Resumé van onze pelgrimstocht 2005-2012

Donderdag 27 december 2012

Zicht op het eindpunt van onze pelgrimage: Finisterre en Cabo Fisterra

Terugblik

Het jaar 2012 heeft voor Durkje en mij in het teken gestaan van de pelgrimage over de Spaanse camino. In het afgelopen jaar hebben we onze 3.366 kilometer lange pelgrimage van Sint-Jacobiparochie naar Santiago de Compostela en van Zwarte Haan naar Cabo Fisterra afgerond, een project van zeven jaren.

Zo aan het eind van dit kalenderjaar en na afronding van dit pelgrimageproject past het om eens terug te blikken op deze bijzondere wandeltocht, die veel van ons heeft gevraagd, maar die ook heel veel aan ons heeft gegeven.

Als we de balans nu opmaken, kan zonder twijfel worden gezegd, dat het alle inspanningen meer dan waard is geweest om zoveel kilometers te lopen, want het pelgrimspad heeft ons in veel opzichten veel geschonken; het vele dat we niet hadden willen missen en het goede waarvoor we dankbaar zijn.

Resumé

Hieronder volgt in 30 items een - nimmer volledig - resumé van onze inmiddels afgeronde pelgrimage:

1. De afstand die we wandelend hebben afgelegd, is 3.366 kilometer;
2. We hebben die afstand in 156 dagen gelopen;
3. Gemiddeld liepen we 21,6 kilometer per dag;
4. Deze wandeldagen vonden plaats in de jaren 2005 t/m 2012; totaal dus over 7 jaren verspreid;
5. Eerst liepen we enkel eens een dag, later enkele dagen aaneen (bv. in een meivakantie/herfstvakantie), nog weer later enkele malen zo’n vier (zomervakantie-) weken aaneensluitend; verspreid over alle jaargetijden;
6. We liepen bij een temperatuur onder het vriespunt, maar ook eens bij een temperatuur van 42 graden Celsius; tussen die uitersten ligt zo’n 45 graden Celsius;
7. Ons pelgrimspad liep door Nederland, België, Frankrijk en Spanje;
8. Van de 156 dagen liepen we 22 dagen in Nederland, 14 dagen in België, 81 dagen door Frankrijk en 39 dagen in Spanje;
9. Voor ons heeft het pelgrimspad achtereenvolgens uit de volgende wandelpaden bestaan: de oostroute van het Fries-Overijsselse Jabikspaad (143 kilometer in 7 dagen), het noordelijke deel van het Nederlandse Hanzestedenpad (98 kilometer in 4 dagen), het zuidelijke deel van het Nederlandse Pieterpad (255 kilometer in 11 dagen), de Belgische Via Mosana (134 kilometer in 6 dagen), de Belgisch-Franse GR654 (deel I en deel II) (1.640 kilometer in 79 dagen), het westelijke deel van de Franse GR65 (239 kilometer in 10 dagen), de Spaanse Camino Franchés (767 kilometer in 35 dagen) en de Camino Finisterre (90 kilometer in 4 dagen);
10. Op onze drie pelgrimspaspoorten staan tientallen pelgrimsstempels, als bewijs van doortocht en/of overnachting;
11. Behalve dat we de hele afstand liepen, hebben we voor terugreizen wisselend gebruik gemaakt van de fiets, de (huur)auto, de taxi, de bus, de trein, de veerpont en het vliegtuig;
12. Onderweg sliepen we in tenten, in een caravan, in Bed & Breakfasts, pensions, hotels, op een boerderij, bij particulieren en in private en gemeentelijke refugio’s; en o zo vaak ben je onder de indruk van de onverwachte gastvrijheid van je gastheer/gastvrouw;
13. Als pelgrim leef je ook van wat je onderweg vindt, zoals veel soorten vruchten, allerlei soorten brood (van bakker en venter) en van de karakteristieke streekgerechten van horeca en van particulieren;
14. De ene dag ben je urenlang nat van aanhoudende regen, of van het zweet omdat je urenlang zonder beschutting in de volle zon loopt;
15. Voordat je het gelukzalige gevoel van een goed nachtverblijf en een voedzame pelgrimsmaaltijd mag genieten, moet je de ontberingen onderweg doorstaan, zoals: blaren, verbranding door felle zon, wonden door valpartijen, dorst, vermoeidheid, oververhitting en/of uiteenlopende insektenbeten;
16. We liepen van de Waddenzee naar de Atlantische Oceaan en staken daarbij allerlei waterwegen over, zoals sloten, kanalen, rivieren en meren;
17. Langs het pad word je geleid door allerlei soorten wegwijzers, in diverse kleuren, materialen en met allerlei symbolen; maar soms sta je stil op belangrijke beslispunten waar de essentiële wegwijzers ontbreken;
18. Je loopt door een aaneenschakeling van verschillende taalgebieden, zoals bijvoorbeeld: Bildts, Fries, Westellingwerfs, Overijssels, Nederlands, Limburgs, Vlaams, Frans, Baskisch en Spaans;
19. De duizenden kilometers wegen en paden voerden ons door allerlei landschappen met een grote verscheidenheid aan flora & fauna, tijdens alle jaargetijden, bij heel verschillende weertypes;
20. Je loopt over smalle bospaden, steile bergpaden, blubberige boerenlandwegen, natte graspaden, kilometerslange steentjespaden, kaarsrechte Romeinse wegen, door de smalle berm van drukke autowegen, over stapstenen bij doorwaadbare plaatsen in riviertjes, koud beton en heet asfalt, door rul zand en over dikke boomstammen, langs een touw heuvelopwaarts en heel voorzichtig over een rotsachtige berghelling bergafwaarts; voorbij die volgende bocht is het altijd maar weer afwachten waar en hoe je verder loopt;
21. Overal zijn honden: loslopend op erven, aan kettingen, klein en groot, blaffend en jankend, ze liepen soms kilometers lang met ons mee, maar nooit zijn we door een hond gebeten;
22. Het pelgrimspad loopt door landschappen met zichtbare tekens van de prehistorie, en verderop loop je door Middeleeuwse straatjes en dan ineens langs gebouwen van futuristische architectuur;
23. De ene dag loop je meer dan tien kilometer over een paradijselijk stil bospaadje door een donker bosperceel en een andere dag loopt je vele kilometers door een lawaaierig en druk bedrijventerrein met industrie en zwaar ronkende motoren van grote transportvoertuigen;
24. We kochten voor onze verzameling onderweg enkele honderden verschillende pelgrimsansichtkaarten, met daarop aanduidingen van bijvoorbeeld het pelgrimspad, afbeeldingen van Sint Jacob of van pelgrimsattributen, zoals de Jacobsschelp, de kalebas, de pelgrimsstaf en/of het zwaardkruis;
25. Ik versleet in die zeven jaren vier paar wandelschoenen;
26. Als pelgrims passeer je allerlei uitingen van oude en nieuwe vroomheid in hout en steen, zoals wegkruisen, schilderijen, beelden en (andere) Jacobalia, begraafplaatsen, klooster, kapellen, dorpskerkjes, basilieken en kathedralen; overal zie je de tekenen en voel je de aanwezigheid van God; als je dat wílt (leren) zien tenminste;
27. Pelgrims onderweg die nog nooit een band met God hadden, vertellen je onderweg over hun beleefde Godservaringen, die hen als een warme deken overvielen en waar ze geëmotioneerd over vertellen, op een wijze die zij voordien niet voor mogelijk hadden gehouden;
28. En elke kilometer hebben Durkje en ik samen gelopen; gezegend met een goede gezondheid, en zoveel lieve mensen die ons onderweg begroetten, omringden, verzorgden en vergezelden.
29. De rest – en dat is veel – is niet in woorden uit te drukken; pelgrims (h)erkennen en weten dat maar al te zeer;
30. Om elkaar hun belevenissen te vertellen, hebben pelgrims onder elkaar bij wijze van spreken aan een half woord genoeg; toch duurt elke ontmoeting van pelgrims voor je gevoel altijd te kort, want er is – ook na alles wat al is gezegd - altijd nog zoveel meer om te vertellen en om naar te luisteren.

