Dodenherdenking 2013 in Stiens

Zaterdag 4 mei 2013

De vlag hangt halfstok op de Sint-Vituskerk

Herdenkingsdienst in de Sint-Vituskerk
Als we vanavond vanuit de woonwijk Aldlân naar het centrum van Stiens fietsen, hangen hier en daar de Nederlandse en de Friese vlaggen hafstok. Hoog op de toren van de Stienser Sint-Vituskerk hangt ook de nationale driekleur halfstok. Het is nu de avond van Dodenherdenking, waarin we de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog herdenken, en tegenwoordig ook de gevallenen tijdens andere millitaire conflicten (zoals de politionele acties in Nederlands-Indië) en van vredesoperaties (zoals in Libanon, Bosnië of Afghanistan).
Vanaf 19.00 uur wonen Durkje en ik vanavond de Herdenkingsdienst van het Interkelijk Kontakt Werk Stiens bij in de Sint-Vituskerk te Stiens. Voorganger is mevrouw Tine de Vries en medewerking wordt verleend door pianiste Johanna van Dijk & fluitiste Trinette Sloot en door leerlingen van de christelijke basisschool De Sprankel uit Stiens (met onder andere hun tekeningen en gedichten). Muziekdocent Lena Steert uit Stiens zorgt voor de muzikale orgelbegeleiding en voor de bijpassende muzikale intermezzo's.

Basisschoolkinderen van De Sprankel
De kinderen van De Sprankel steken aan het begin van de herdenkingsdienst de twee kaarsen op de liturgietafel aan, waarbij het vuur wordt gehaald van de grote Paaskaars.
Jochem van der Schaaf leest voorafgaand aan de schriftlezingen het gedicht 'Vrijheid' voor van Milan Elshof.
Menno Draaistra leest na de overdenking het gedicht 'Vrijheid' is er om door te geven' voor van Annika Stokvis.
De kinderen van De Sprankel dragen samen met wethouder Meint de Haan de krans en het bloemstuk vanuit de kerk naar het monument.

Dodenherdenking bij het monument in Stiens

We gaan in een lange optocht in stilte van de Sint-Vituskerk naar het Stienser oorlogsmonument op het Gemeentehuisplein achter de trommelaars van Takostu en achter de krans, die wordt gedragen door de wethouder en de basisschoolleerlingen. 

Na de trompetsolo herdenken we om 20.00 uur in de twee minuten nationale stilte in de Stienser oorlogsslachtoffers Arjen Heslinga, Folkert Tolsma en Tamme Zijlstra allen die gedood werden in de Tweede Wereldoorlog, en tegelijk ook alle slachtoffers van de oorlogen die tot op vandaag werden en worden gevoerd.

De krans wordt na het gezamenlijk gezongen "Wilhelmus" bij het monument gezet en daarna volgen de kinderen van de Christelijke Basisschool De Sprankel uit Stiens met hun herdenkingsbloemstuk. Nadat ook alle overige aanwezigen hun bloemen bij het monument hebben gelegd, sluit wethouder Meint de Haan namens de gemeente Leeuwarderadeel met een toespraak deze herdenkingsplechtigheid.

Jona in Stiens

Zondag 17 februari 2013 

Het verhaal van Jona, verteld door de basiscatechisanten

Gemeentedienst van Catechese Stiens
De Gemeentedienst van vanavond in de Stienser Sint-Vituskerk wordt georganiseerd door het Catecheseteam van de Protestantse Gemeente van Stiens, in samenwerking met hun catechisanten. Voorganger is dominee Desirée Scholtens en pianist Age de Vries zorgt voor de muzikale begeleiding. Het thema van deze avondkerkdienst is 'Jona', naar het gelijknamige bijbelboek. 

Jona in de Sint-Vituskerk
Jona staat bekend als de bijbelse profeet die aanvankelijk niet wilde doen wat God van hem vroeg. Maar is het zo verwonderlijk dat hij niet wilde gehoorzamen? Wat zou jij doen als je Jona was geweest? En (hoe) spreekt dit verhaal over Jona jou aan? 
Vier catechesegroepen geven op hun eigen creatieve manier vorm aan dit bijbelverhaal, in een veelzijdige kerkdienst. De catechisanten en de catecheten hopen dat iedere aanwezige vanavond na deze kerkdienst zijn of haar eigen weg kan vinden en gaan met dit verhaal, op een vergelijkbare wijze zoals deze tieners dat vanavond doen. We laten ons als kerkgangers vanavond daartoe inspireren en hebben daartoe aan de uitnodiging gehoor gegeven om deze Gemeentedienst samen met de catechisanten en catecheten te vieren.

Basiscatechese 7 en 8
De jeugddienst wordt geopend door Durkje, als coördinator van de catechese in onze kerkelijke gemeente van Stiens. Daarna komen achtereenvolgens alle catechesegroepen naar voren om een deel van deze kerkdienst te verzorgen.
Nadat dominee Scholtens het bijbelverhaal vanuit een kinderbijbel heeft voorgelezen, volgt een vertolking van dit verhaal van de Basiscatechisanten van groep 7 en van groep 8 van de basisschool, zulks aan de hand van een Powerpoint-presentatie met tekeningen over het bijbelverhaal van Jona. Zij sluiten dat af met het samen zingen van een mooie lied over deze welbekende profeet.

