze pelgrimstochten nog niet eerder hebben gezien. Dit embleem laat een Jacobsschelp zien, gedecoreerd met vijf sterren.

In de binnenstad komen we ook langs de ruïne van het voormalige amphitheater van Bordeaux.

Tot nu toe hebben we vandaag nog geen enkele gelegenheid gehad om een kop koffie te kopen, maar hier op een Frans pleintje vinden we dan het eerste caféterras waar we een kop koffie kunnen drinken. Dat doen we derhalve, voordat we de binnenstad verder in gaan.

Basilique Saint-Seurin

Direct voorbij dit pleinterras komen we bij de Basilique Saint-Seurin.

Het is een hele grote basiliek, met in één van de zijkapellen een houten beeld van Sint Jacob.

Jacobus de Meerdere is hier afgebeeld als pelgrim (met staf) en als apostel (met Bijbel).

Voor ons een mooi object om te fotograferen, om dit fotografisch beeld als herinnering mee te nemen.

De basiliek heeft prachtige kerkramen.

En ook het koor van de kerk is een pracht om te zien.

Heel bijzonder is overigens de crypte onder deze eeuwenoude basiliek.

We dalen af in de crypte en kunnen daar vrijelijk rondlopen in die betrekkelijk grote ondergrondse ruimte.

Her en der staan allerlei sarcofagen, met een praalgraf in het midden van de crypte.

En zoals dat in veel Franse rooms-katholieke kerken gebruikelijk is, branden hier in het schip van de kerk ook ettelijke kaarsen, als dank of als gebedsondersteuning.

Na een lang bezoek verlaten we deze bijzondere basiliek.

Het pad voorbij de basiliek heet heel toepasselijk de ‘Chemin de Saint-Jacques de Compostelle’. 

Die ligt in de richting van de kathedraal, dus die volgen we.

In de binnenstad van Bordeaux

We komen even later aan in de binnenstad van Bordeaux.

Bij de oude stadspoort is het al een drukte van belang. Terrassen zitten nagenoeg vol op deze mooi weer-zondag.

Naast één van de ronde straatemblemen van het pelgrimspad, zien we op een gegeven moment ook het vierkante metalen straatembleem dat duidelijk maakt dat het pelgrimspad van Sint Jacob als Werelderfgoed wordt beschouwd.

Op weg naar de kathedraal steken we een straat over, en dan zie ik in die straat een heel eind verderop richting rivier La Garonne een enorme drukte van winkelend publiek.

Gelukkig blijft ons hier naar en bij de kathedraal die hectische drukte bespaard.

Hier en daar lopen wel mensen op het plein rond de kathedraal, maar de drukte van hier op deze rustige zondagmiddag valt alleszins mee.

Een straatmuzikant zorgt op het plein bij de terrassen voor accordeonmuziek in Franse stijl.

Pracht en praal van de kathedraal

Ook vóór de ingang van de kathedraal liggen twee grote metalen plaquettes met informatie op het wegdek.

Dan gaan we de imposante kathedraal binnen.

Ook deze kathedraal is een hoogtepunt aan bouwstijl en decoratie.

En ook in deze kerk zien we een groot aantal brandende kaarsen, die door kerkbezoekers zijn ontstoken. Logisch, er is immers zoveel om voor te danken en te bidden.

Bijzonder vind ik het grote kruis dat in het koor van de kathedraal hangt.

Licht en daarmee kleuren spelen de hoofdrol in dit huis van gebed.

In het schip van de kathedraal hangt een grote klok aan de wand. Dat zie je niet vaak zo in kerken.

Als we de kathedraal verlaten, zien we hoe fantastisch de kathedraal en de ernaast staande losse toren zich aftekenen tegen de witte wolken en de blauwe lucht.

Via Sainte-Eulalia naar Talence

Dan is het tijd om de binnenstad te verlaten, en onze pelgrimsroute in zuidelijke richting te hervatten. Daarbij passeren we de beroemde Eglise Sainte-Eulalia. 

Ook die indrukwekkende kerk is open, dus we gaan naar binnen. Daar bewonderen we het schitterende koor van deze kerk.

Heel mooi is ook het kerkraam dat het geboorteverhaal van Jezus Christus afbeeldt.

Na de lange, brede en rechte straten zuidwaarts bereiken we de bebouwde kom van Talence.

Deze plaats is de bestemming voor onze etappe van vandaag. We wandelen door het mooi met bloemen versierde centrum van Talence.   

Daar passeren we ook nog een kerk, met een openstaande deur. Ook in deze kerk zien we een mooi kerkraam van het geboorteverhaal van Jezus.

Het is een kerk met veel wit, en prachtige kleuren. Vooral het bijzondere doopbekken trekt visueel aandacht.

Bij McDonald’s restaurant aan de rotonde, tegenover de campus van de universiteit van Bordeaux eindigt voor ons vandaag deze etappe.

We rijden van hier uit met onze auto terug naar Le Pian-Médoc, waar we onze gestalde fietsen afhalen, en daarna rijden we terug naar onze camping in Bilos, waar we rond 18:30 uur arriveren. We zijn dus op een half uur na vandaag bijna twaalf uren onderweg geweest voor deze 16e etappe van onze zomerpelgrimage 2023.

Pelgrimeren van Blaye/Lamarque naar Le Pian-Médoc

Pelgrimsroute van Parijs (F) naar Santiago de Compostela (S)

Via Turonensis van Parijs naar Saint-Jean-Pied-de-Port (GR655)

Van Blaye/Lamarque naar Le Pian-Médoc

Zaterdag 5 augustus 2023 – 23 km.

Dag 39:  817,6 – 840,6 km.

 

Naar de kerk in het centrum van Arsac

Verder aan de overzijde van de Gironde

Durkje en ik gaan vandaag in Lamarque beginnen, aan de overzijde van de Franse rivier de Gironde, met aan de andere kant achter ons de stad Blaye, waar we eergisteren naar toe zijn gelopen. Dit is voor ons de vijftiende dag van de voor ons dit jaar nog 28 resterende etappes van de Via Turonensis. En ja, dat betekent inderdaad dat we eergisteren op de helft van onze zomerpelgrimage 2023 zijn gekomen. Dat hebben we gisteren gevierd met een rustdag, waarop we eens even lekker konden uitslapen, rustig ontbijten & lunchen & dineren, de was doen, de verslaglegging van deze zomerpelgrimage bijwerken, vakantiekaarten schrijven & versturen, en om al het andere wat wenselijk was in een rustig vakantietempo te doen. 

Onze etappe van vandaag loopt tot in Le Pian-Médoc, dat ten noordwesten van de stad Bordeaux ligt, in de regio Médoc.

Het wordt vandaag een wandeldag met geschikt wandelweer. Tijdens onze etappe is het voortdurend bewolkt.

Als we vanmorgen vanaf de camping vertrekken, is het nog maar 11 graden Celsius, en de temperatuur loopt vanmiddag op tot 21 graden Celsius. Een lekkere frisse wandeldag is het zo voor ons. Pas vlak nadat we zijn gearriveerd in Le Pian-Médoc wordt het regenachtig, maar dat deert ons dan niet meer; dus al met al zijn we heel tevreden over het wandelweer van vandaag.

Na het ontbijt verlaten we in onze auto - met achter op het fietsenrek de twee fietsen - om 7:00 uur onze camping, om dan eerst van Bilos naar Le Pian-Medoc te rijden. Daar parkeren we onze auto op de parkeerplaats bij de Mairie.

Dan fietsen wij de 20,7 kilometers van Le Pian-Medoc naar de haventerminal bij Lamarque, van de pont die de veerdienst onderhoudt tussen Blaye en Lamarque. 

Onze fietsen stallen we daar rond 9:30 uur aan een boom op het grasveld tegenover het restaurant en de VVV. 

Daarna drinken we eerst koffie op het terras van het restaurant van de veerbootterminal, en rond 9:45 uur vertrekken we vanuit de veerboothaven. De veerboot is dan net vertrokken, van Lamarque naar Blaye, aan de overzijde van de Gironde.

Door het estuarium van de Gironde

Bij het begin van onze route zien we direct een nieuw soort wegwijzer. We kennen uiteraard wel de bewegwijzering met de rood-witte en de geel-blauwe markeringen, maar hier in deze streek voegt men daar nog iets aan toe, namelijk een kunststofplaatje met een afbeelding die representatief is voor het gebied dat je op dat moment doorkruist. Zo ligt er bovenop de wegwijzer vanaf de veerboot de afbeelding van een carrelet (een garnalenvissershuisje), zoals je die hier langs de Gironde ziet.

We gaan nu een halfverhard pad op, dat parallel loopt aan de rivier. In de berm staan onder andere bramenstruiken, waarvan het eerste deel al behoorlijk rijp is.

Links aan de rivier zien we inderdaad zo’n streek-eigen carrelet staan, op palen boven het wateroppervlak van de Gironde.

We lopen hier door het estuarium van de Gironde. Tussen ons pad en de rivier liggen natte gronden, en op een gegeven moment ligt er aan onze rechterhand een meertje. 

Verderop gaat de route verder over een laaggelegen pad, waar we vanwege de lage en natte ligging af en toe even naast de waterplassen en de drassige delen van het pad moeten lopen. Dan passeren we ook een oude stuw, waarvan het water op dit moment landinwaarts overloopt.

Franse pelgrims tussen de wijngaarden van Margaux

Na enkele kilometers gaat het pad naar hoger gelegen gronden, waar we na enige tijd tussen wijngaarden door lopen. Dan zien we verderop een vijftal pelgrims – met Jacobsschelpen op hun rugzakken - boven de wijnstokken uitsteken, die ver vóór ons ook over het pad tussen de wijnstokken door lopen. 