Hanzestedenpad

Donderdag 12 juli 2012

Cover van de wandelgids Hanzestedenpad

Pelgrimeren over het Hanzestedenpad
Tijdens onze pelgrimage van het Friese Sint-Jacobiparochie in de richting van het Spaanse Santiago de Compostela hebben Durkje en ik een aanzienlijk deel van het Hanzestedenpad gebruikt om de verbinding van het Fries-Overijsselse Jabikspaad te maken naar het zuidelijke traject van het Pieterpad, richting Maastricht. Daartoe bewandelden we in 2005 en 2006 van Zwolle - via Deventer - tot aan Zutphen het Hanzestedenpad.

Resterende trajecten
Omdat het hele Hanzestedenpad zeker de moeite waard is om te bewandelen, hebben we daarna de toen nog resterende delen van deze langeafstandswandeling gelopen. Zo wandelden we in 2006 al eens van Kampen naar Zwolle en in 2008 van Zutphen naar Brummen. Daarna resteerde nog het laatste traject van het Hanzestedenpad, het deel van Brummen, via Dieren, naar Doesburg, dat we elf dagen geleden nog liepen. Daarmee sloten we het Hanzestedenpad af, aangezien we nu de hele route van Kampen tot aan Doesburg hebben gelopen.

Hoofdroute met varianten
Het Hanzestedenpad is de langeafstandswandeling langs de IJssel van Kampen naar Doesburg over een afstand van 116 kilometer. De route kent twee aanlooproutes èn een oostvariant van het traject van Zutphen naar Deventer. Als je die drie trajecten ook loopt, breid je de afstand uit tot 164 kilometer. De route is in de routegids van het Hanzestedenpad in twee richtingen beschreven, dus je kunt het pad ook prima bewandelen van Doesburg naar Kampen. De wandelgids bevat een beknopte routebeschrijving, gekleurde topografische kaarten en achtergrondteksten over de Hanzesteden en over de directe omgeving van de wandelroute. De routegids bevat ook informatie over het openbaar vervoer en over een aantal overnachtingsadressen langs de route. Opvallend is het aantal treinstations langs de route, hetgeen het combineren van (bijvoorbeeld heen) wandelen en (terug) treinreizen goed mogelijk maakt. Het Hanzestedenpad is Streekpad nummer 11, dat onderweg bewegwijzerd is met een geel-rode markering.

Van Hanzestad naar Hanzestad
Onderweg maak je kennis met de rijkdom van zes Hanzesteden (Kampen, Zwolle, Hasselt, Deventer, Zutphen en Doesburg); of zeven, als je ook de aanlooproute vanuit Hattem bewandelt. Deze steden worden afgewisseld door de natuurlijke pracht van uiterwaarden en landgoederen. Nu eens loop je dicht langs de rivier de IJssel met zijn prachtige vergezichten, en dan loop je van het rivierenlandschap naar de hoger liggende zandgronden of door een open polderlandschap. Onderweg zie je oude rivierlopen, rivierduinen, knotwilgen, heggen en rietvelden. De extra aanlooproute van Hattem naar Windesheim vormt de verbinding van het westelijk gelegen Maarten van Rossumpad (de LAW4-route) met het Hanzestedenpad (Streekpad 11).

Acht wandeltrajecten
We liepen het Hanzestedenpad op de volgende wijze:

• Op 15 oktober 2006 van Kampen via Wilsum naar Zwolle, over een afstand van 23 kilometer;
• Op 9 oktober 2005 liepen we de aanlooproute van Hasselt naar Berkum over een afstand van 21,5 kilometer;
• Op 27 oktober 2005 liepen we van Berkum, via Zwolle en Windesheim naar Wijhe, over een afstand van 24 kilometer;
• Op 15 januari 2006 liepen we van Wijhe via Olst naar Deventer, over een afstand van 23 kilometer;
• Op 22 februari 2006 liepen we van Deventer naar Zutphen, over een afstand van 16 kilometer;
• Op 29 december 2008 liepen we de oostelijke variant van Deventer via Eefde naar Zutphen, over een afstand van 25 kilometer;
• Op 30 december 2008 liepen we van Zutphen naar Brummen, over een afstand van 14 kilometer;
• Op 1 juli 2012 liepen we van Brummen via Dieren naar Doesburg, over een afstand van 20 kilometer.