Huiscatechese 1&2 en 3&4
Daarna zijn de catechisanten van de Huiscatechese van de klassen 1 & 2 van het voortgezet onderwijs aan de beurt. Zij hebben in de afgelopen weken een heel groot bord beschilderd met een kanjer van een walvis, met op de achtergrond de huizen van de stad Ninevé, waar Jona van God op bezoek moet gaan. Tijdens hun performance schilderen twee kunstschilders verder op dit grote schilderij in het koor van de kerk.
De laatste presentatie wordt verzorgd door de Huiscatechisanten van de klassen 3 & 4 van het voortgezet onderwijs. Ook zij geven op hun creatieve wijze vorm en inhoud aan het mooie Jona-verhaal. Deze groep heeft het aloude bijbelverhaal geheel vertolkt naar de huidige tijd en naar Stiens. Jona is ongehoorzaam als hij opdracht krijgt van God om orde op zaken te stellen in het Stienser Waling Dykstrapark. Jona gaat voor God op de vlucht in een bus, maar wordt uiteindelijk uit die bus gegooid. De dan tot inkeer gekomen Jona gehoorzaamt God in tweede instantie wel, alhoewel Jona aan de hand van zijn mobieltje met een lege batterij nog wel een tweede les gelezen krijgt.

Met dank aan catechisanten & catecheten
Alle presentaties van de catechisanten oogsten lof en krijgen een welverdiend applaus vanuit de goed gevulde kerkzaal van de Sint-Vituskerk. Tussen deze bedrijven door wordt er vanzelfsprekend ook gebeden en gezongen en luisteren we ook naar een gedicht over Jona.
Aan het eind van deze geslaagde kerkdienst blijven velen nog even napraten, waarbij de catecheten en catechisanten van de aanwezige gemeenteleden waarderende woorden in ontvangst nemen over hun mooie avondkerkdienst.
Als gemeenteleden bedanken we de catecheten en de catechisanten en alle andere medewerkers voor het vele en goede werk dat zij hebben verricht om deze kerkdienst tot een mooi gevarieerde en geslaagde avondviering te maken.

Die eeuwige student

Dinsdag 29 januari 2013 

Keynote speaker Wayne Johnson presents The Eternal Students

Stenden Samenscholingsdag 2013 in Assen
Met bussen worden de medewerkers van Stenden Hogeschool vanmorgen van hun standplaats naar onze Stenden Hogeschoollocatie Assen gereden. We komen hier om 9.00 uur met honderden medewerkers bijeen in Theater De Nieuwe Kolk voor de jaarlijkse Samenscholingsdag voor alle medewerkers van Stenden Hogeschool.
Het thema van deze dag is 'Die eeuwige student'. Gedurende de hele dag wordt een groot aantal activiteiten rondom dit thema georganiseerd; vanmorgen in het nieuwe Asser theater en vanmiddag in de Asser Stenden Hogeschoolvestiging.
Om 9.30 uur wordt de Samenscholingsdag geopend met een muzikale show.
Daarna worden we welkom geheten door de leden van ons College van Bestuur: Leendert Klaassen & Klaas-Wybo van der Hoek.

Wayne Johnson
Eerste keynote speaker is Stenden-collega Wayne Johnson, de General Manager van onze Stenden Hogeschoolvestiging in Qatar, gevestigd in de hoofdstad Doha. Het thema van zijn presentatie is: 'The Eternal Student'. 
Wayne, die is opgegroeid in Zuid-Afrika, begint zijn presentatie over Nelson Mandela, die ook tijdens zijn jarenlange gevangenschap bleef studeren. Mandela: "Education is the most powerfull weapen to change the world". 
Centraal staat in de boodschap van Wayne dat het onderwijs dat wij als Stenden Hogeschool verzorgen niet alleen bedoeld is voor het ontwikkelingsproces van de student, maar zeker óók voor de ontwikkeling van alle mensen om ons heen.
Wayne Johnson:

• When you stop learning, you stop living;
• When your education stops, your learning starts;
• Learning is a serious business;
• Stenden means that you are not only learning here, but learning world wide. 

Niek van den Adel
Tweede spreker is Niek van den Adel, die is bekroond met de 'Hotello of the Year Award 2013'. Niek is afgestudeerd aan onze hogere hotelschool en werd twee jaar geleden als gevolg van een motorongeluk geconfronteerd met een hoge dwarslaesie. Maar dat weerhield Niek niet om nieuwe dingen te leren. Zo toont hij ons bijvoorbeeld een filmpje van zijn skiles op een skistoel op de piste.
Niek van den Adel:

• Geluk zit niet in je benen;
• Wat mij echt gelukkig maakt, zijn de dingen die ik nog kan;
• Iedereen heeft een handicap, maar bij mij kun je dat beter zien;
• De echte handicap zit in je hoofd.

Dick Swaab
Derde spreker is professor dr. Dick Swaab, hersenonderzoeker en auteur van het boek 'Wij zijn ons brein'.
Dick Swaab:

• Tot het 3e/4e levensjaar zien we bij kinderen een spurt in de groei van hersencellen;
• Onze hersenen zijn rond het 24e levensjaar volgroeid;
• Iedereen heeft een uniek brein;
• Men moet niet te lang wachten met de uithuisplaatsing van kinderen, omdat verwaarlozing van kinderen negatieve invloed heeft op de hersenen;
• Tijdens grote eenzaamheid kunnen er hallucinaties uit je hersenen komen, terwijl je denkt dat het van buiten komt;
• We zouden meer naar 'behandeling' moeten in plaats van 'straffen', indien er bij een dader sprake is van een hersenziekte;
• Een goede docent is iemand die mensen nieuwsgierig maakt naar meer;
• Tijdens leren worden nieuwe verbindingen in de hersenen gelegd, waar je de rest van je leven mee verder kunt.