Even later zien we dat het twee mannen met twee vrouwen en een jongen zijn.

Vlak vóór de plaats Margaux halen we ze in, en lopen we met zijn zevenen een eind met elkaar in de richting van Margaux. Het blijkt een echtpaar te zijn, met een vader en zoon, en ook nog een vriendin erbij. Ze komen uit Niort, en hebben vorig jaar al het stuk vanuit Niort naar Blaye gelopen in kleiner verband. Vandaag zijn ze met zijn vijven begonnen in Blaye, en ze zijn van plan om nu negen dagen aaneensluitend samen te pelgrimeren. De jongen is zestien jaar, scholier in het voortgezet onderwijs, en hij loopt nu voor het eerst mee, maar hij vertelt mij vast van plan te zijn om ooit eens de hele route tot aan Santiago de Compostela te volbrengen.

De vader van de jongen verhaalt ons over het beroemde wijn-château van Margaux, erbij vertellend dat de beste Franse wijn van dit wijnhuis komt. Zij willen straks een bezoek brengen aan dat beroemde Franse wijnhuis, dus bij de entree van Margaux nemen we afscheid van elkaar.

In Margaux kopen we een heerlijk brood bij de warme bakker, en verderop houden we een korte pauze met een broodje erbij, ook van dat nog heel verse en lekkere brood. 

Die pauze houden we bij een ander wijnhuis, en naast dat wijnhuis staat de welbekende wegwijzer van de pelgrimsroute, maar nu met een afbeelding van een druivenblad met druiventros op het kunststof topplaatje.

Twee buurtschappen en grindputten in het bos

Zodra we de bebouwde kom van Margaux verlaten hebben, wandelen we het buurtschap Lagunegrand binnen. Dit gehucht, en ook het volgende, ressorteert onder de plaats Cantenac.

Hier in Lagunegrand krijgen we direct al te maken met nog weer een nieuwe afbeelding bovenop de wegwijzer, namelijk die van een pelgrim. Dit is dus al het derde wegwijzer-symbool dat we vandaag zien.

Dan wandelen we het tweede gehucht binnen dat valt onder het dorp Cantenac, namelijk Les Eycards.

Als we hier doorheen zijn gelopen, gaan we het bos in. Over brede paden voert de weg ons in en door het bosperceel. 

In het bos wandelen we op zeker moment langs een klein bosmeer. Dat blijkt een oude grindput te zijn.

En aan de andere zijde ligt een behoorlijk groot meer, dat ook het resultaat is van de voormalige grindwinning hier in het bos.

Markt en lunchpauze in Arsac

Het is bijna 13:00 uur als we aankomen bij de kerk in het centrum van Arsac.

Zoals hier altijd op zaterdag is er ook vandaag markt op het pleintje bij de dorpswinkels. De markt is bijna afgelopen, dus de marktkooplui ruimen alles al op, en er is niet veel meer te beleven op deze warenmarkt. De olijvenverkoper groet ons en vraagt of wij als pelgrim onderweg zijn naar Santiago de Compostela. Hij vertelt ons dat hij een Spanjaard is, afkomstig uit de regio van Salamanca.

We lopen weer terug naar de kerk, waar we onder een boom op een stenen bank plaatsnemen voor onze lunchpauze.

Na deze lunch verlaten we Arsac via het buurtschap Le Gravier, en vanuit dat gehucht gaan we wederom het bos in.

Boswandelen over mooie paden

Eerst volgen we de brede karrensporen het bos in en door. 

In het bos blijkt de bewegwijzering ook prima op orde te zijn, dus we kunnen vlot voorwaarts door het bos.

Verderop verandert het brede karrenspoor in een breed graspad, met daarin een heel smal wandelpaadje door het midden. We genieten volop van deze hele mooie boswandeling.

Aan weerszijden van het pad bloeien prachtige bloemen: geel, wit, en paars; en veel mooie vlinders dwarrelen boven de berm en over het pad. 

Dan treffen we in het bos een vierde versie van de inmiddels welbekende wegwijzer aan. De wegwijzerpalen in het bos zijn nu afgedekt met de afbeelding van een boom. 

Niet ver vóór Le Pian-Médoc steken we in het bos een asfaltweg over, ter hoogte van het gehucht Chopinot.

En dan gaan we voor de laatste kilometers nog eenmaal het bos door, om bij de volgende asfaltweg gekomen, af te draaien naar de bebouwde kom van Le Pian-Médoc.

Droog over in Le Pian-Médoc

Door enkele woonstraten volgen we de bewegwijzerde pelgrimsroute, en om 14:30 uur arriveren we dan bij de Mairie van Le Pian-Médoc, waar we vanmorgen onze auto vóór hadden geparkeerd.

Met de auto rijden we dan naar Lamarque terug, waar we onze fietsen afhalen van de veerbootterminal. Op dat moment arriveert de boot vanuit Blaye hier aan de havenkade.

Met de fietsen achter op het fietsenrek rijden we tenslotte terug naar onze camping Le Bilos in Bilos. Als we nog maar net onderweg zijn, begint het zachtjes te regenen, en daarna af en toe iets harder. Conclusie is dus dat we net op tijd aankwamen in Le Pian-Médoc, om helemaal geen last te hebben gehad van enige neerslag onderweg.

Pelgrimeren van Etauliers naar Blaye

Pelgrimsroute van Parijs (F) naar Santiago de Compostela (S)

Via Turonensis van Parijs naar Saint-Jean-Pied-de-Port (GR655)

Van Etauliers naar Blaye

Donderdag 3 augustus 2023 – 18 km.

Dag 38:  799,6 – 817,6 km. 

Aankomst bij de Citadel van Blaye

Wisselroute naar de Gironde

Durkje en ik gaan vandaag in Etauliers beginnen met de veertiende dag van de voor ons dit jaar nog 28 resterende etappes van de Via Turonensis. Onze etappe van vandaag loopt tot in Blaye.   

Het wordt vandaag een dag met wisselvallig weer, met af en toe miezerige regen en met vooral na afloop van onze wandeldag heel regelmatig hardere neerslag. Tijdens onze etappe wisselen prachtige witte wolkenluchten (met opklaringen) en dreigende regenwolken elkaar veelvuldig af. Het is dus steeds even regenachtig, en even later genieten we van de heerlijke zonneschijn. Voor regenkleding regent het te zacht, maar de paraplu moet wel heel regelmatig even worden gebruikt.

Als we vanmorgen vanaf de camping vertrekken, is het 17 graden Celsius, en de temperatuur loopt vanmiddag op tot 22 graden Celsius. Een lekkere frisse wandeldag is het zo voor ons.

Na het ontbijt verlaten we in onze auto - met achter op het fietsenrek de twee fietsen - om 7:05 uur de camping, om dan eerst van Bilos naar Blaye te rijden. Daar parkeren we de auto op de uitgestrekte parkeerplaats tussen het stadscentrum en de citadel.

Dan fietsen wij de 13,9 kilometers van Blaye naar Etauliers.

Onze fietsen stallen we daar rond 9:40 uur aan een stalen hekwerk op de parkeerplaats in het centrum van het dorp. Daarna drinken we koffie in het café aan het plein, en rond 10:00 uur vertrekken we vanuit het dorpscafé.

De Ravel van Etauliers naar Blaye

Door een smalle doorgang tussen de centrumbebouwing - over een graspad - verlaten we het dorpsplein, op weg naar een lang fietspad dat tot Blaye doorloopt.

Langs het graspad staat een wegwijzer met daarop een sticker van ‘Les Chemins du Mont Saint-Michel’, de pelgrimsroute die vanuit Groot-Brittannië vanaf de Franse Kanaalkust naar Saintes gaat, en van daaruit dan onze pelgrimsroute van de GR655 volgt naar Saint-Jean-Pied-de-Port, en over de Pyreneeën naar Santiago de Compostela.

Het graspad vanuit Etauliers voert ons naar een geasfalteerd fietspad, dat van hieruit tot aan Blaye doorloopt. Dit fietspad ligt op een voormalig spoortalud. In België noemen ze zo’n fietspad ook wel de Ravel. Onderweg op verschillende kruisingen met de spoorlijn – nu het fietspad – zie je de tot huidige woningen verbouwde spoorwachterswoningen en/of stationnetjes.

Bij een oude spoorbrug begint in Etauliers ons traject over dit fietspad richting Blaye.

Volg de bewegwijzering voor pelgrims in het veld

Nadat we een eind op dit fietspad hebben gelopen, geeft de bewegwijzering van het pelgrimspad door deze streek aan dat we linksaf het fietspad moeten verlaten, om verderop de N137 over te steken.

Dan doet zich het volgende voor: Wij gebruiken sinds gisteren de pelgrimswandelgids van Francois Lepère. Hij beschrijft deze pelgrimsetappe als alleen maar het geasfalteerde fietspad volgend, over een totale afstand van 13,6 kilometer. Daar waren Durkje en ik aanvankelijk dan ook van uitgegaan.

Maar nu ontdekken we vandaag dat de officiële bewegwijzering in het veld afwijkt van de route van Lepère. Aangezien het kaartmateriaal van de gids van Lepère tamelijk ongedetailleerd is, maar de officiële bewegwijzering in het veld heel gedetailleerd is, volgen we vandaag – en wellicht later ook - de wegwijzers in het veld. Maar daarmee wordt deze dag-etappe vandaag 18 kilometer in plaats van de 13,6 kilometers van Lepère. Daarvan waren we eerder nog niet op de hoogte, maar goed, een uur langer wandelen vandaag is prima te doen, dus we volgen de bewegwijzering van het departement.