Hanzestedenpad van Brummen naar Doesburg

Zondag 1 juli 2012 

Veerpont 'Steeds Voorwaarts' in de IJssel bij Dieren

Bed & Breakfast in Doesburg
Na een heerlijk ontbijt op de vroege zondagochtend in de ontbijtkamer van ons gastenverblijf 'Huis op den Bergh' te Doesburg fietsen Durkje en ik om 9.30 uur vanuit Doesburg via Dieren en Leuvenheim naar het treinstation van Brummen. Vanuit Brummen zullen we vandaag terug wandelen naar het Hanzestadje Doesburg, over een afstand van 20 kilometer.

Hanzestedenpad 2005-2012
Tijdens onze pelgrimstocht van Sint-Jacobiparochie richting Santiago de Compostela hebben we een deel van het Hanzestedenpad gebruikt om de verbinding van het Fries-Overijsselse Jabikspaad te maken naar het zuidelijke traject van het Pieterpad, richting Maastricht. Daartoe bewandelden we in 2005 en 2006 van Zwolle via Deventer tot aan Zutphen het Hanzestedenpad. Omdat het hele Hanzestedenpad zeker de moeite waard is om te bewandelen, hebben we ons voorgenomen om ook de toen nog resterende delen van deze langeafstandswandeling te lopen. In 2006 wandelden we al eens van Kampen naar Zwolle en in 2008 van Zutphen naar Brummen. Daarmee resteert nog het laatste traject van het Hanzestedenpad, het deel van Brummen, via Dieren, naar Doesburg.

Van Brummen naar Dieren
Om 10.15 uur wandelen we Brummen uit. Bij de Hammelerweg vervolgen we onze route over het Hanzestedenpad, vanaf het punt waar we op 30 december 2008 onze dagtocht van Zutphen naar Brummen beëindigden. Langs de Leuvenheimsche Beek en via de Leuvenheimse Straat wandelen we door het bosperceel van Lichtenbelt. Omdat het pad hier nauwelijks gemarkeerd is met de geel-rode LAW-strepen, is het ondanks de routebeschrijving en de wandelkaart tamelijk lastig om in dit bosperceel de goede weg te vinden. Met enig kaartlezen en padvinden komen we toch goed uit ten zuiden van de Leuvenheimsche Heide, om vervolgens door de Soerensche Broek onze weg in zuidelijke richting te vervolgen naar de oever van het Apeldoornsch Kanaal. Aan de overzijde van het kanaal ligt Dieren

Steeds Voorwaarts in Dieren
Langs het Apeldoornsch Kanaal passeren we het dorpje Spankeren en vlak vóór de plaats waar het kanaal uitmondt in de IJssel steken we via een brug bij de sluis het Apeldoornsch Kanaal over, om dan om 12.00 uur de plaats Dieren in te wandelen. Als we bij de IJssel arriveren, ligt de veerpont 'Steeds Voorwaarts' aan onze oever en kunnen we direct met de pont de rivier over steken. Aan de overzijde nemen we op een zitbank op de rivieroever onze eerste rustpauze. Achter ons is men druk in de weer om een grote feesttent in gereedheid te brengen voor een bruiloft die hier later vandaag zal worden gevierd. Het is druk op de veerpont. Opvallend veel motorrijders maken op dit moment gebruik van de mogelijkheid om hier de rivier over te steken.

Het Zwarte Schaar
We genieten van het zonnige weer bij een aangename temperatuur en een stevige, verkoelende wind; prima wandelweer dus. Vlak vóór het dorpje Olburgen buigen we af naar de rivierdijk van de IJssel. Het wandel-fietspad boven op de rivierdijk voert ons langs enkele campings aan de voet van deze dijk. We lopen hier langs een oude meander van de IJssel, hier 'Het Zwarte Schaar' genoemd. Vanaf deze Hoogluurse Dijk krijgen we een mooi uitzicht over de Fraterwaard, een groot uiterwaard-schiereiland, dat is omgeven door de oude en nieuwe loop van de rivier. We komen uiteindelijk ter hoogte van een bedrijventerrein aan Het Zwarte Schaar aan in Doesburg.

Vesting van Menno van Coehoorn
In een stadsparkje in Doesburg nemen we een kort pauze. Daarna gaat de wandeling verder door het oude stadscentrum van Doesburg, langs ons overnachtingsadres van afgelopen nacht, over de kermis bij de kerk en langs het karakteristieke Waag-gebouw en stadhuis. We komen dan aan de zuidzijde van Doesburg weer uit op de IJsselkade met haar pasgebouwde, moderne wooncomplexen langs de IJssel. Voorbij de Doesburgse haven zouden we dan de Wallen van Menno van Coehoorn op moeten. Het eerste deel van dit vestingstelsel is wegens werkzaamheden afgesloten, dus we kunnen pas enkele honderden meters verder de vestingwerken op. Op advies van de - oorspronkelijk uit het Friese Britsum afkomstige - beroemde vestingbouwer Menno van Coehoorn zijn deze Doesburgse vestingwerken in de jaren 1701-1730 aangelegd volgens de principes van het Nieuwnederlandse fortificatiestelsel. We lopen over de vijfhoekige bastions van deze oude vestingstad. Het eerste deel van het pad over deze bastions is overwoekerd door plantengroei. Kennelijk komen niet veel wandelaars door dit stedelijke natuurreservaat van Staatsbosbeheer.