Tim de Vries
Na de pauze luisteren we naar prachtig vioolspel van de twaalfjarige violiste Tim de Vries: Fantasy voor soloviool van Telemann en Caprices van Rode.

Gabriël Anthonio
Daarna volgt de vierde spreker: dr. Gabriël Anthonio, gedragswetenschapper/pedagoog, tevens lector bij Stenden Hogeschool. Het thema van zijn lezing is: 'Die eeuwige student ...... en het brein van die ander'. In een prachtige serie cases van 'Achterstevoren lopen', Boze man in tram 5' en 'Michelinpoppetje in het zwembad', vertelt Gabriël over zijn zoon Mahil: "met elkaar praten kan niet, maar met elkaar dansen wel'.
Gabriël Anthonio:

• Je leert door iemand die sterker is dan jij;
• Je leert door wat op je af komt;
• Mahil sprak de mens in de mens aan, en niet de verwording ervan;
• We zijn steeds op zoek naar het leren, onderzoeken die en maken contact;
• Het brein van die ander leren we kennen in het aangezicht van die ander; 
• De eeuwige student is gebaat bij die eeuwige docent.

Walking & Working
Na dit ochtendprogramma volgt een 'Winter Walking Lunch' van Theater De Nieuwe Kolk naar onze Stenden Hogeschoollocatie. Onderweg worden we getrakteerd op warme dranken en op Drents krentenbrood. Op het schoolplein worden we door onze Asser collega's in witte pakken ontvangen en krijgen we op het schoolplein een prima verzorgde lunch aangeboden in een gezellige entourage.
Na de lunch worden we 'at random' ingedeeld in de workshopsessie van vanmiddag. Ik ben ingedeeld als deelnemer van de volgende twee workshops van:

1. Stenden-lector Jim Slevin, van het lectoraat Organizations and Social Media;
2. Stenden lector Alex Riemersma, van het lectoraat Multilangualism in Education.

Speeddate, Listen and Dance
Daarna volgen de vooraf geplande speeddate-sessies; een mooie gelegenheid om vanuit je eigen werkzaamheden binnen Stenden Hogeschool eens kort van gedachten te wisselen met lectoren en met leden van hun kenniskringen. Ik heb gekozen voor een speeddate-sessie met:

1. Lector Gabriël Anthonio, van het lectoraat 'Leadership and Change Management';
2. Kenniskringlid Chris Beuker, over zijn PhD-onderzoek 'Beter resultaat door meer empathie'.

De afsluitende Receptie wordt ingeleid met een nieuwjaarstoespraak van Leendert Klaassen en daarna volgt tot 17.30 uur een informele sessie met muziek, totdat de bussen voorrijden om ons weer terug te rijden naar onder andere enkele hogeschoolvestigingen van Stenden Hogeschool.
We kunnen terugzien op een leerzame en zeker ook welverzorgde en aangename Samenscholingsdag 2013.

Looft den Heer - De Heer is mijn herder

Zondag 20 januari 2013 

Looft den Heer - zingt - De Heer is mijn herder

Christelijk Gemengd Koor van Stiens
We kunnen ons in onze dorpsgemeenschap en in onze kerkelijke gemeente gelukkig prijzen - ofwel 'rijkelijk gezegend' weten - met het feit dat we een christelijk gemengd koor hebben. Het is het bijna 83 jaar oude koor 'Looft den Heer', dat al enige jaren onder de bezielende leiding staat van dirigent Jelle de Jong. Het koor bestaat uit bijna 30 leden, waarvan een kwart heren.
Vanavond organiseert dit Stienser koor de Gemeentedienst in De Hege Stins te Stiens. Een goed gevulde kerkzaal is in afwachting van een mooie zangdienst, als om 19.00 uur het koor de kerkzaal binnen komt.

De Heer is mijn herder
Voorganger van deze avondzangdienst is dominee Desirée Scholtens en onze organist is vanavond Han Giesing. Pieter bedient vanavond de beamer.
Het koor heeft voor vanavond gekozen voor het thema: 'De Heer is mijn herder', naar Psalm 23.
Veel liederen die door het koor - of met het koor in samenzang - worden gezongen, komen uit de Engelse traditie en zijn gerelateerd aan deze Psalm. Vanwege de Engelse benadering zal deze zangdienst van vanavond lijken op het bekende televisieprogramma 'Songs of Praise'.
In wisselzang beginnen we met het lied 'Zing volop Gods lof'.

Collage
Daarna volgt een collage van het welbekende lied 'De Heer is mijn herder', eerst in het Nederlands in de versie van Lied 14 uit het 'Liedboek voor de Kerken'. En uiteraard zingen we dit lied ook in de Friestalige versie 'Myn Hoeder is de Heare God'. En om het Engelse karakter te benadrukken, besluiten we deze collage met de Engelstalige versie 'The Lord is my Shepherd' in de uitvoering van Maurice Greene (1695-1755).
Dirigent Jelle de Jong, die ook zeer wel bedreven is op de piano, sluit deze muzikale collage af met een knappe piano-improvisatie op 'De Heer is mijn herder'.

Van Bijbel tot Buber
Dominee Scholtens leest uit de Bijbel de 23e Psalm: De Heer is mijn herder.
Daarna komen achtereenvolgens de liederen 'Voor alle heilgen', 'O Jesus, I Have Promised' en dan een hele mooie vertolking van 'Wees mijn Leidsman'.
Voorafgaand aan de meditatie komt een intermezzo op piano door dirigent Jelle de Jong.
Het ultrakorte meditatieve moment van dominee Scholtens bestaat uit een Chassidische vertelling van Martin Buber.