Aan de overzijde van de N137 gaan we over mooie veldpaden langs weiden, akkers en wijngaarden. Voorbij een gehucht gaan we een bospad op. Het regent, en ook onder de bomen gebruiken we de paraplu.

Nog een eind verder gaat het over brede karrenspoor-paden tussen uitgestrekte wijngaarden door met aan de wijnranken dikke trossen gele en blauwe druiven.

Bij een groepje huizen zien we een dakdekker bezig om het pannendak te repareren. Kapotte dakpannen eraf, en hele dakpannen ervoor in de plaats op het dak leggen. De nokpannen worden vastgelegd met specie.

Walking & Running door Cartelègue

Nadat we door het buurtschap Ganache zijn gelopen, komen we in Cartelègue. Tegenover de dorpskerk hangt een prachtig kleurrijk mozaïek aan de muur met daarop symbolen van het pelgrimeren, zoals de staf, de Jacobsschelp, het zwaardkruis en de kalebas. Het gebouw waaraan dit mozaïek is bevestigd, is een overnachtingsplek voor pelgrims.

De kerk ertegenover is helaas afgesloten, dus deze kerk bezoeken, zit er voor ons niet in.

Tegen Cartelègue aan – of wellicht nog als onderdeel van dat dorp – begint het buurtschap Moulin de Chasserat. 

Vóór ons zien we achter het wegkruis de moulin op een verhoging staan. 

Als we langs deze vroegere windmolen lopen, komt van de andere kant een jonge vrouw aanrennen in sportkleding, rennend een wandelwagen met een kindje erin voor zich uit duwend. Joggen met je blik op het jonge kind, dus. Dat is nog eens iets anders dan ouders die continu hun smartphone tussen hun eigen gezicht en het gezicht van hun kind houden. Kinderen zien dan tijdenlang alleen maar de achterkant van een smartphone in plaats van hun ouder.

Even later lopen we langs een wijngaard recht op een ommuurd landgoed af.

Als we om die tuinmuur heen lopen , zien we over de muur heen een mooi met klimop gedecoreerd château staan.

Het volgende buurtschap dat we binnenlopen, is Jollet.

Bij de rand van de bebouwde kom van Jollet staan en liggen enkele koeien in de wei. Het is jongvee.

Uitgestrekt Mazion

We passeren het kombord van de plaats Mazion.

De route voert ons langs een grote schuur, die is behangen met tientallen stuks oud boerengereedschap. Verder staan er nogal veel houten modelletjes van huizen, en allerhande andere voorwerpen, afgekleed met gekleurde vlaggetjes langs het pad, kortom een soort privaat rariteitenkabinet.

Bij een verlaten huis hangt nog een oud reclamebord, met de verwijzing naar Domain de L’Ancien Manoir de Valetta, waar Grand Vin de Bordeaux te koop was, of wellicht nog steeds te koop is.

Wederom lopen we over asfalt tussen uitgestrekte wijnvelden door. Op één van de wijngaarden wordt met een tractor het gras gemaaid van het brede pad tussen twee wijngaarden.

We gaan tussen de druivenakkers door heuvelopwaarts naar de bebouwde kom van Mazion. 

Dan worden we ingehaald door een Franse fietspelgrim. De jonge fietsster stopt bij ons voor een gezellig praatje onderweg. Ze vertelt dat haar fietspelgrimage is begonnen in Orléans, en dat ze nu inmiddels tot hier is gevorderd, en dat ze wil doorfietsen tot in Santiago de Compostela. Ze probeert onderweg slaapplaatsen te vinden, en als dat niet lukt, kan ze in de buitenlucht slapen onder een tarp die ze bij zich heeft. Ze fietst elke dag tussen de 40 en 80 kilometer, en gaat vol goede moed verder, nu eerst - evenals wij - ook richting dorp Mazion.

Wij volgen haar in wandeltempo, naar de grote kerk van Mazion.

Lunchen bij de kerk en de Mairie van Mazion

De kerkdeur is gesloten, dus we lopen direct door naar de Mairie tegenover de kerk, om daar een stempel te vragen voor onze pelgrimspaspoorten. Die krijgen we direct, en de ambtenares vraagt ook nog of we de kerk willen bezichtigen. Als ik antwoord dat de kerkdeur gesloten is, staat ze op, pakt een hele grote sleutel van de wand en vertelt dat ze voor ons de kerkdeur zal ontsluiten. Dat doet ze, maar het valt haar tegen om het grote kerkdeurslot met drie slagen van de sleutel te openen. Zij gaat na het opendraaien van de grote kerkdeur terug naar haar kantoor, en wij bezichtigen deze prachtig gedecoreerde kerk. 

Bijzonder fraai is overigens de preekstoel van deze kerk; veel mooier dan in veel andere kerken in deze regio. Het is wel duidelijk dat het echt de bedoeling is geweest om er een hele mooie kerk van te maken.

Na onze bezichtiging melden we in de Mairie dat we binnen klaar zijn, want dat had de vriendelijke ambtenares ons gevraagd. Zij gaat dan de kerkdeur weer afsluiten, en wij nemen plaats op de picknickbank tegenover de kerk en de Mairie, waar we onze lunchpauze houden. Gelukkig is het nu droog en schijnt de zon een beetje.

De Ravel volgens Lepère weer op

Daar waar je Mazion uitloopt, loop je direct het volgende dorp binnen, namelijk: Saint-Seurin de Cursac.

Ook dit dorp heeft een kerk, en ook hier is de kerkdeur gesloten. Maar, naast de kerkdeur staat een informatiebord, waarop er melding van wordt gemaakt dat pelgrims zich kunnen melden bij de Mairie van dit dorp, om daar een stempel in hun credential (pelgrimspaspoort) te krijgen. Zojuist zijn wij al langs die Mairie gelopen, en omdat we net al een stempel van Mazion hebben gekregen, hoeven we er niet direct nog één bij van deze volgende Mairie. En trouwens, het is net na 13:00 uur, dus de Mairie zal vast ook al gesloten zijn, zoals zoveel Mairies beperkte openingstijden hanteren.

Voorbij dit dorp gaan we het fietspad tussen Etauliers en Blaye tijdelijk weer op. 

We lopen dan langs een wijngaard, en als we heuvelopwaarts over de wijnranken heen kijken, zien we een prachtig château hoog op de heuvel boven de wijngaarden uittorenen. Dat is toch wel het plaatje dat je hier met dat grote aantal wijn-château’s mag verwachten.

Uitstapje naar Saint-Martin-Lacaussade

Evenals vanmorgen verlaten we wederom het fietspad, om af te slaan naar de plaats Saint-Martin-Lacaussade. 

Door de hoofdstraat lopen we naar de dorpskerk, die helaas gesloten is.

Bij en voorbij deze dorpskerk vinden we ineens geen wegwijzers meer, dus we besluiten aan de rand van het dorp af te buigen naar – wederom – het fietspad, dat tevens de pelgrimsroute is voor fietsers richting Santiago de Compostela. Vanaf nu volgen we deze fietsroute de laatste drie kilometers naar Blaye, en zo zijn we aan het eind van deze etappe weer terug op de pelgrimsroute volgens Lepère.

Op het fietspad ontmoeten we een Frans stel. De vrouw fietst, en de man loopt met zijn fiets aan de hand achter haar aan. Hij heeft een lekke band, en loopt tegelijk met ons naar Blaye, waarschijnlijk om de fiets daar te laten repareren. Op dit laatste stuk kun je trouwens ook heel goed zien dat dit een spoortalud is, want hier ligt het oude, overwoekerde spoor nog naast het fietspad.

Het begint nu trouwens wel even heel hard te regenen. We gebruiken de paraplu, maar die volstaat niet vanwege de harde windstoten. Daarom schuilen we gedurende deze fikse bui onder twee grote bomen, en dan volstaat de paraplu wel weer.

We wandelen Blaye binnen ter hoogte van de enorme citadel van Blaye.

We gaan direct heuvelopwaarts, om de citadel in haar grote omvang beter te kunnen bekijken.

Bezoek aan de citadel en de haven van Blaye

Dan blijkt ons dat je de citadel ook in kunt gaan, dus dat doen we direct.

Binnen de hoge en dikke muren van dit verdedigingswerk treffen we tot onze verrassing als het ware een compleet dorpje aan, met onder andere huizen, winkels, restaurants, ateliers en een hotel.

We lopen naar de rand van de citadel, om uitzicht te krijgen over de rivier de Gironde. Vanaf deze grote hoogte krijgen we prachtige vergezichten stroomopwaarts en stroomafwaarts.

Na dit indrukwekkende citadel-bezoek lopen we langs de rivieroever naar de haven, waar zojuist de veerboot arriveert, die de veerdienst onderhoudt tussen Blaye en Lamarque, aan weerszijden van de Gironde. De auto’s verlaten de veerboot, en de volgende fietsers staan al weer klaar om overgezet te worden.

Na dit havenbezoek kuieren we door het stadscentrum terug in de richting van onze auto. Bij de warme bakker kopen we brood voor morgen, en ook een kopje koffie met iets lekkers erbij voor nu.

Daarna rijden we met de auto vanuit Blaye terug naar Etauliers, waar we onze fietsen afhalen, om tot slot van deze pelgrimsdag terug te gaan naar onze camping Le Bilos in het dorpje Bilos. 

Onze volgende pelgrimsdag begint aan de overzijde van de rivier de Gironde, daar waar de veerboot vanuit Blaye aan land komt ter hoogte van de plaats Lamarque.

Pelgrimeren van Mirambeau naar Etauliers

Pelgrimsroute van Parijs (F) naar Santiago de Compostela (S)

Via Turonensis van Parijs naar Saint-Jean-Pied-de-Port (GR655)

Van Mirambeau naar Etauliers

Woensdag 2 augustus 2023 – 23,6 km.