Einde Hanzestedenpad
Op de Kraakselaan in Doesburg eindigt het Hanzestedenpad. We wandelen om 15.15 uur vanaf dat punt door naar onze auto, die we hier gisteravond vlakbij parkeerden. Daarna gaan we op visite bij Gaby haar ouders in het - ten zuiden van Doesburg liggende - dorp Angerlo. Aan het eind van de middag rijden we vanuit Angerlo via Dieren naar Brummen, waar we onze beide fietsen weer afhalen van het NS-station, waar we ze vanmorgen stalden. Vandaag hebben we de 20 kilometer in precies vijf uren gelopen. Met dit laatste traject sluiten we op deze prachtige wandeldag het Hanzestedenpad af.

Via Mosana

Zondag 3 juni 2012

Cover van de wandelgids Via Mosana

Van St. Jacob naar St. Jacob

Wie vanuit Nederland als wandelaar of fietser wil vertrekken voor de meer dan 3.000 kilometer lange tocht naar het Spaanse pelgrimsoord Santiago de Compostela kan zijn/haar pelgrimstocht starten in het Friese Sint-Jacobiparochie. Je pelgrimeert dan van het Nederlandse Sint Jacob (Sint-Jacobiparochie) naar het Spaanse Sint Jacob (Sant-iago de Compostela). 

Je zou ook kunnen zeggen dat je dan van zee tot zee pelgrimeert, als je vanuit Sint-Jacobiparochie via Zwarte Haan aan de Waddenzee loopt (of fietst) via Santiago de Compostela naar Cap Finisterre aan de Atlantische Oceaan. Tussen vertrek en aankomst ligt een buitengewoon indrukwekkend pelgrimspad, dat in de loop der eeuwen miljoenen mensen bewandelden en dat op elke pelgrim een onuitwisbare indruk heeft gemaakt.

Het pelgrimspad heeft mensen veranderd.

Mensen veranderden op het pelgrimspad.

Wandelaars worden op dit pad pelgrims voor het leven.

Pelgrimsroute voor Nederlandse pelgrims

• Met Durkje heb ik in het jaar 2005 het Fries-Overijsselse Jabikspaad vanuit Sint-Jacobiparochie gelopen.
• In 2005 en 2006 bewandelden we het daarop aansluitende Hanzestedenpad.
• In 2006 en 2007 gingen we verder zuidwaarts over de zuidelijke helft van het Pieterpad.
• In 2007 hebben we vanuit Maastricht de hele Belgische Via Mosana gelopen tot in Namen.
• En vanaf 2007 tot en met 2011 volgde aansluitend de lange Belgisch-Franse pelgrimsroute van de Grande Randonnée (GR654 & GR6542) tot over de Frans-Spaanse Pyreneeën.
• Sinds mei 2012 gaan we verder over de Spaanse Camino richting Santiago de Compostela, waar we wellicht volgend jaar arriveren.

Al zeven jaar genieten Durkje en ik van nagenoeg elke kilometer pelgrimspad. Onze teller staat inmiddels op 2.669 kilometer, met nog zo’n 650 kilometer te gaan.

De twee aanlooproutes van de Via Mosana

De Via Mosana (de weg langs de Belgische Maas) staat beschreven in de Franstalige wandelgids “Topo-Guide du Sentier ‘Via Mosana’ – Chemin de Saint-Jacques”. Er bestaat ook een Nederlandstalig katern, waarin de routebeschrijving is vertaald. De originele route begint in het Duitse Aken en brengt je via het Belgische Luik naar het Belgische Namen, over een afstand van 142,5 kilometer.

• Omdat Durkje en ik vanaf het Nederlandse Pieterpad vanuit Maastricht wilden aansluiten op de Belgische Via Mosana, liepen we in mei 2007 vanuit Maastricht de 30,5 kilometer lange alternatieve aanlooproute van de Via Mosana naar Luik; op 18 mei 2007 het eerste traject van 15,5 kilometer van Maastricht naar Visé.
• Op 19 mei 2007 liepen we vanuit Visé over een afstand van 15 kilometer naar Place Havart in Jupille-sur-Meuse, en daarna nog door naar het centrum van Luik.
• Een dag later – op 20 mei 2007 - gingen we over de originele route van de Via Mosana over een afstand van 18 kilometer van Luik naar Esneux.
• Op 3 augustus 2007 wandelden we 21 kilometer van Esneux naar Villers-le-Temple.
• Op 4 augustus 2007 wandelden we 12,5 kilometer van Villers-le-Temple naar Huy.
• Op 5 augustus 2007 wandelden we 17,5 kilometer van Huy naar Andenne.
• Op 6 augustus 2007 wandelden we 23 kilometer van Andenne naar het eindpunt van de Via Mosana, in Namen.
• Omdat we daarmee nog niet de originele route van de Via Mosana geheel hadden gelopen, hebben we op 18 mei 2012 het eerste traject gewandeld vanuit het Duitse Aken naar het Belgische Thimister-Clermont, over een afstand van 24,5 kilometer.
• Op 19 mei 2012 - de tweede dag van deze tweedaagse pelgrimage - liepen we de 20 kilometer van Thimister-Clermont naar Place Havart in Jupille-sur Meuse. Op Place Havart sloten we in 2012 dus exact vijf jaar later  aan op de route van de Via Mosana die we in 2007 bewandelden vanuit Maastricht.

Op deze wijze hebben we de gehele Via Mosana dus inclusief haar Duitse en haar Nederlandse aanlooproute bewandeld; totaal 173 kilometer.