Zang en samenzang
Na deze korte bezinning beluisteren en zingen we op wisselende wijze de volgende liederen:

• Waar voert vandaag het oude spoor; naar een tekst van Sytze de Vries (1945);
• Vol verlangen; naar de tekst van Ad van Noord;
• Siehe, wir preisen selig; gecomponeerd door F. Mendelsohn-Bartholdy, hier in een bewerking van Gerrit Stulp;
• O Lord, my God; 
• Christus is de ware hoeksteen; aanvankelijk Henri Purcells 'Christ is made the sure foundation', maar vanavond gezongen volgens de tekst van Sytze de Vries.

Rijkelijk gezegend
Het wordt ons vanavond wel duidelijk dat 'Looft den Heer' het zingen van moeilijke muziekstukken niet schuwt, en het koor slaagt erin ook deze uitdagende liederen knap te presenteren.
Voordat dominee Desirée Scholtens ons nog de zegen mee geeft, krijgt het koor 'Looft den Heer' van de gemeente een hartelijk applaus na hun laatste gezonden woorden:

'Laat ons rijkelijk gezegend nu van hieruit verder gaan".

Onderzoek Accreditatiestelsel Hoger Onderwijs

Dinsdag 27 november 2012

Kantoor van de Inspectie van het Onderwijs te Utrecht

Nieuw accreditatiestelsel
De Inspectie van het (Hoger) Onderwijs stelt periodiek onderzoek in naar het functioneren van het Nederlandse accreditatiestelsel in het hoger onderwijs. Momenteel wordt het onderzoek voorbereid naar het functioneren van het nieuwe accreditatiestelsel, dat is gestart met ingang van het jaar 2011. Dit onderzoek draagt bij aan de evaluatie (van het nieuwe stelsel), die het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap uitvoert.

 

Meta-toezicht
De onderwijsinspectie houdt al vanaf de start van het visitatiestelsel zogenoemd ‘meta-toezicht’ op dit stelsel. Bij de start van het huidige accreditatiestelsel - aanvang 2011 - is dit toezicht voortgezet. In dit verband zijn er al diverse evaluaties uitgevoerd en mede op grond hiervan zijn er verbeteringen van het accreditatiestelsel doorgevoerd.

Maatschappelijk vertrouwen
Met het vorige maand begonnen inspectieonderzoek wordt deze lijn voortgezet. Het accreditatiestelsel neemt in de kwaliteitsborging in het hoger onderwijs een centrale positie in. De inspectie wil met haar toezicht op het accreditatiestelsel de kwaliteit van dit stelsel onderzoeken en bevorderen. Dit toezicht staat daarmee ten dienste van een goed functioneren van het accreditatiestelsel, met het oog op het behoud en de versterking van het maatschappelijk vertrouwen in dit stelsel, en daarmee in de kwaliteit van het hoger onderwijs.

 

Resonansgroep
Ten behoeve van dit onderzoek heeft de onderwijsinspectie een Resonansgroep ingesteld, die haar zal adviseren over de onderzoeksopzet, tijdens de uitvoering van dit onderzoek en over de rapportage van dit onderzoek. Deze Resonansgroep bestaat uit leden van koepelorganisaties, deskundigen vanuit visitatiepanels, docentenvertegenwoordigers, een student en een onafhankelijk lid. Vandaag woon ik als representant van de onderwijsvakbond CNV-Onderwijs de eerste bijeenkomst van deze Resonansgroep bij.

Stelselonderzoek
Coördinerend inspecteur hoger onderwijs, onderzoeksleider Bert de Vries legt bij aanvang van deze bijeenkomst in het inspectiekantoor te Utrecht uit dat het hier gaat om een onderzoek, dat het Nederlandse accreditatiestelsel betreft. Dit toezicht betreft dus niet primair het toezicht op de Nederlands Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO) en/of het toezicht op de kwaliteit van het aangeboden onderwijs in een instelling, maar onderzoekt het functioneren van het actuele accreditatiestelsel

 

Gesprekspunten
In deze bijeenkomst spreken we als Resonansgroep vanmorgen over de inhoud van het concept-Toezichtskader en over de beoogde opzet van het reeds aangevangen ‘Onderzoek Accreditatiestelsel 2012-2013’. Een aantal zaken die daarbij onder andere aan bod komen, zijn:

• Het stapelen van toezicht;
• Met betrekking tot het stelsel: de basis, de effectiviteit en efficiëntie, de kwaliteit, de mate van tevredenheid en het vertrouwen dat dit stelsel uitstraalt;
• De gehanteerde definities in het veld;
• De onderzoeksobjecten: statische elementen zoals het vastgelegde kader en dynamische aspecten zoals latere aanpassingen van het stelsel;
• Het scheiden van toezicht op het stelsel en op de hoger onderwijsinstellingen;
• De kwaliteit van Kritische Reflecties en van Visitatiepanels;
• De verbeterfunctie van het huidige accreditatiestelsel;
• De administratieve lasten en de kosten van het accreditatiestelsel;
• Beoordelingsstandaarden, Evaluatievragen en Onderzoeksvragen;
• De projectopzet en de inrichting van het onderzoek;
• De inspectierapportage van èn het bestuurlijk vervolg op dit inspectieonderzoek.