Dag 37:  776 – 799,6 km.

 

Ook in Les Martins regen en harde wind

Regen en wind op het pelgrimspad

Durkje en ik gaan vandaag in Mirambeau beginnen met de dertiende dag van de voor ons dit jaar nog 28 resterende etappes van de Via Turonensis. Onze etappe van vandaag loopt tot in Etauliers.

De wekker wekt ons vanmorgen om 6:00 uur in onze caravan, die we gisteren hebben verhuisd naar de Camping Bilos in het Franse dorpje Bilos.   

Het wordt vandaag een dag met overwegend regenachtig wandelweer, met veel miezerige regen en af en toe hardere neerslag, en vrijwel voortdurend in combinatie met een stevige wind.

Als we vanmorgen vanaf de camping vertrekken, is het 19 graden Celsius, en de temperatuur loopt vanmiddag op tot 23 graden Celsius. 

Na het ontbijt verlaten we in onze auto - met achter op het fietsenrek de twee fietsen - om 7:10 uur de camping, om dan eerst van Bilos naar Etauliers te rijden. Daar parkeren we de auto op de parkeerplaats van het dorpsplein.

Dan fietsen wij de 17,7 kilometers van Etauliers naar Mirambeau.

Onze fietsen stallen we rond 9:40 uur aan een paal bij een informatiebord in het centrum van het dorp. Daarna drinken we koffie in het café aan het plein, en rond 10:00 uur vertrekken we vanuit het café dat op dat moment door de drankengrossier wordt bevoorraad.

Eglise Saint-Martin en Maison des Pélerins van Petit Niort

Onderweg op de fiets naar Mirambeau hadden we de regenkleding al aangetrokken.

Bij aankomst in Mirambeau kijkt Durkje nog even in de kerk of daar een reactie is gekomen op haar schrijven in het gastenboek van gisteren. En ja hoor, de Franse familie, het gezin uit Parijs, heeft als reactie op Durkje haar schrijven van gisteren in het gastenboek vriendelijk een reactie geschreven.

Tijdens het koffiedrinken in het café van MIrambeau zijn er ook nog enkele buien overgetrokken. Als we vanuit het dorpscafé vertrekken, wagen we het erop om zonder regenkleding te vertrekken. Dat blijkt ijdele hoop te zijn, want nog in het dorp moeten we toch wel de regenkleding aantrekken.

Langs de N137 wandelen we van Mirambeau naar Petit Niort.

Daar brengen we een bezoek aan de elfde eeuwse Eglise Saint-Martin.

Deze ongeveer duizend jaar oude kerk heeft een mooi interieur.

Opvallend is het grote kerkraam in het koor van de kerk.

Daarop staan allerlei afbeeldingen over het leven van Jezus Christus.

Eén van de ramen van dit grote kerkraam verhaalt over het geboorteverhaal van het kindje Jezus.

Op een pilaar is een Maltezer kruis geschilderd, het symbool van de Tempelier-ridders.

Het altaarstuk in de zijkapel illustreert een onheilspellend beeld van het hellevuur in de hel. 

Na dit kerkbezoek lopen we langs het ‘Maison des Pélerins’ het dorp uit. Op de deur van dit huis staat dat de pelgrims die hier willen overnachten hun verblijf bij het gemeentehuis moeten registeren vóór 17:00 uur. Je krijgt dan een code, waarmee je het pelgrimshuis binnen kunt gaan.

Door de regen naar Plein Selve

Het is al weer droog geworden, dus we wagen het erop om de regenkleding weer op te ruimen.

Over asfalt gaat het op weg naar Plein Selve. Daarbij passeren we in een weiland bij Moulin de Mainguenaud een grote groep parelhoenders van een boer.

Verderop zien we grote bossen uitbloeiende hortensia’s langs de muur van een woning langs de weg.

In de verte zien we opeens twee dieren op de asfaltweg lopen. Bij nader onderzoek blijken dat twee al wat grotere biggen te zijn.

Een achteropkomende automobiliste waarschuwen we voor de biggen, die net voorbij een bocht op de weg lopen. De vrouw rijdt haar auto langzaam tussen de biggen en ons door. Deze biggen zijn waarschijnlijk ergens uitgebroken, en nemen het er nu even lekker van te midden van al dat heerlijke bermgras.

Ondertussen begint het al weer te regenen. Door de combinatie met de harde wind trekken we heel snel de regenkleding weer aan. Voordat we Plein Selve bereiken, steken we via een viaduct de A10 over.

Aan de andere zijde van de A10 staat een richtingwijzer, die aangeeft dat we inmiddels de 6,5 kilometers vanuit Mirambeau hebben afgelegd, en dat we naar Etauliers nog 17 kilometer hebben te gaan.

Bovendien staat op die wegwijzer ook dat we nu het departement Gironde binnen lopen.

En daarna wandelen we de bebouwde kom van Plein Selve binnen.

Van de GR6552 over naar de pelgrimsgids van Francois Lepère

Onze wandelgids die we tot nu toe gebruikten van de GR6552 beschrijft de pelgrimsroute van Tours via Poitiers naar Mirambeau.

Het kaartmateriaal van deze wandelgids loopt echter nog 6,5 kilometer door, tot aan Plein Selve.

Dit betekent dat we niet langer de wandelgids van de GR6552 kunnen gebruiken, en dat we nu moeten overstappen naar een andere wandelgids die de route vanuit Plein Selve tot aan Saint-Jean-Pied-de-Port wel beschrijft. En het viel ons lang niet mee om die wandelgids te vinden, totdat we zo’n twee jaar geleden in een winkel van een Frans klooster bij toeval de Franstalige wandelgids van Francois Lepère vonden, die de route vanuit Parijs tot aan Saint-Jean-Pied-de-Port wel in zijn geheel beschrijft. Deze gids is veel minder gedetailleerd dan die van de GR655 en van de GR6552, maar in combinatie met hopelijk een goede bewegwijzering zal het vast en zeker met gebruik van deze wandelgids van Lepère ook wel goed komen, denken we. Kortom, in Plein Selve stappen we over op onze nieuwe wandelgids.

Concerteren tussen bamboe in Saint-Palais

Onderweg komen we langs het wijnhuis van Château L’Abbaye. De receptie van het wijnhuis is geopend, maar we treffen er niemand aan, dus we gaan direct door.

In Saint-Palais aangekomen, zien we dat de dorpskerk niet aan de doorgaande pelgrimsroute staat. Omdat we de kerk toch wel willen bezoeken, gaan we heel even van de route af, en stappen we de kerk binnen. Bij de ingang ligt een grote bult bamboe-takken, en in het koor van de kerk zien we dat twee mannen bezig zijn om de bamboetakken op te stellen in het koor van de kerk.

Bij onze navraag bij de heren, vertellen ze ons dat hier in de kerk morgen een concert zal zijn van een Chinese muziekgroep, en dat zij nu de kerk versieren met bamboe, om de kerk in bijpassende Chinese sfeer te decoreren.

Het blijft onophoudelijk hard regenen, maar we lopen gewoon door. Het volgende dorpje dat we passeren, is Les Martins. 

Vóór en ná Saint-Caprais de Blaye

Als we tegen 13:30 uur op de kruising van Ferchaud aankomen, vinden we het zo langzamerhand wel tijd worden voor onze lunchpauze. We hebben dan immers al zo’n 3,5 uur onophoudelijk gelopen.

Hier op de kruising staat een restaurant, waar we naar toe lopen. Binnen zitten de gasten lekker te lunchen. Wij komen doornat aanlopen. Het is niet koud, dus we kunnen ook prima buiten op het terras zitten, want daar zitten we droog onder een brede overkapping. We bestellen binnen koffie en drinken uiteindelijk twee kopjes koffie bij ons eigen lunchpakket.

Het volgende dorp waar we doorheen komen, is Saint-Caprais de Blaye.

Langs de buitenring van het dorp lopen we naar de dorpskerk, die gesloten blijkt te zijn.

Voorbij het dorp gaan we het open veld weer in, waar we onder andere langs wijngaarden lopen, waar de blauwe druiven al in dikke trossen aan de wijnranken hangen.

Verderop komen we langs een kampement waar enkele chalets staan, met daartussen ook een aantal grote en kleine caravans. In Frankrijk zijn we wel gewend dat je soms in een heel afgelegen gebied zo’n kampement vindt, waar mensen van allerhande pluimage een mini-woongemeenschap vormen, vaak ver buiten de gehuchten, dorpen en steden. Het zijn als het ware vrijplaatsen voor mensen die minder goed passen in reguliere woongebieden.

Even later komen we langs een huis dat hoog aan de rand van een grote vijver staat. Tussen het huis en de vijver staat een wilg die jaren geleden al is omgevallen, maar die zich met allerlei uitlopers weer zo heeft opgericht, dat die niet langer als staande, maar zich als boven de grond hangende liggende boom heeft opgericht. Het is een hele mooie speling van de natuur geworden, waaraan je kunt zien dat de natuur vaak wel weer een eigen weg vindt om door te groeien.

Aubin de Blaye

Nadat we door Saint-Caprais de Blaye  waren gekomen, knapte het weer zienderogen op. De regen kwam niet weer terug, en af en toe krijgen we zonnige perioden. De regenkleding hebben we uitgetrokken, en gaandeweg drogen we vanwege de zonneschijn in combinatie met de nog steeds flink hard waaiende wind.

De volgende – iets grotere – plaats waar we doorheen komen, is Aubin de Blaye.

In dit dorp lopen we langs de oude watermolen, de Moulin.