Der Internationale Karlspreis zu Aachen für dr. Wolfgang Schäuble

Donderdag 17 mei 2012 – Hemelvaartsdag

Bundesfinanzminister dr. Wolfgang Schäuble vertrekt uit Aken

Via Mosana
Op onze pelgrimstocht naar Santiago de Compostela stapten wij na achtereenvolgens het Jabikspaad, het Hanzestedenpad èn het Pieterpad over op de Via Mosana vanuit Maastricht. Vanaf Maastricht loopt voor Nederlandse pelgrims een speciale verbindingsroute naar de Via Mosana, naar Luik. Eigenlijk begint de langeafstandswandeling ‘Via Mosana’ in het Duitse Aken, waarna het via Luik naar Namen gaat. Durkje en ik kozen in 2007 echter voor de alternatieve aansluitingsroute van Maastricht naar Luik, om zo vanuit Nederland direct door te kunnen lopen in zuidelijke richting door België (o.a. Dinant) naar Frankrijk (o.a. Reims). De originele route van Aken naar Luik hielden we vooralsnog in het vat, om die later nog eens in een meerdaagse te bewandelen, want dat schijnt toch ook een mooi tracé van de Via Mosana te zijn.

Nederland noord-zuid
Durkje en ik hebben besloten dat we dit jaar tijdens het Hemelvaartsweekend dat Duits-Belgische traject gaan bewandelen in twee dagen. Daarom vertrekken we vanmorgen tegen 8.30 uur vanuit Stiens om met de auto naar Luik in België te rijden. Onderweg drinken we een kop koffie in een Limburgs wegrestaurant. In Zuid-Limburg lopen we nogal veel vertraging op, met name vóór en in Maastricht, waar we in het langzaam rijdend verkeer van de A73 terecht komen. Toch zijn we mooi op tijd in Luik; denken we. 

Muziekfestival City Parade 2012 in Luik
In Luik zoeken we een parkeerplaats nabij het treinstation Luik-Guillemins, het moderne, hoog-achitectonische treinstation. Maar dat gaat ons onverwacht veel tijd kosten, want in het centrum van Luik is tot onze verrassing het grootschalig 100% Belgische en gratis muziekfestival ‘City Parade 2012’ voor jongeren, waar 200.000 jongeren op af komen. We komen in die drukte terecht in een deel van Luik – in Parc d’Avroy, ten westen van de Maas - waar alle parkeerplaatsen al in gebruik zijn vanwege de festivalgangers en bovendien kost het veel tijd om voorzichtig tussen het festivalpubliek door te rijden. We kiezen ervoor om aan de oostzijde van de Maas in Luik een parkeerplaats te zoeken, nabij het hotel waarin we tijdens onze pelgrimage in mei 2007 al eens overnachtten. Om 13.10 uur stappen we op het riviereiland tussen de Maas en het parallelkanaal van de Maas nabij dit hotel uit de auto, nadat we daar een geschikte parkeerplaats hebben gevonden.

We hebben ongelofelijke haast
Maar dan krijgen we de volgende uitdaging, want we hebben nu nog precies 23 minuten om vanaf deze parkeerplaats via de Pont Albert I over de Maas naar het treinstation te lopen. Dat is zeker zo’n 20 minuten gaans, schatten we in, dus we zetten de pas er aardig in. Terug over de Maas, langs het festivalterrein in Parc d’Avroy en tussen de duizenden festivalgangers door lopen wij - voor de festivalgangers in tegengestelde richting - naar het treinstation. Als we op het juiste stationsperron bij de trein staan, hebben we nog exact 2 minuten speling; precies op tijd dus.

Luik-Aken
Met de stoptrein rijden we in een uurtje vanuit Luik-Guillemins naar Aken Hauptbahnhof. Het is prachtig zonnig weer in Aken. In ongeveer vijf minuten wandelen we vanaf het station naar het hotel in het stadscentrum, waar we inchecken voor de gereserveerde hotelkamer. Om 15.00 uur zijn we op onze bestemming voor vandaag. Nadat we onze rugzakken naar de hotelkamer hebben gebracht, gaan we direct naar het stadscentrum, want we willen in elk geval de Dom van Keulen bezichtigen, en natuurlijk ook het bijzondere stadhuis, dat tegenover de Dom staat. Het is stil in de hoofdstraten van Aken; nagenoeg alle winkels zijn gesloten, dus we verwachten een stil stadscentrum binnen te lopen. Dat blijkt toch anders te lopen.

Hemelvaartsfestival in Aken
Als we de Dom van Aken naderen, horen we klassieke Wiener Musik vóór ons in het stadscentrum. Als we op het stadsplein komen tussen de Dom en het stadhuis van Aken, blijken we een drukbezocht stadsfestivalterrein te betreden. Een groot podium staat bij het stadshuis en daar speelt een salonorkest en zingt een operetteduo Wiener Melange. Op het stadsplein staan allemaal informatiekraampjes met vooral nadruk op de Europese Unie (EU) en op de andere pleinhelft vóór het podium staan allemaal lange tafels met zitbanken opgesteld, die alle in gebruik zijn door de bezoekers van dit festival.

Der Internationale Karlspreis zu Aachen 2012
Dan blijkt dat we terecht zijn gekomen op het jaarlijkse Hemelvaartsfestival ‘Der Internationale Karlspreis zu Aachen’. Aan de andere kant van het stadhuis – aan de voorzijde – staan enkele grote reportagewagens van de Duitse radio- en televisiezenders. Bij de zij-uitgang van het stadhuis staan twee grote Mercedessen met politiewagens, er lopen veel agenten en veiligheidsmensen rond en hier staat een grote groep belangstellenden met camera’s in de aanslag om een foto te maken zodra de één of andere beroemdheid het stadhuis zal verlaten. Ik vraag aan één van de aanwezige fotografen op wie men hier staat te wachten. 

Bundesfinanzminister dr. Wolfgang Schäuble
De man – een Belg uit Brussel – vertelt ons dat hier jaarlijks op Hemelvaartsdag de prestigieuze Karelsprijs van de stad Aken wordt uitgereikt aan een prominente persoon, vanwege zijn of haar bijzondere maatschappelijke verdiensten ten behoeve van Europese integratie. Deze prijs wordt sinds 1950 al uitgereikt. Eerdere prijswinnaars waren bijvoorbeeld Joseph Luns (1967), Koningin Beatrix (1996), Bill Clinton (2000), Paus Johannes Paulus II (2004) en dr. Angela Merkel (2008). Op mijn vraag wie dan vandaag de gelukkige is, vertelt hij dat de buitengewoon verdienstelijke dr. Wolfgang Schäuble deze hoge onderscheiding ontvangt. Schäuble is de in Duitsland bijzonder geliefde Minister van Financiën, die al vanaf 2005 minister is en die in 1990 verlamd raakte door een aanslag op zijn leven.