Inrichting van het onderzoek
In de volgende bijeenkomsten zal de Resonansgroep met de projectleiding nader ingaan op de onderzoeksvragen en op de nadere inrichting van specifieke case studies in de tweede fase van dit onderzoek. Aan de Resonansgroep is het dan om goed te adviseren op de voorgestelde onderzoeksvragen, waarbij zoveel mogelijk rekening moet worden gehouden met het uniformeren en differentiëren van de onderzoeksvragen, rekening houdend met de diversiteit van het Nederlandse Hoger Onderwijs.

We worden steeds socialer

Donderdag 31 mei 2012

Presentatie van Pieter van Helvoirt, van Adobe Systems Benelux

Het eerste #ncosm!
Het is vandaag de eerste keer dat het ‘Nationaal Congres Onderwijs & Sociale Media’ wordt georganiseerd. De congrestitel is: ‘We worden steeds socialer’. Deze bijeenkomst wordt georganiseerd door Formedia in hogeschool Inholland in Diemen. Dat er behoefte is aan zo’n congres, blijkt uit het feit dat in betrekkelijk korte tijd de 350 beschikbare plaatsen werden bezet. Alle universiteiten, bijna alle hogescholen en de helft van alle ROC’s is vandaag vertegenwoordigd. Het is een congres om nader kennis te maken met de wereld van de sociale media in het onderwijs, om kennis te nemen van de laatste trends en van ‘best practices’ van collega-onderwijsinstellingen in Nederland en daarbuiten. Om 9.30 uur wordt het congres geopend door congresvoorzitter Sieb Kroeske.

Sociale media als aanwinst voor het onderwijs
Eerste keynote speaker is Doekle Terpstra, de voorzitter van het College van Bestuur van hogeschool Inholland. Aanvankelijk stond hij sceptisch tegenover sociale media in het onderwijs, maar nadat hij op aanraden van de afdeling Communicatie van Inholland actief werd op Twitter, werd hij actief gebruiker van Twitter, met een groot aantal volgers en overwegend positieve reacties. 

Doekle Terpstra vertelt:

• Hoge snelheid en groot bereik zijn voordelen van Twitter;
• Als je niet verbonden bent met deze sociale media, zie je niet meer wat je niet hoeft te zien, maar zie je óók niet wat je wèl had willen zien;
• De hoogste participatiegraad van sociale media vinden we in de leeftijdsklasse van 40-64 jaar, namelijk 43% van de populatie;
• Voor mij is de grootste les van sociale media zoals Twitter dat je samen je hogeschool transparant maakt; dat je je verbindt met je ‘stakeholders’, dat je anderen meeneemt en laat delen in je strategische agenda. Het is ook een manier om met elkaar in gesprek te zijn.
• Met sociale media kun je de reputatie van je hogeschool ‘branden’; dat  hoeft dan niet uitsluitend via je hogeschoolafdeling Communicatie.
• Je moet er wel voor zorgen dat je je eigen’ zijn’ verbindt met de centrale waarden van je hogeschool; ik doe dat bijvoorbeeld met behulp van mijn nevenwerkzaamheden op het gebied van sport en ook in het politiek-maatschappelijk debat. Uiteindelijk gaat het om jouw kwalitatieve bijdrage aan het versterken van de waarden waar je als hogeschool voor staat.
• De irritatiefactor van sociale media is groot. Je moet er met name voor zorgen dat je de gebruikelijke gang van zaken in de lijnorganisatie niet frustreert. Het is de kunst - en daar zit de toegevoegde waarde van sociale media – dat je de gewenste reputatie van je hogeschool verbindt met je stijl van leiderschap.
• Qua impact van sociale media staan we nog op een kruispunt en kennen we de gevolgen van social media voor het onderwijs nog niet. We zitten nog steeds in de experimentele ontwikkeling en de grote doorbraken van sociale media in het onderwijs zullen nog komen. Sociale media zijn niet alleen (meer) fun. We moeten ze veel strategischer inzetten, zeker ook om je studenten aan je hogeschool te verbinden. Sociale media moeten veel meer in onze kernstrategie, in onze communicatie en in ons onderwijs. We moeten de overgang van fun naar strategie realiseren.
• Waarom zien we er nog niet op toe als bestuur en management dàt onze medewerkers sociale media (gaan) gebruiken. Het onderwijs moet ermee aan de slag. Het moet uitdagender. Onze kennis moeten we steeds transparanter maken; kennis moet de wereld in, moeten we openbreken voor de wereld. Geen protectionisme dus meer, maar overgaan naar open source-aanpak. Hiervoor is een permanente ‘awareness’ nodig en we moeten daarbij het gedrag van onze jongeren meer naar binnen halen.

Pathologie kan ook via Facebook en Youtube
Tweede spreker is prof.dr. Wolter Mooi, hoogleraar Pathologie bij het VU-medisch centrum en enthousiast gebruiker van Facebook en YouTube, teneinde  met zijn webcolleges, digitale practica, kennnisclips en zelftoetsingsapplicaties de afstand tussen de docent en de student te verkleinen.  Zijn lezing is getiteld: ‘Docent, laat je gezicht zien’.

Walter Mooi vertelt:

• Zoek ook het persoonlijke contact met je studenten.
• Als Facebook ervoor zorgt dat studeren fun wordt, is Facebook nuttig, want fun is belangrijk, omdat je als student met plezier moet studeren. Youtube is bijvoorbeeld een mooi medium om iets wat ingewikkeld is, duidelijk te maken. Voor jou als docent is Youtube dan heerlijk en kun je daarmee helemaal ‘gaan’. Het doel is ook niet om je collegezaal vol te krijgen – want dat gebeurt toch wel als je het goed doet – maar het gaat vooral om goede prestaties van studenten bij leren en toetsen.
• Reputatieschade bij Facebook komt hard aan. Zorg er dus voor dat je op Facebook bijvoorbeeld niet negatief bent, niet beledigend, noem geen vertrouwelijke zaken, houd er rekening mee dat een ander iets van jou in jouw nadeel zou kunnen gebruiken, wees zuinig op je persoonlijke online imago en waarschuw elkaar als je iets van elkaar tegenkomt op sociale media wat je riskant voor jezelf of voor die ander vindt.