Op de rotonde vlak buiten het dorp staat een glazen kunstwerk, met daarin de naam van het dorp en een bijpassende decoratie gegraveerd.

Beken en heide 

Nu volgt een traject over smalle asfaltwegen, die min of meer parallel lopen aan de N137. Voor één van de huizen langs de weg zit een man vóór huis. Hij kan ons zo mooi voorbij zien wandelen. Ik zie dat hij tegen de tuinmuur een metalen bord heeft bevestigd, waarop staat: Chemin de Compostelle. Ik maak er een foto van, zwaai naar hem met een “Merci”, en hij zwaait terug, duidelijk begrijpend wat ik bedoel.

We komen op een dalend asfaltweggetje waar het verkeer ervoor wordt gewaarschuwd dat de weg bij tijd en wijle overstroomd kan raken. Verderop blijkt dat dat te maken heeft met een beekje dat vlak onder de weg doorloopt. Verderop steken we nog een bosbeek over, met een grote meander door het zand van de bodem.

We merken dat we in een heel ander gebied terecht komen, met een bodem die steeds meer zand bevat. Zo komen we af en toe langs plekken waar de paarse heide al prachtig bloeit. Dat hadden we de afgelopen twee weken nog niet eerder gezien.

Van Etauliers via Mirambeau terug naar Bilos

Nadat we de N137 weer zijn overgestoken, komen we langs een groepje herkauwende koeien, die bij een waterdrinkplaats in het weiland liggen. Bij de drinkplaats zie ik een witte reiger staan, die opvliegt nadat ik van de koeien en de vogel een foto heb gemaakt.

Om ongeveer 15:30 uur wandelen we bij de rotonde van de N137 de plaats Etauliers binnen. 

Dit is onze bestemming voor vandaag. We lopen naar onze auto, die in het dorpscentrum staat geparkeerd.

Dan rijden we met de auto terug naar Mirambeau, waar we onze beide fietsen afhalen. Tot slot rijden we dan terug naar onze camping in Bilos, waar we - met de nodige file-vertraging bij Bordeaux -  om 18:20 uur arriveren.

Pelgrimeren van Bribaudon naar Mirambeau

Pelgrimsroute van Parijs (F) naar Santiago de Compostela (S)
Via Turonensis van Parijs naar Saint-Jean-Pied-de-Port (GR655)
Van Bribaudon naar Mirambeau
Maandag 31 juli 2023 – 20,5 km.
Dag 36: 755,5 - 776 km.

 

Zonnebloem met smiley voor de jarige Durkje

Verjaardagsetappe

Durkje en ik gaan vandaag in Bribaudon beginnen met de twaalfde dag van de voor ons dit jaar nog 28 resterende etappes van de Via Turonensis. Onze etappe van vandaag loopt tot in Mirambeau.

De wekker wekt ons vanmorgen om 6:00 uur in de caravan op Camping ‘Au fil de l’eau’ in het Franse Saintes.    

Het is een bijzondere dag vandaag, want het is de 64e verjaardag van Durkje, die we vandaag vieren op het pelgrimspad, en tijdens een verjaardagsdiner in een restaurant in Saintes.

Het wordt vandaag een dag met mooi wandelweer, met lichte bewolking en dus zonnig. Als we vanmorgen vanaf de camping vertrekken, is het 14 graden Celsius, en de temperatuur loopt vanmiddag op tot 24 graden Celsius. 

Na het uitgebreide verjaardagsontbijt verlaten we in onze auto - met achter op het fietsenrek de twee fietsen - om 7:15 uur onze camping, om dan eerst van Saintes naar Mirambeau te rijden. Daar parkeren we onze auto op de parkeerplaats tegenover de kerk en de Mairie, in het dorpscentrum.

Dan fietsen wij de 15,6 kilometers van Mirambeau naar Bribaudon.

Onze fietsen stallen we rond 9:00 uur aan een paal van een informatiebord in het centrum van het dorp.

Kerkmuziek en popmuziek in Saint-Genis-de-Saintonge

Bij een moderne beregeningsinstallatie in een maïsveld vervolgen we de doorgaande pelgrimsroute, waar we die gisteren onderbraken,

Bij de ruïne van een huis passeren we het buurtschap Chez Gabard.

Na ongeveer 2,5 kilometers arriveren we in Saint-Genis-de-Saintonge. Dat is de enige redelijk grote plaats die we vandaag aandoen. Daarom hebben we afgesproken dat we in deze plaats vanmorgen onze koffiepauze zullen beleggen, met natuurlijk iets van lekker gebak erbij, om het voor Durkje haar verjaardag extra feestelijk te maken. Ondertussen rollen de verjaardagsfelicitaties via Facebook en met name als app-verkeer bij Durkje binnen. 

De route gaat langs de westelijke rand van de plaats, maar wij kiezen ervoor om parallel aan die route door de hoofdstraat (de N137) door het dorp te lopen, om drie redenen. Ten eerste brengen we een bezoek aan de Mairie, en daar krijgen we een stempel van de gemeente in onze pelgrimspaspoorten.

Daarna bezoeken we de dorpskerk van Saint-Genis-de-Saintonge. Die is open, dus we kunnen naar binnen.

In de kerk klinkt op de achtergrond koormuziek uit de luidsprekers, maar tegelijk horen we popmuziek van buiten komen. Als we buiten de kerk op onderzoek  gaan waar die popmuziek vandaan komt, zien we dat op het pleintje van de kinderopvang naast de kerk een groep kinderen van basisschoolleeftijd - begeleid door een volwassene - met allerhande gebaren aan het dansen is op die muziek. Enkele moeders staan erbij te dansen, dus het is een vrolijke boel.

Verjaardagskoffie met gebak van de patissier

En dan wandelen we door naar de boulangier-patissier, waar we bij de warme bakker van het dorp ieder een heerlijk verjaardagsgebakje uitzoeken, en daarbij koffie geserveerd krijgen. Een Belgisch stel zit aan een tafeltje naast ons ook te genieten van koffie met iets lekkers, en ondertussen komen verschillende klanten binnen voor brood en banket.

Na dit voortreffelijk verjaardagsmoment gaan we weer naar buiten, om bij de rotonde het dorp te verlaten.

Aan het begin van de D2 staat dat hier sprake is van een afgesloten wegdeel, maar dat weerhoudt ons niet om dit ‘route barrée’ als obstakel te zien. Verderop kunnen we enigszins laverend gemakkelijk tussen de diepe gaten langs de weg door lopen, niet gehinderd door de wegwerkers, die stug doorwerken als we hen passeren.

Net buiten het dorp verlaten we de D2, om het open veld weer in te gaan.

Bij het begin van dat karrenspoor staat op de pelgrimszuil dat het vanaf hier nog 17 kilometer is naar Mirambeau. Dat gaan we vandaag dus nog lopen.

Iets verderop komen we langs een zonnebloemenveld, waarop iemand een aantal zonnebloempitten uit een uitgebloeide zonnebloem heeft gehaald in de vorm van een smiley. We kennen dat van voorgaande jaren ook wel.

 

Kalk op het veld en hakhout in het bos

We naderen enkele akkers en weiden waar kalk wordt uitgereden. 

Op één van de akkers liggen grote bulten kalk, die met een bulldozer worden geladen op aanhangers achter twee tractoren.

Na geladen te zijn, gaan de tractoren naar verschillende percelen om het kalk uit te rijden; grote kalkstofwolken achter zich latend.

Door de dichtheid van de stofwolk kun je de tractor nog maar nauwelijks zien.

Dan volgt voor ons een lang traject door de bossen van Les Landes.

Hier is sprake van productiebos, want we komen langs een enorme stapel hakhout, dat klaar is voor transport.

Omdat het de afgelopen dagen heeft geregend, en de zon nu volop schijnt, ruikt het kaphout heerlijk.

Rond de abdij van Tenaille

Na enkele kilometers - met een oversteek over de D252E3 – door deze bossen gelopen te hebben, steken we de N137 over. Aan de overzijde van deze drukke verkeersweg lopen we naar Château de Tenaille, althans zo staat het in onze routegids vermeld. 

De andere routegids die we in gebruik hebben, maakt op deze locatie melding van de Abbaye de Tenaille. Nu is er waarschijnlijk geen sprake van ‘of, of’, maar van ‘en, en’, want eerst zien we tussen alle begroeiïng door twee enorme wooncomplexen, en even later zien we het gebouw van een kerk, waarschijnlijk dus de abdijkerk.

Dit hele landgoed is omgeven door een hoge stenen muur, waarvan delen hier en daar al zijn afgebrokkeld en provisorisch hersteld met struiken en prikkeldraad. We lopen langs drie van de vier zijden van de muur rond het landgoed, met links van ons bij de derde zijden een wijngaard.

Verderop lopen we langs een boomwal waarin een sleedoorn staat die vol hangt met blauwe bessen.

Even later komen we langs een maïsveld dat wordt beregend. We weten uit ervaring dat je eerst moet onderzoeken hoe het beregeningsprincipe werkt, om te voorkomen dat je de volle laag water over je heen krijgt. Tussen twee omkeer-tikken door kunnen we tenminste droog over komen, hooguit een beetje nevel over je heen gewaaid krijgend.

Bonne Anniversaire Durkje

Tot onze verrassing zien we in de verte door het dal vóór ons de Parijse familie van vader & moeder met hun zes kinderen door het veld lopen. Dit is het pelgrimerende Franse gezin dat we gisteren hebben ontmoet en gesproken in Pons.