• ’s Avonds op de hoteltelevisie zien we de reportage van de uitreiking van deze prijs. In de toespraken wordt erop gewezen dat we Europa nodig hebben. “Wir brauchen mehr Europa”, zo wordt gezegd. In zijn toespraak roept de overtuigd EU-Europeaan Schäuble op tot de introductie van een direct gekozen EU-president, want – zegt hij: “De politieke eenheid van Europa heeft een gezicht nodig”.

Na enige wachten, zien wij hier op het stadsplein Schäuble in zijn rolstoel uit het stadhuis naar buiten komen, waar hij plaats neemt in de gereedstaande Mercedes. De rolstoel en de koffer met de uitgereikte onderscheiding komen in de kofferbak van de auto en dan rijdt de stoet auto’s onder politiebegeleiding het stadhuisplein af.

FormZ Dance
We bezichtigen de Pfarrkirche en de Dom van Aken en gaan daarna weer terug naar het festivalplein tussen de Dom en het stadhuis. Daar nemen we plaats op één van de banken om de volgende voorstelling op het podium bij te wonen. Het is een dansvoorstelling van een grote groep jongeren uit een tehuis voor jongeren in Aken. Zij brengen de flitsende dance-voorstelling ‘FormZ - It’s just begun’ op het podium, met onder andere breakdance en streetdance. Het publiek is enthousiast vanwege de dansprestaties van deze jongeren.

TUF-Band Reggae
Na deze dansact gaan we even naar het hotel om ons klaar te maken voor de avond. We gaan het stadscentrum weer in om ons later vanavond in het Karelsprijsfestival te begeven, na een diner in de binnenstad. In het voormalige postkantoor naast de casino en de bioscoop vinden we een Spaans restaurant, waar we ons een heerlijke maaltijd laten voorzetten. Na hier lekker te hebben gegeten, wandelen we weer naar het plein tussen de Dom en het stadhuis, waar we het laatste uur van het reggae-achtige concert nog bijwonen. Het is gezellig druk op het plein met vooral veel dertigers. Om 22.00 uur is het concert afgelopen en wandelen we weer terug naar ons hotel. Einde van een enerverende dag.

Pieterpad - Traject II - Vorden > Maastricht

Vrijdag 6 januari 2012

Omslagfoto Pieterpad Traject II Vorden-Maastricht LAW9II

Pieterpad als pelgrimspad
Als onderdeel van onze pelgrimstocht van Sint-Jacobiparochie naar Santiago de Compostela hebben we in de jaren 2006 en 2007 ook Traject II van het Pieterpad bewandeld. Nadat we achtereenvolgens het Jabikspaad en het Hanzestedenpad bewandelden, zijn we vanuit Zutphen vanaf het Hanzestedenpad overgestoken naar Vorden. Het tweede traject van het Pieterpad loopt van Vorden naar de Sint-Pietersberg, vier kilometer voorbij Maastricht. Het Pieterpad is één van de vele Lange-Afstand-Wandelpaden in Nederland (LAW), met als padnummer LAW9II. Aansluitend op het Pieterpad pelgrimeerden Durkje en ik verder over de Via Mosana, in zuidelijke richting naar Frankrijk.

LAW9I en LAW9II
Het Pieterpad (LAW 9) is de bekendste lange-afstand-wandelroute van Nederland. De 492 kilometer lange wandelroute brengt je van het Groningse Pieterburen naar de Limburgse Sint-Pietersberg. De volledige route is onderverdeeld in 26 etappes. Van Noord-Nederland tot Zuid-Nederland voert de route je door uiteenlopende landschappen. Het Pieterpad is onderweg bewegwijzerd met de internationaal bekend zijnde wit-rode markeringen. Elke etappe staat beschreven als noordzuidroute en als zuidnoordroute met een naast de beschrijving afgebeelde routekaart, waarop de route op de detailkaart in rood is aangegeven. Elk traject begint en eindigt bij een opstapplaats voor openbaar vervoer en in deel II van de routegids van het Pieterpad zijn tientallen accommodaties genoemd waar onderweg kan worden gegeten, gedronken en/of overnacht. Tussen de routebeschrijvingen zijn informatieve teksten opgenomen over bijvoorbeeld de natuur, het landschap, de historie, de lokale bedrijvigheid, de regionale cultuur en enige nuttige tips voor wandelaars.

Geschiedenis
Het Pieterpad bestaat sinds 1983 en is ontworpen door Toos Goorhuis-Tjalsma en Bertje Jens. Voor deze beide dames is in het jaar 2006 halverwege de route, in Vorden, een bronzen plaquette onthuld, als eerbetoon aan deze beide initiatiefneemsters. Ook in de boswachterij het Sleenerzand vind je een monument met een plaquette ter ere van de dames die deze wandelroute hebben uitgezet. In de loop van de jaren veranderde de route door allerlei omstandigheden enigszins. Het is derhalve verstandig om voordat je gaat wandelen de bijbehorende website van het Pieterpad even te raadplegen om te bekijken of je eigen versie van de routegids nog up to date is. De route voert je over openbare, of voor wandelaars opengestelde, wegen en paden.