Drie programmasporen
Tussen 11.30 en 15.30 uur gaat het congresprogramma door in drie sporen, te weten: ‘Marketing, Communicatie en Reputatiemanagement’, ‘Onderwijspraktijk’ en ‘Wegwijs in één dag’. De congresdeelnemers gaan uiteen in de drie programmasporen. Ik woon het eerstgenoemde programmaspoor bij, dat o.a. is gericht op het managen van de reputatie van je onderwijsinstelling.
De eerste spreker van dit spoor is Tracy Playle, oprichter-directeur van Pickle Jar Communications. Ze is een ervaren sociaal mediastrateeg, die inmiddels tientallen Britse hoger onderwijsinstellingen begeleidde. Ze verzorgt vandaag twee lezingen. De eerste is getiteld “Impact of  Social Media on Communications & Marketing Approaches’ en haar tweede lezing later op de middag in het plenaire programma is getiteld: ‘Changing the face of the education landscape’.

Tracy Playle
Sociale media beïnvloeden je marketing en je reputatie. Zorg er bovenal voor dat je het als organisatie goed doet, want dat is de reden dat mensen zich aan jouw organisatie zullen verbinden. ‘Playtime is over’ en sociale media zijn fun, maar we moeten het nu verstandig gaan inzetten in onze strategie en in onze planning. Vaak wordt er als onderwijsinstelling te laat nagedacht over wat je bij bepaalde zaken met sociale media wilt doen. Ga dus je organisatiedoelen met betrekking tot sociale media ‘SMART’ formuleren. Kies een doelgroepgerichte benadering. Houd rekening met wie het allemaal zullen zien en houdt daarbij rekening met culturele verschillen.

Met sociale media is de verandering ook weer niet al te groot, want wat we vroeger aan sociale zaken allemaal al deden, doen we nu nog, maar nu gebruiken we daar technologische middelen voor. Voor wat betreft de inzet van sociale media moeten voortaan het Onderwijs en de afdelingen Marketing en Communicatie met elkaar samenwerken. We moeten ons ernstig afvragen of wij echt geven om onze klant, onze student. Kunnen we het ons eigenlijk wel veroorloven om niets met sociale media te doen? We hebben immers te maken met een ‘power shift in the education landscape’. Onderwijs is voor de student vaak saai, dus we moeten nu wel iets met sociale media in het onderwijs doen, want er gebeurt op het gebied van sociale media momenteel ‘exciting’ veel.

Social Media bij studentenwerving
Dan volgt in dit programmaspoor spreker Steven de Boer, sociale media-redacteur bij de Radboud Universiteit Nijmegen. Hij presenteert allerhande praktijkvoorbeelden met als thema: ‘Sociale Media en Studentenwerving: Luisteren, Reageren, Informeren en Reclame maken’. Hij vertelt over de wijze waarop hij zich verbindt met potentiële studenten in het oriëntatieproces op de vervolgstudie van scholieren. Hij vertelt dat je daarbij met sociale media behulpzaam kunt zijn, 24/7. Zijn voorkeur gaat uit naar een interactieve benadering, gericht op relatie en dienstverlening, opdat je als onderwijsinstelling een positief beeld achterlaat bij de aanstaande student.

Cloud Computing
Tijdens de lunchsessie spreekt Pieter van Helvoirt, werkzaam bij Adobe Systems Benelux. Hij toont voorbeelden van ‘Persoonlijker communiceren door sociale media’. Adobe was vroeger  gericht op ‘Create’, met haar Adobe Creative Solutions, tegenwoordig Adobe Creative Cloud. Adobe heeft de overstap van Create gemaakt naar ‘Publish’ met haar Adobe Marketing Cloud. Men kan tegenwoordig de gecreëerde content in een Tablet Publishing-omgeving met Adobe-tools door middel van metadata gepersonaliseerd naar de gebruiker brengen. Daarmee slaat Adobe de brug tussen met name IT en Marketing.

Reputation Management
Daarna volgt spreker Sjoerd de Vries, universitair docent van de Universiteit Twente en lector ‘Social Media en Reputatiemanagement’ bij de NHL Hogeschool. Zijn lezing gaat over ‘Social Media en Reputatie-, Issue- en Crisismanagement’. Corporate Reputation  Management vraagt doelgericht en systematisch werken. Je moet als onderwijsinstelling meegaan met de trends van sociale media. Sociale media kunnen namelijk sociaal gedrag online mogelijk maken. Sociale media zullen voor een groot deel het mediaproces veroveren  Het reputatiemanagement zal steeds meer ingevuld worden als de optelsom van alles wat medewerkers en studenten van een hogeschool doen op het web. Als hogeschool moet je een kader ontwikkelen om verantwoord en succesvol met sociale media om te gaan. Het gaat er niet om wat de sociale media jou als onderwijsinstelling oplevert; maar het gaat er wèl om wat sociale media je klant, je (potentiële) student, oplevert. Denk dus niet aan jezelf, maar aan wat relevant is voor je klant.