Een tijdje later, als we van een asfaltweg een veldpad op gaan, zien we dit gezin met zijn achten op het graspad zitten lunchen in de schaduw van enkele bomen. We raken weer met hen in gesprek, en tot besluit zingt het hele gezin Durkje voor haar verjaardag in het Frans en meerstemmig toe. Een heel mooi en waardevol moment van deze dag. De ouders vertellen dat de meewandelende vriend van één van de dochters gisteren naar huis is gegaan, en dat zij vandaag als gezin hun jaarlijkse – inmiddels 7e - pelgrimsweek afsluiten in Mirambeau, om dan volgend jaar weer een week te gaan pelgrimeren, vanuit Mirambeau.

Bij de watertoren en de agrarische coöperatie bereiken we de D699. Hier vinden we een mooie plek op een betonnen bak om op te zitten tijdens onze lunchpauze.

Door het veld naar Mirambeau

Na onze lunchpauze gaat het over mooie bospaden, karrensporen en veldpaden in zuidwestelijke richting naar de N137.  

We lopen tussen de N137 en een wijngaard richting Mirambeau. Het wijnveld heeft ook een groot aantal wijnstruiken van jonge aanplant, met het oog op goede oogst in de komende jaren.

Rechts van ons, iets verderop, tussen de N137 en ons is een zonnebloemenveld. De gele zonnebloemen steken prachtig af tegen de helderblauwe lucht.

Dan wandelen we Mirambeau binnen, bij de rotonde, waarop een poort is gemaakt, met daarboven de plaatsnaam Mirambeau.

Voorbij de rotonde staat het reguliere plaatsnaambord van Mirambeau.

Net voorbij de camping van Mirambeau verlaten we de doorgaande weg, om dan langs de sportvelden achterlangs de bebouwde kom binnen te lopen.

Naar de gemeente en de kerk

Wij buigen dan rechts van de doorgaande pelgrimsroute af, omdat we naar de dorpskerk willen lopen, waar onze auto staat geparkeerd.

Eerst gaan we de Mairie binnen, want voordat we vertrekken, willen en krijgen we nog een stempel van de gemeente in onze pelgrimspaspoorten. 

En daarna gaan we de kerk binnen.

Durkje vult bij de ingang van de kerk het gastenboek van de parochie in.

Het is een prachtig gedecoreerde kerk.

Het schip van de kerk ligt onder een langgerekt tongewelf.

Het koor van de kerk is waarlijk rijk gedetailleerd en gedecoreerd.

Verrassend is dat deze kerk ook een kerkraam heeft met daarop de afbeelding van Jacobus de Meerdere.

Dat is de beschermheer van de pelgrims.

In een kleurrijk onderschrift staat zijn naam onder de afbeelding vermeld in het kerkraam.

Jacobus staat afgebeeld met staf (symbool voor de pelgrim) en met de Bijbel (symbool voor de apostel).

Dit is toch ook wel weer een kadootje voor de jarige Durkje om in de laatste minuten van deze pelgrimsdag – haar verjaardag – deze wandeldag af te sluiten met dit mooie kerkraam van Jacobus de Meerdere.

Tot slot rijden we met de auto naar Bribaudon terug, om daar onze fietsen af te halen, en dan rijden we door naar onze camping in Saintes.

Vanavond dineren we op het gezellige straatterras van het Italiaanse restaurant Procoppio in de binnenstad van Saintes, waar we in een hele gezellige sfeer genieten van een heerlijke driegangenmaaltijd op deze aangenaam warme zomeravond in Frankrijk.

Al weer zo’n prachtige pelgrimsdag.

Pelgrimeren van Berneuil naar Bribaudon

Pelgrimsroute van Parijs (F) naar Santiago de Compostela (S)

Via Turonensis van Parijs naar Saint-Jean-Pied-de-Port (GR655)

Van Berneuil naar Bribaudon

Zondag 30 juli 2023 – 21,5 km.

Dag 35:  734 – 755,5 km. 

Op de rotonde bij de beeldengroep van de pelgrims in Pons

Eerst regen en dan vooral zonneschijn

Durkje en ik gaan vandaag in Berneuil beginnen met de elfde dag van de voor ons dit jaar nog 28 resterende etappes van de Via Turonensis. Onze etappe van vandaag loopt tot in Bribaudon.

De wekker wekt ons vanmorgen om 6:00 uur in onze caravan op Camping ‘Au fil de l’eau’ in het Franse Saintes.   

Het wordt vandaag qua regen en zonneschijn een wisselende dag, met overwegend zonneschijn. Als we vanmorgen vanaf de camping vertrekken, is het 14 graden Celsius, en de temperatuur loopt vanmiddag op tot 24 graden Celsius. 

Als we van de camping vertrekken, is het droog. Maar, als we fietsen vanmorgen, begint het bijna op het eind van het fietstraject eerst te miezeren en dan serieus te regenen, en wel zo hard dat we voor de laatste kilometers toch wel even van de weg af moeten, om in de berm, onder een boom onze regenkleding aan te trekken. Niet lang daarna is het al weer droog, dus we sluiten onze fietstocht vanmorgen droog af. Daarna krijgen we de rest van deze wandeldag geen neerslag meer.

Na het ontbijt verlaten we in onze auto - met achter op het fietsenrek de twee fietsen - om 7:15 uur de camping, om dan eerst van Saintes naar Bribaudon te rijden. Daar parkeren we onze auto op een klein grasveld in het dorpscentrum.

Dan fietsen wij de 19,2 kilometers van Bribaudon naar Berneuil.

Onze fietsen stallen we rond 9:10 uur aan een paal van een informatiebord bij de kerk van het dorp.

Wegwijzers in het veld voor pelgrims

Voor we het dorp uit gaan, maken we eerst nog even gebruik van het openbaar toilet van het dorp. Als je in Frankrijk een toilet nodig hebt, vind je die eigenlijk altijd wel in de directe nabijheid van de Mairie; en zo ook hier in Berneuil.

Na een asfaltweg gaan we een veldpad op, de heuvels in. Even later passeren we het gehucht Chez Salignac.

Verderop bij een kruisende asfaltweg komen we langs een wegwijzer, die ons aangeeft dat we in de richting van een pauzeplek voor pelgrims lopen. Op dat informatiebord staat er ook een afbeelding van een Jacobsschelp bij.

Bij een volgende kruisende asfaltweg komen we langs een andere wegwijzer, die ons aangeeft dat we hier rechtsaf de asfaltweg op kunnen gaan naar een Chambre d’Hôtes, dat ook staat vermeld in de pelgrimswandelgids ‘Miam Miam Dodo’. Een Jacobsschelp, een wegwijzer, en een paar wandelschoenen staan daar als illustratie op.

Halte des Pélerins in Boissouchaud

Tot onze verrassing komen we in het buurtschap Boissouchaud bij de pauzeplek voor pelgrims, die zojuist langs het pad al was aangekondigd.

Boven de ingang hangt een houten bord, waarop pelgrims welkom worden geheten, en waarop staat vermeld dat deze ‘Halte Jacquaire’ en initiatief is van de gemeente.

Het is een grote overdekte ruimte met een grote tafel, en zitbanken daar omheen. Aan de muur hangen informatieborden voor pelgrims.

Op een rechtopstaand wijnvat staat een pennenstandaard met daarop een Jacobsschelp.

Durkje vult daarin het gastenboek in. Als we terugbladeren naar het begin van dit gastenboek, dan zien we dat er in de afgelopen twee jaren al heel veel pelgrims hier passeerden, en dat velen de moeite namen om woorden van enthousiaste dank voor dit mooie initiatief in het gastenboek te schrijven.

Na deze schitterende rustplek voor pelgrims wandelen we langs het witte standbeeld van de pelgrim van Pons naar buiten, en vervolgen we onze route voorbij dit buurtschap.

Langs veldpaden van alles te zien

Langs het veldpad buiten het gehucht staat een bijzondere solitaire boom. De oude, dikke, holle boom is eerst gekapt, maar vanuit de boomstronk zijn heel veel nieuwe loten omhoog geschoten, die nu als het ware rondom op de rand van de holle boomstronk staan. Een bijzonder gezicht, zo’n groep sub-boompjes op één moeder-boom.

Verderop op het veldpad passeren we graanstoppel-akkers met hoog opgestapelde stropakken, en daarnaast dan bijvoorbeeld een groot wijnveld.

Nog een eindje verder lopen we langs een oude, vervallen boerenhoeve.

Ook zien we vanaf het veldpad dat er toch ook wel boeren zijn die op grote akkers met druiventeelt beginnen. Vanuit vele lange parallelle rijen plastic kokertjes steken jonge druivenstruiken hun kop al boven de rand van die plastic kokers.

De Sacré-Coeur van La Roulette

Dan komen we bij het buurtschap La Roulette. 

Al vanuit de verte hadden we gezien dat er boven op de dikke toren iets staat; een standbeeld leek het wel.

Het blijkt inderdaad een beeld zijn, staand boven op de hoge ronde stenen toren.

Boven op de toren staat het standbeeld van Sacré-Coeur (Heilig Hart), de figuur van Jezus Christus met open armen naar mens en wereld.

Voorbij dit standbeeld zien we voor het eerst ook de contouren van de stad Pons in de verte.

De donjon van Pons bepaalt voor een belangrijk deel het stadsbeeld; ook op grote afstand.

De donjon van Pons

Langs de N137 en over de D249 wandelen we om 11:05 uur de stad Pons binnen.

In een rechte lijn gaat het richting centrum van Pons. 

Op een groot plein zien we dan ineens de enorme donjon van Pons.

Naast de donjon staat het château van de stad.

We gaan naar de VVV, die is gevestigd op de begane grond van de donjon. Daar kopen we een partij pelgrimsansichtkaarten en postzegels, en we bekijken de rest van het aanbod van deze VVV. Hier verkopen ze ook enkele boeken over pelgrimeren op de weg van Sint Jacob.