Van Vorden naar de Sint-Pietersberg
Het 252 kilometer lange tweede traject van het Pieterpad hebben Durkje en ik bewandeld in de volgende elf dagmarsen:
- Op 3 juni 2006 van Vorden naar Doetinchem; 25 kilometer;
- Op 5 juni 2006 van Doetinchem naar Spijk; 23 kilometer;
- Op 10 juni 2006 van Spijk naar Groesbeek; 24,5 kilometer;
- Op 11 juni 2006 van Groesbeek naar Afferden; 29 kilometer;
- Op 20 augustus 2006 van Afferden naar Meerlo; 22,5 kilometer;
- Op 21 augustus 2006 van Meerlo naar Venlo; 25,5 kilometer;
- Op 22 augustus 2006 van Venlo naar Roermond; 31 kilometer;
- Op 22 oktober 2006 van Roermond naar Pey; 21 kilometer;
- Op 23 oktober 2006 van Pey naar Spaubeek; 28,5 kilometer;
- Op 25 oktober 2006 van Spaubeek naar Maastricht; 21 kilometer;
- Op 18 mei 2007 van Maastricht naar de Sint-Pietersberg; 4 kilometer. Daarna zijn we terug gewandeld naar Maastricht, waarna we op dezelfde dag nog over de Via Mosana naar de stad Visé in Noord-België zijn gelopen, over een totale afstand van 23,5 kilometer.

Sentier vers Saint-Jacques-de-Compostelle via Vézelay - deel II

Woensdag 5 oktober 2011
Op 16 mei 2005 zijn Durkje en ik de meer dan 3.000 kilometer lange pelgrimstocht naar Santiago de Compostela begonnen. We liepen achtereenvolgens vanuit Sint-Jacobiparochie - via Zwarte Haan aan de Waddenzee - over het Fries-Overijsselse Jabikspaad, over het Hanzestedenpad, over het tweede deel van het Pieterpad en daarna over de Via Mosana naar het Belgische Namen. In Namen zijn we op 15 oktober 2007 begonnen aan de Grande Randonnée nummer 654 (GR654), het zogenoemde 'Sentier vers Saint-Jacques-de-Compostelle via Vézelay".
Eén- of tweemaal per jaar trekken we de wandelschoenen en de wandelkleding weer aan en pelgrimeren we verder. Ook al duurt het tien jaar, bij leven en welzijn zullen we hopelijk ooit eens in het Spaanse Santiago de Compostela arriveren. Op 22 juli 2009 wandelden we samen Vézelay binnen.

In Vézelay verruilden we deel I voor deel II van de wandelgids van de GR654. Op 22 juli 2009 wandelden we samen Vézelay ook weer uit. De zomervakanties van 2009, 2010 en 2011 wandelden we alsmaar door over de pelgrimsroute van Vézelay naar Montréal-du-Gers.

Op 14 augustus 2011 wandelden we Montréal-du-Gers binnen. Van Vézelay naar Montréal-du-Gers was dat voor ons bijna 950 kilometer. Altijd hebben we eerst in noordelijke richting gefietst en daarna direct aansluitend in zuidelijke richting gewandeld. We bezochten onder andere bijzondere plaatsen als Vézelay, La Charité-sur-Loire, Nevers, Bénévent-l'Abbaye, Saint-Léonard-de-Noblat, Limoges, Périgueux, Bergerac, Monballizac en Montréal-du-Gers.

Van elke pelgrimsdag publiceerden we een wandelverslag. Dat waren achtereenvolgens de wandelingen:
- van Vézelay naar Saint-Père op 22 juli 2009;
- van Saint-Père naar Tannay op 25 juli 2009;
- van Tannay naar Varzy op 26 juli 2009;
- van Varzy naar Châteauneuf-Val-de-Bargis op 27 juli 2009;
- van Châteauneuf-Val-de-Bargis naar La Charité-sur-Loire op 28 juli 2009;
- van La Charité-sur-Loire naar Parigny-les-Vaux op 18 juli 2010;
- van Parigny-les-Vaux naar Gimouille op 19 juli 2010;
- van Gimouille naar Grossouvre op 20 juli 2010;
- van Grossouvre naar Liénesse op 22 juli 2010;
- van Liénesse naar La Ville du Bout op 23 juli 2010;
- van La Ville du Bout naar La Gonne op 24 juli 2010;
- van La Gonne naar Le Châtelet op 25 juli 2010;
- van Le Châtelet naar La Bidoire op 27 juli 2010;
- van La Bidoire naar Briantes op 28 juli 2010;
- van Briantes naar Vignonnet op 29 juli 2010;
- van Vignonnet naar Cluis op 30 juli 2010;
- van Cluis naar Le Cerisier op 1 augustus 2010;
- van Le Cerisier naar Crozant op 2 augustus 2010;
- van Crozant naar Saint-Agnant-de-Versillat op 3 augustus 2010;
- van Saint-Agnant-de-Versillat naar Saint-Etienne-de-Fursac op 4 augustus 2010;
- van Saint-Etienne-de-Fursac naar Bénévent-de-l'Abbaye op 6 augustus 2010;
- van Bénévent-de-l'Abbaye naar Les Billanges op 7 augustus 2010;
- van Les Billanges naar Saint-Léonard-de-Noblat op 8 augustus 2010;
- van Saint-Léonard-de-Noblat naar Feytiat op 9 augustus 2010;
- van Feytiat naar Masmont op 11 augustus 2010;
- van Masmont naar Nogeas op 12 augustus 2010;
- van Nogeas naar Oradour-sur-Vayres op 13 augustus 2010;
- van Oradour-sur-Vayres naar Puy Doumaud op 24 juli 2011;
- van Puy Doumaud naar Saint Saud-Lacoussière op 25 juli 2011;
- van Saint Saud-Lacoussière naar Saint Jean de Cole op 26 juli 2011;
- van Saint Jean de Cole naar Condat-sur-Trincou op 27 juli 2011;
- van Condat-sur-Trincou naar La Chauterie op 29 juli 2011;
- van La Chauterie naar Chancelade op 30 juli 2011;
- van Chancelade naar Saint-Astier op 31 juli 2011;
- van Saint-Astier naar Montagnac-la-Crempse op 1 augustus 2011;
- van Montagnac-la-Crempse naar Bergerac op 2 augustus 2011;
- van Bergerac naar Mandacou op 4 augustus 2011;
- van Mandacou naar Lachau op 5 augustus 2011;
- van Lachau naar Cappelat op 6 augustus 2011;
- van Cappelat naar Magre op 7 augustus 2011;
- van Magre naar Clairac op 9 augustus 2011;
- van Clairac naar Saint-Laurent op 10 augustus 2011;
- van Saint-Laurent naar Cauderoue op 11 augustus 2011;
- van Cauderoue naar Fourcès op 12 augustus 2011;
- van Fourcès naar Montréal-du-Gers op 14 augustus 2011.