Het onderwijs is leading
De laatste deelsessie in dit programmaspoor wordt verzorgd door Jurgen ten Brummelen van de stafafdeling Communicatie en René Boonstra van de opleiding Communicatie, beiden van Inholland. Hun sessietitel luidt: ‘Wat komt eerst, marketing of onderwijs?’. Ze spreken over Community, Online service, Advertising en Marketing. Volgens hen moet iedereen van Inholland meedoen; iedereen moet meehelpen om de community tree op te tuigen; iedereen moet meedoen om verbinding te maken. De managers moeten draagvlak creëren en medewerkers stimuleren en waarderen. De Inholland-doelen in dezen zijn: verbinden, kennis delen, krachten bundelen en participatie. Om dat allemaal te bereiken, worden community-sessies en kenniscafé’s georganiseerd, worden drempels weggenomen en moeten sociale media in het onderwijs worden geïntegreerd. Men moet durven te experimenteren, ambassadeurs van sociale media zoeken, niet bang zijn en het social DNA laten groeien. Marketing is de aanjager, maar het onderwijs moet ‘leading’ zijn.

Landelijke Benchmark Websites Hoger Onderwijsinstellingen
Voordat Tracy Playle voor de tweede maal spreekt - maar nu als keynote speaker - volgt de voorlaatste spreker. Het is Nico van Hemert, Managing Partner van Strategy on Demand, de mede-initiatiefnemer van ‘Benchmark Websites Hoger Onderwijs’. Nico spreekt over ‘Social Media en het Hoger Onderwijs’ en presenteert de eerste, voorlopige resultaten van het recent afgeronde onderzoek., waarin een groep studenten de websites van Nederlandse universiteiten en hogescholen heeft beoordeeld. Op 21 juni 2012 zal op de “Dag van de excellentie’ het onderzoeksrapport van deze jaarlijkse benchmark worden gepresenteerd.

Food for thought
Aan het eind van haar tweede lezing geeft Tracy Playle de zaal met betrekking tot sociale media nog stof tot nadenken mee, met haar woorden:

How can we have an Impact on the World
if we’re not talking their Language?

Syt HIjlkema exposeert in De Hege Stins

Vrijdag 27 april 2012

De kip in de doos; schilderij van Syt Hijlkema

Het Palet
Elke woensdagmorgen komt Schildersgroep ‘Het Palet’ bijeen in ‘De Kampioen’ te Hijum om te schilderen. Het resultaat van deze schildersessies was in de maanden januari en februari 2011 te bekijken in de ontvangsthal van De Hege Stins te Stiens. Van alle leden van deze schildersgroep hing hier toen een gevarieerd assortiment schilderstukken.

Duo-expositie
Na Pasen 2011 exposeren de leden van deze schildersgroep ieder afzonderlijk uitgebreider hun eigen werk in de kerk. Tot 29 mei 2012 exposeren weer twee leden van deze schildersgroep van Hijum in de hal van De Hege Stins in Stiens. Het zijn Syt Hijlkema en Elly de Vries-Walthaus, beiden wonende in Hallum.

De hin yn de doaze

Syt Hijlkema begon te schilderen in het jaar 2006. Ze had toen nog nooit een schiilderskwast gebruikt. Nadat Hijlkema werd geconfronteerd met kanker en met de daarop volgende bestralingen, ging ze naar het 'Open Atelier' van het Medisch Centrum Leeuwarden. Daar ging ze als een vorm van therapie creatief aan het werk. 

Hijlkema schildert met acryl, waterverf en met olieverf. Het schilderen met olieverf heeft haar voorkeur. Vorig jaar heeft Syt les gehad van kunstschilder Jan Kooistra. Ze noemt zichzelf een beginneling en vindt het heerlijk om met palet & kwast achter de schildersezel te staan. 

 

De kip in de doos.

De boodschappen zijn al uit de doos.

Misschien komt er nu een ei ....

(Syt Hijlkema)

 

 

Elly de Vries exposeert in De Hege Stins

Woensdag 25 april 2012

Schilderij van Elly de Vries-Walthaus

Het Palet
Elke woensdagmorgen komt Schildersgroep ‘Het Palet’ bijeen in ‘De Kampioen’ te Hijum om te schilderen. Het resultaat van deze schildersessies was in de maanden januari en februari 2011 te bekijken in de ontvangsthal van De Hege Stins te Stiens. Van alle leden van deze schildersgroep hing hier toen een gevarieerd assortiment schilderstukken.

Duo-expositie
Na Pasen 2011 exposeren de leden van deze schildersgroep ieder afzonderlijk uitgebreider hun eigen werk in de kerk. Tot 29 mei 2012 exposeren weer twee leden van deze schildersgroep van Hijum in de hal van De Hege Stins in Stiens. Het zijn Elly de Vries-Walthaus en Syt Hijlkema, beiden wonende in Hallum.

Jugendstil

Elly de Vries-Walthaus schildert inmiddels al weer anderhalf jaar éénmaal in de week in Hijum bij Schildersgroep Het Palet. Elly wordt voornamelijk geïnspireerd door de natuur, zoals door bloemen en vogels. De Vries zoekt naar een eigen stijl en naar een eigen vorm die bij haar past. Daarbij laat ze zich tevens inspireren door de Tsjechische Jugendstil-schilder Alfons Mucha (1860-1939). Dat is ook te zien aan één van haar schilderijen in De Hege Stins: het portret van de vrouw met de bloemen.

De HEER is waarlijk opgestaan!