Ook zijn er allerlei gebruiksvoorwerpen te koop, met daarop afbeeldingen die iets te maken hebben met pelgrimeren; bijvoorbeeld een spiegel met daarop een Jacobsschelp.

Op het terras van één van de café’s tegenover de donjon drinken we koffie op deze zonnige zondagochtend.

In de Eglise Saint-Vivien

Na onze koffiepauze lopen we door de Chemin de Saint-Jacques.

Bij één van de huizen langs de weg zien we een Jacobsschelp als versiering bij een openstaand raam.

We ontmoeten daar een gezin met een heupwagentje, waaraan je kunt zien dat ze ook de pelgrimsroute lopen. In ons gesprek vertellen ze dat dit gezin met zes kinderen en met de vriend van één van de dochters afkomstig is uit Parijs.  

Ze hebben de gewoonte om elk jaar één week te pelgrimeren. Ze zijn indertijd begonnen in hun woonplaats Parijs, en zijn nu inmiddels tot hier gevorderd. Ze lopen dagelijks zo ongeveer 10-20 kilometer. Het is overigens niet de eerste keer dat we ze ontmoeten, want wij hebben hen ook al eens zien staan in Saint-Jean d’Angely. De moeder herinnert zich dat ze ons toen heeft gezien.

Na deze leuke ontmoeting gaan wij verder. 

De stadsroute voert ons naar de église Saint-Vivien, de 12e eeuwse kerk van Pons.

In de kerk hangen mooie kerkramen.

En in een zijkapel vinden we een standbeeld van Sint Jacob met staf.

En naast dat standbeeld hangt een steen-mozaïek aan de muur, met daarop de afbeelding van een wandelende pelgrim.

We bekijken het interieur van deze eeuwenoude kerk, en gaan daarna weer naar buiten.

Beeldengroep van pelgrims bij de kerk

Voorbij de église Saint-Vivien staat een beeldengroep op de rotonde. Daarbij staat een wegwijzer voor pelgrims.

De mooie beeldengroep bestaat uit vijf pelgrims.

Eén van de pelgrims wijst een andere pelgrim de weg.

De drie andere pelgrims staan met elkaar te praten.

We maken mooie foto’s van de groep pelgrims, en ook van alle vijf pelgrims afzonderlijk.

Pelgrimshospitaal van Pons

Nu gaan we op pad naar het vroegere pelgrimshospitaal van de stad. In de straat daar naar toe, zien we een huisnummerbord met daarop een tekening van dat hospitaal met twee pelgrims erbij.

Een man met een meisje wenst ons iets verderop heel hartelijk ‘bon courage’.

Dan komen we even later aan bij het gebouw van wat ooit het pelgrimshospitaal was.

Dit gebouw staat aan de rand van het oudere deel van de stad.

Het heeft een mooie ronde poort, waar we onder door lopen, en waarmee we ook door het gebouw heen lopen naar de huidige rand van de stad.

Lunchpauze in Belluire

Ten zuiden van de stad lopen we eerst een klein eindje aan de oostzijde van de N137, en daarna een heel eind aan de westzijde van deze verkeersweg. 

Vanuit het westen naderen we het dorp Belluire, waar we willen pauzeren. Vóór ons zien we het Parijse gezin voor ons uit lopen. Zij gaan één straat eerder Belluire in, dan dat wij volgens de aangegeven pelgrimsroute doen.

In Belluire – en ook daarna – zien we hen niet weer, want wij kruisen in het dorp de N137 tijdelijk, omdat we aan de andere zijde van de weg een pauzeplek zoeken bij de Mairie van het dorp. Tegenover de Mairie is een plantsoen, met daarop onder een grote walnotenboom een zitbank. Daarop nemen we rond 13:45 uur plaats voor onze lunchpauze.

Langs Bois Doré en door Montgarni

We hoeven nu nog maar zo’n 5,5 kilometer te lopen vandaag. 

Vlakbij Pradelle passeren we langs een bosrand de pelgrimsgîte van Bois Doré.

In de velden rond deze boerderij lopen paarden en een kleine kudde geiten.

Verderop doorkruisen we het buurtschap Montgarni.

Ook dit is weer zo’n kleine woon- en werkgemeenschap – zoals zoveel op het Franse platteland – met oude huisjes, boerderijtjes en vervallen hout-schuurtjes, waarin nog wel eens iets wordt opgeslagen, maar waar waarschijnlijk nooit weer eens iets uit wordt weggehaald.  

We lopen over prachtige veldpaden, wisselend heuvelopwaarts en heuvelafwaarts.

Nog altijd staan langs de weg de betonnen wegwijzers van het departement Charente-Maritime,  die wij als belangrijke bakens van onze pelgrimsroute beschouwen. Naarmate we verder komen, zien we dat het steeds meer gebruik wordt van pelgrims om steentjes bovenop die betonnen palen te leggen. Pelgrims noemen die bultjes steentjes doorgaand de zogenoemde ‘steenmannetjes’. Soms zijn ze kunstig hoog opgestapeld, maar dat hebben we hier in deze streek nog niet gezien.

Einde van de dag-etappe in Bribaudon

Het laatste deel van onze etappe van vandaag gaat in zuidelijke richting, op enige afstand van de N137. We lopen door tot net ten zuidoosten van het dorpje Bribaudon. Daar beëindigen we de etappe van vandaag. Hier gaan we morgen verder.

En nu hoeven we alleen nog maar vanaf dit punt de ongeveer halve kilometer naar Bribaudon te lopen, omdat daar onze auto staat geparkeerd sinds vanmorgen vroeg.

Met de auto rijden we vervolgens om 15:15 uur vanuit Bribaudon naar Berneuil. Daar laden we onze fietsen op het fietsenrek, en dan gaan we tot slot vanuit Berneuil weer terug naar onze camping in Saintes.

Het is nu mooi zonnig weer, en dat blijft de rest van de middag en avond zo.

Pelgrimeren van Fontcouverte naar Berneuil

Pelgrimsroute van Parijs (F) naar Santiago de Compostela (S)
Via Turonensis van Parijs naar Saint-Jean-Pied-de-Port (GR655)
Van Fontcouverte naar Berneuil
Zaterdag 29 juli 2023 – 21,5 km.
Dag 34: 712,5 – 734 km. 

Op de Passerelle over de Charente bij de kathedraal van Saintes

Voor en na Saintes

Durkje en ik gaan vandaag in Fontcouverte beginnen met de tiende dag van de voor ons dit jaar nog 28 resterende etappes van de Via Turonensis. Onze etappe van vandaag loopt tot in Berneuil.

De wekker wekt ons vanmorgen om 6:00 uur in onze caravan op Camping ‘Au fil de l’eau’ in het Franse Saintes.   

Het wordt vandaag qua regen en zonneschijn een wisselvallige dag. Als we vanmorgen vanaf de camping vertrekken, is het al 20 graden Celsius, en de temperatuur loopt vanmiddag op tot 26 graden Celsius. 

Als we van de camping vertrekken, is het droog. En ook als we fietsen vanmorgen, is het droog. Naarmate de dag vordert, krijgen we onderweg te maken met regelmatig motregen en iets hardere miezerige regenbuien.

Na het ontbijt verlaten we in onze auto - met achter op het fietsenrek de twee fietsen - om 7:10 uur de camping, om dan eerst van Saintes naar Berneuil te rijden. Daar parkeren we de auto op het parkeerterrein bij de dorpskerk.

Dan fietsen wij de 18,3 kilometers van Berneuil naar Fontcouverte.

De fietsen stallen we rond 8:50 uur aan een paal achter de kerk van het dorp.

Golfen en pelgrimeren in de motregen

In Fontcouverte is het wel even een kwestie van zoeken naar de juiste route, want de wegwijzers wijzen verschillende kanten op. 

Maar met onze wandelgids op papier en op de smartphone wordt wel duidelijk welke richting het pelgrimspad op gaat. 

We verlaten Fontcouverte en lopen parallel aan een beekje in westelijke richting. Daarna gaan we steil klimmend een smal bospad op.

Al spoedig blijkt waarom we zo hoog over gaan. We gaan namelijk langs de bovenzijde van de ruïne van een aquaduct, dat vroeger ooit de vallei rechts van ons heeft overspannen.

Mooi om zo van bovenaf de restanten nog te kunnen zien van het eeuwenoude aquaduct.

We doorkruisen hier een uitgestrekte golfbaan. De golfers zien we links en rechts van ons in de motregen op de velden, terwijl wij door smalle boomsingels het grote golfterrein doorkruisen.

De pelgrim zag eens pruimen hangen

Waar we door een ijzeren hek het eerste deel van het golfterrein verlaten, gaat de route verder over een asfaltweg, met aan weerzijden nog steeds de velden van het golfterrein.

Verderop krijgen we dan voor het eerst van grote hoogte uitzicht over de stad Saintes, vóór ons in de diepte. Duidelijk zien we bijvoorbeeld de kathedraaltoren en daarvóór het grote graanopslaggebouw van de agrarische coöperatie.

Over smalle en brede paden gaat het dan verder door een bosachtig hellinggebied. Zo komen we ook langs het veld van de boogschuttersvereniging van Saintes.

Bij de Pont de Lormont steken we de parallelle spoorbanen over.

Direct daarna lopen we langs het inmiddels niet meer in gebruik zijnde graanopslaggebouw (1950) van de agrarische coöperatie. Tegenover dat gebouw in het struweel staat een pruimenboom vol heerlijk rijpe pruimen. Een traktatie voor de pelgrims onderweg. Pelgrims eten ook van wat ze onderweg vinden, en hier kun je je dus ruim te goed doen aan lekkere pruimen.