We blikken terug op bijzondere mensen en ontmoetingen, herinneren de seizoensgebonden natuur, zagen oude en nieuwe architectuur, beleefden tegenvallers en meevallers en laten ons elke dag weer verrassen door wat er na de volgende bocht, achter die hoge muur, voorbij dat bos, over die heuvel en na de voorgaande wandeldag te zien en te beleven valt. Foto's en reisverslagen helpen je om het nadien opnieuw te beleven, maar dat blijft altijd maar een fractie van het vele en het goede dat je elke minuut, elk uur en elke dag als wandelaar zomaar wordt gegeven; ook aan de moderne pelgrim Anno 2011.

Hanzestedenpad van Zutphen naar Brummen

Dinsdag 30 december 2008

Na ons ontbijt in Berkhotel-De Kloostertuin te Zutphen begint onze tweede dag van de wandeltweedaagse van Durkje en mij. Vanaf het hotel lopen we door de binnenstad naar de Zutphense IJsselbrug. Aan de over(west)zijde van de IJssel beginnen we weer op de plaats waar we op 22 februari 2006 het traject van Deventer naar Zutphen beëindigden.

Op ons pelgrimspad van Sint Jacobiparochie naar Santiago de Compostela hebben we de overstap van het Hanzestedenpad naar het zuidelijke traject van het Pieterpad gemaakt, toen we op 23 februari 2006 van Zutphen naar Vorden liepen. Maar daarmee hebben we in 2006 het laatste deel van het Hanzestedenpad van Zutphen naar Doesburg tot nader order even gelaten voor wat het is. Vandaag, bijna twee jaar later dus, pakken we hier de draad weer eens op.

Door het tuindersgebied verlaten we Zutphen. Van Zutphen gaan we naar Tonden. Over de Tondensche Enk gaan we naar en door het bosperceel van Huis Voorstonden. Ten zuidwesten van Voorstonden wandelen we door en langs een aantal bospercelen, langs de oever van een beek. Te hoogte van de Lange Slag zien we een brandweerauto bij een boerderijtje staan. Grote, dikke rookwolken stijgen op vanaf het boerenerf. Op het erf wordt een kuilbult door een dragline uitgegraven, omdat er broei in zit. Tussen het uitgraven door blust de brandweer het smeulende kuilgras.

Vanaf hier gaan we zuidwaarts, zigzaggend, wisselend door bos en veld (Leusveld) langs het dorpje Rhienderen - na 14 kilometer - naar onze bestemming van vandaag: Brummen. Van Brummen gaan we met de trein - met een overstap in Zutphen - naar Deventer terug, vanwaar we met de auto weer terug rijden naar Stiens.

Deze twee dagen waren perfecte wandeldagen. Mooi winters weer met veel zon, nauwelijks wind, temperaturen rond het vriespunt en een schitterende natuur, bedekt met in het zonlicht letterlijk schitterende ijskristallen van rijp. Hier en daar wordt al geschaatst op ondiep water, waar net genoeg ijs op ligt om langs de randen te schaatsen. Deze regio, waar Salland, Veluwe en Achterhoek in elkaar over gaan, is ook in de winter bij uitstek geschikt om wandelend te doorkruisen.

Hanzestedenpad van Deventer naar Zutphen

Maandag 29 december 2008

Vanwege de weersvoorspelling van twee zonnige winterse dagen, besluiten Durkje en ik een tweedaagse wandeltocht te maken, te beginnen in de Hanzestad Deventer. Het reguliere traject van Deventer naar Zutphen van het Hanzestedenpad hebben we langs de westoever van de IJssel reeds gelopen op 22 februari 2006. De wandelgids vermeldt ook een routevariant, die ten oosten van de IJssel loopt. Die wandelen we vandaag; over een afstand van 25 kilometer.

Eerst rijden we van Stiens naar Deventer, waar we de auto bij het station parkeren. In het stadscentrum van Deventer drinken we eerst een kop koffie. In de buurt van de Deventer Waag maakt een voorbijganger een foto van ons bij het standbeeld van Albert Schweitzer ("Eerbied voor het leven"). Deze Nobelprijswinnaar bespeelde bij leven enkele malen het orgel van de Deventer Grote of Lebuïnuskerk. Bij de IJsselkade begint dan ons traject van vandaag. We gaan langs de IJssel in zuidoostelijke richting en verlaten Deventer als we vier kilometer verder onder de autosnelweg A1 door wandelen.

Door de Epse (uiter)Waarden en iets oostelijker door het Epser Bosch wandelen we met een ruime bocht om het dorpje Epse heen. Het Epser Bosch gaat over in een ander bosperceel: 't Hassink. Zes kilometer verder door allerlei bospercelen komen we aan de rand van de bebouwde kom van Gorssel. Met een ruime bocht gaan we dan om Quatre Bras heen, om dan vervolgens over de Eefsche Enk het dorp Eefde binnen te wandelen.

Ten zuiden van Eefde arriveren we bij het Twentekanaal bij de spoorbrug en iets verder de Eefdese brug. Langs de zuidoever van het Twentekanaal lopen we in de richting van de bekende, enorme schutsluis in het Twentekanaal, die een afmeting heeft van 133 x 12 meter.

Dan wandelen we de Hanzestad Zutphen binnen. In de oude binnenstad checken we in in het Berkhotel-De Kloostertuin, waar we gisteravond laat via internet nog een kamer reserveerden. Vanavond dineren we genoeglijk in Brasserie Pastels in Zutphens oude stadscentrum.