Langs de Charente naar Saintes

Daarna volgt een heel mooi stuk van de route, in de uiteindelijke afdaling naar de rivier de Charente. We lopen eerst over een graspad door een singel op iets wat lijkt op wat we in Nederland een bolwerk noemen.

Beneden aangekomen, staat we aan de oever van de Charente.

We volgen het veldpad langs de Charente, en passeren daar op enig moment een cluster van tentjes, dat waarschijnlijk wordt bewoond door één of meer thuis-/dakloze(n). Dat zie je wel meer in Frankrijk langs de pelgrimspaden.

Iets verderop krijgen we voor het eerst zicht op de camping aan de overzijde van de rivier.

Twee sportvissers zitten daar in hun vissersbootje langs de oever van de rivier.

Daarna krijgen we een veel beter zicht op de camping aan de overzijde van de rivier. Dit is de gemeentelijke camping die Durkje en ik voor dit cluster van zes pelgrimsdagen gebruiken als uitvalsbasis. 

Ter hoogte van de Pont B. Pallissy arriveren we om 10:45 uur in het centrum van Saintes, dat aan beide zijden van de rivier ligt.

Arc de Triomph en Cathédrale Saint-Pierre van Saintes

We gaan onder die rivierbrug door, en komen dan bij de imposante Arc de Triomph van Saintes.

Daarnaast is de VVV, waar we een stempel krijgen in onze pelgrimspaspoorten.

Dan lopen we langs de – waarschijnlijk – oude markthal naar de volgende brug over de Charente.

Via die Passerelle steken we de Charente over.

Aan de overzijde van de rivier lopen we de moderne markthal binnen, waar druk handel wordt gedreven op het gebied van allerhande levensmiddelen.

Vanuit de markthal gaan we naar de warenmarkt buiten, waar een steltloper ons tegemoet komt. Hij zet van grote hoogte bij Durkje zijn hoed op haar hoed, om dan lachend te poseren voor de foto.

Aan het eind van de warenmarkt begint een muziektrio haar uitvoering.

Wij gaan de grote Saint-Pierre kathedraal binnen.

We maken een rondgang door de kerk en in de omgang achter het koor langs. 

Op de zonkant heeft de kathedraal prachtige kerkramen, met veel heiligen met veel detail.

In het koor staan vier grote zuilen, met op het altaar zes grote brandende kaarsen.

In de zijkapel naast de hoofdingang staat ook een prachtig gedecoreerde boog op twee zuilen aan weerszijden.

Buiten gekomen, wandelen we de drukke winkelstraat van de binnenstad in. Achter ons aan het begin van de straat staat de grote kathedraal.

Vlak voordat we de winkelstraat verlaten, ontmoeten we op een terras het Friese stel uit Balk dat bij ons op de camping staat.

Fransen en Amerikanen in de Eglise Saint-Euterpe

Wij gaan door, naar de Eglise Saint-Euterpe. Maar voordat we daar naar toe lopen, eten we op een hooggelegen punt van de stad eerst een broodje. Vanaf hier hebben we een mooi uitzicht over de stad, met de immense kathedraal te midden van alle andere bebouwing.

Na deze pauze lopen we in de richting van de Eglise Saint-Euterpe. Halverwege drinken we op het terras van een brasserie een kop koffie. Daarna gaan we verder door de stad. Onderweg zien we ook de wegwijzer naar de pelgrimsherberg van Saintes.

Door een lager gelegen parkgebied lopen we in de richting van de kerk.

Boven bij deze kerk aangekomen, gaan we eerst naar het onderste gedeelte van de kerk, de crypte in.

Daar is het stenen graf (de sarcofaag) van waarschijnlijk de heilige Eutropius, martelaar uit de 1e eeuw.

We ontmoeten in de crypte een ouder Frans stel met een bevriend jong Amerikaans stel. De vrouw vertelt dat ze ook pelgrim is, en verhaalt over haar pelgrimstocht. Er is wederzijds veel te vertellen, maar we houden het niet al te lang, omdat het Franse stel de Amerikanen rondleiden, en weer verder moeten. De Fransman vraagt of wij misschien dichtbij Groningen wonen, want hij heeft jaren geleden eens een lezing verzorgd aan de Rijksuniversiteit Groningen, over media.

We nemen afscheid, en gaan dan naar de bovengelegen kerkzaal van de Eglise Saint-Euterpe.

Nadat we buiten bij een warme bakker een brood voor morgen hebben gekocht, lopen we langs de Eglise Saint-Euterpe naar beneden, richting rivier.

Gastvrije omleiding met voorrang in Les Gonds

De pelgrimsroute gaat dan langs de Charente verder in zuidelijke richting, over de oostelijke oever. Vlak voordat we de stad Saintes om 12:50 uur uit lopen, gaan we nog onder de hoge viaducten door van de spoorlijn en van de N141.

Door opeenvolgende woongebieden gaat de route dan verder richting Les Gonds. Onze wandelgids geeft aan dat we in Les Gillardeaux naar het zuiden zouden moeten afbuigen.

Maar, de wegwijzers van de pelgrimsroute geven aan dat we Les Gonds in moeten lopen. We besluiten die nieuwe bewegwijzering te volgen, op de wandelkaart ziend dat met de routemutatie wordt voorkomen dat we een eind door een industriegebied langs een drukke verkeersweg zouden moeten lopen. De nieuwe route gaat door het dorpje Les Gonds, waar we middels een mooie wegwijzer door de inwoners van Les Gonds hartelijk welkom worden geheten als pelgrims. Dat hebben ze hier mooi gedaan. Bovendien worden we welkom geheten met de pelgrimsgroet ‘Ultreia!’, zoals wij onze Refugio Ultreia Feinsum daar naar hebben genoemd. Een heel mooi gebaar van de bewoners van Les Gonds.

Bovendien staat verderop nog een verkeersbord waarop is aangegeven dat voetgangers hier in het dorp sowieso voorrang hebben boven alle andere verkeer. Dat is dan ook al weer heel bijzonder, en vriendelijk voor voetgangers, wandelaars en pelgrims.

In het dorp passeren we bij een uitrit een verkeersspiegel. Altijd een mooie gelegenheid om een duo-selfie te maken.

Deze omgeleide route komt uit bij de drukke N137, die we oversteken.

Dan stort op ons een milde regen

Dan zijn we ter hoogte van de militaire vliegbasis van Saintes weer terug op de oorspronkelijke pelgrimsroute.  

Nu volgt een hele mooie route door een heuvelachtig gebied, met akkers aan weerszijden. Het begint overigens al weer licht te regenen. Deze bui – die gepaard gaat met een stevige zijwind – houdt lange tijd aan. Gelukkig kunnen we de komende kilometers volstaan met het gebruik van onze paraplu’s.

Rechts van ons veldpad ligt een opvallende verhoging in het veld. Er staat ook een groep bomen bij, en verderop zie ik een aantal grote bouwstenen liggen. Dit blijkt de locatie te zijn van een voormalig Romeins theater, op de landkaart aangeduid als ‘Cirque Romain (vestigue)’.

Direct daarna wandelen we het buurtschap Les Arènes binnen, waar we ook een wegwijzer zien staan naar dit ‘Théatre Romain’.

Pauzeren op pallets in Préguillac

We lopen vlot door Les Arènes en gaan dan weer het open veld in. Door de heuvels wandelen we in de richting van het dorp Préguillac. Dat dorp hebben we op het oog om er onze lunchpauze te houden. 

Vooraan in Préguillac aangekomen, lukt het ons echter niet om een geschikte zitplaats te vinden voor onze lunch. Maar op een kleine gemeentelijke opslagplaats zie ik enkele pallets staan. Die stapelen we op, en zo maken we op eenvoudige wijze een geschikte bank om op te zitten. Het is inmiddels gelukkig weer droog geworden, maar de pallets zijn doornat. Even twee plastic zakken op de pallets leggen, en zo creëren we een hele mooie pauze-zitplek voor een aangename lunch in de buitenlucht.

Na de pauze wandelen we Préguillac uit, in de wetenschap dat we nog maar 3,5 kilometer hoeven te lopen naar Berneuil.

Tot de watertoren en de kerktoren van Berneuil

We gaan nu weer de heuvels in, en omdat we hoog over gaan, hebben we een panoramisch uitzicht over de wijde omgeving, met ook een goed zicht nog op de stad Saintes achter ons. 

We lopen over goede graspaden en karrensporen tussen akkers met onder andere maïs, zonnebloemen en graanstoppels. Hier en daar liggen de stropakken op de gebruikelijke wijze hoog opgestapeld.

We naderen de watertoren van Berneuil, waar we straks het dorp van onze bestemming voor vandaag binnen zullen lopen.

Het is nu prachtig weer. Mooie wolkenluchten, zonnige perioden, een tamelijk hoge temperatuur van zo’n 25 graden Celsius, en een heerlijk verfrissende wind hier in het open veld. Zo komen we aan op het kruispunt van onze pelgrimsroute en de asfaltweg richting Berneuil.

Daar stappen we de asfaltweg op, om bij de watertoren het dorp Berneuil binnen te wandelen.

In het dorpscentrum lopen we eerst onze auto voorbij, omdat we de dorpskerk tot slot van deze etappe nog willen bekijken.

De kerk blijkt helaas gesloten te zijn, dus we kunnen niet naar binnen.

Daarom lopen we om 15:45uur terug naar onze auto vlakbij de kerk.

Met de auto halen we dan onze fietsen op uit Fontcouverte, en daarna rijden we terug naar onze camping in Saintes, waar we overigens de rest van de middag en avond geen regen meer hebben gehad.