Paaszondag 8 april 2012

Liturgisch Centrum van De Hege Stins op Paaszondag 2012

Er zit muziek in Pasen
Het is Paasmorgen in De Hege Stins van Stiens. Een aanhoudende stroom kerkgangers wandelt vanuit alle windrichtingen de kerk binnen. De bijzaal van de kerkzaal is al geopend, maar tegen 9.30 uur moet ook het podium van de bijzaal nog worden geopend om daar de laatst binnengekomen kerkgangers nog een goede zitplaats te bieden. Het valt op dat het orgel niet wordt bespeeld vóór aanvang van de kerkdienst. Er is geen organist aanwezig. Dat is voor een feestelijke viering op Paasmorgen een grote teleurstelling, want juist in zo'n vrolijke Paasviering dragen feestelijke orgelklanken bij aan een fleurige kerkdienst. Nog mooier op zo'n Paasmorgen is de combinatie van orgel en enkele koperblazers, die samen uitbundig Pasen inluiden. Maar niets van dat al. Geen orgel- en geen koperklanken.
Zit er dan geen muziek maar in Pasen?

Pasen blijkt niet meer te stuiten, hoe ook .....
Maar als de nood het hoogst is, is ook de redding nabij. Enkele gemeenteleden rijden de piano naar het liturgisch centrum naast de preekstoel. Wij prijzen ons gelukkig met het feit dat ons predikantengezin Overeem-Scholtens ook in de kerk zit, genietend van hun welverdiende 'vrije zondag'. Dominee Jaap Overeem neemt achter de piano plaats en al spoedig klinken zijn blijde pianoklanken - met enige geluidsversterking van Taco Osinga luid en duidelijk - door de hele kerkzaal.

Het Paasfeest kan beginnen. 

Pasen 'is niet meer te stuiten; hoe ook een wolf verslindt het lam.'

(vrijmoedig gewijzigd op basis van een (Kerst-)gedicht van Gerrit Achterberg; woorden ontleend aan ds. Jaap Overeem op Kerstmorgen 2011).

Dankzij de welwillendheid van onze gemeentepredikant Jaap Overeem kan er vandaag met zijn uitbundige pianobegeleiding naar hartenlust en vrolijk worden gezongen op deze Paasmorgen van 2012. Vol bewondering genieten de gemeenteleden van de totaal onvoorbereide, maar knappe pianobegeleiding met hele mooie improvisaties voor, tijdens en na de samenzang. Aan het eind van de kerkdienst verwoordt ouderling van dienst Loes de Vries dat op passende wijze in de richting van onze pianist: "Je hebt ons vanmorgen gered". Een welverdiend applaus valt Jaap Overeem ten deel. Dit zijn de waardevolle momenten voor een kerkelijke gemeente, wanneer je elkaar laat merken dat je elkaars talenten en de dienstbaarheid aan elkaar zo welgemeend waardeert.
Op het liturgisch centrum opent de ouderling van dienst de kerkdienst. Voorganger is onze gemeentepredikant Janny van Dijken, onder wiens liturgische leiding we vanmorgen een mooie Paasdienst vieren.

Een rijk liturgisch centrum
Vanuit de kerkzaal kijken wij over de lijdenstafel heen naar een rijk gevuld liturgisch centrum.
Op de lijdenstafel ligt het kruis, dat is gemaakt van spiegels, waar nog de waxinelichtjes op staan die in de afgelopen Stille week hebben gebrand. Aan beide zijden de voorjaarsbloemen, als waren het de engelen in het lege graf van Jezus, en al waren het de engelen die nog veel eerder elk aan een zijde op de Ark van het Verbond in de Tabernakel stonden. Die lijdenstafel is trouwens in de paasnacht met opzet scheef neergezet, terwijl de kerkruimte juist uitnodigt om het meubilair recht of haaks in de ruimte te plaatsen. De lijdenstafel staat ongeveer op 45 graden diagonaal, om te laten zien dat je het wonder van Pasen niet kunt inkapselen in een systeem, maar dat Pasen dwars staat op de werkelijkheid van daar en toen, en dwars op onze werkelijkheid hier en nu.
Op de avondmaalstafel staan avondmaalsattributen, zoals een broodschaal en een wijnkan met wijnbeker. De lampjes die de kinderen meenemen naar de Kindernevendienst en de Spaardoosjes van de Veertigdagentijd staan naast elkaar. Twee witte kaarsen worden aangestoken als symbool voor de aanwezigheid van de twee overleden 'pakes' (opa's) die vandaag niet bij deze doopdienst kunnen zijn - want vanmorgen worden twee baby's gedoopt. De doopkaarsen liggen al klaar op de avondmaalstafel. De nieuwe Paaskaars, waaraan de twee witte gedenkkaarsen en de twee doopkaarsen worden aangestoken, staat naast de preekstoel.
Aan het eind van het liturgisch centrum staat de viertafel met daarover het witte feestkleed voor het Paasfeest. Wit, zoals ook het antependium over de avondmaalstafel. Het dode hout van het gaffelkruis op de viertafel - waarin vorige week de groene Hederatakken al een begin van het nieuwe leven lieten zien - is vandaag rijkelijk versierd met feestelijk witte bloemen. Het nieuwe leven heeft de dood zichtbaar en overtuigend overwonnen; het is nu Pasen.
Tussen de avondmaalstafel en de viertafel staan twee vazen, met in elke vaas een bloem.We gedenken met de witte lelie het overlijden op Goede Vrijdag van een gemeentelid en we bidden om een zegen over de overledene en om kracht voor de nabestaanden. We danken ook voor de geboorte van een baby in onze gemeente en zien die geboorte van de afgelopen week gesymboliseerd in de rode roos in de andere vaas.

Paasviering
Aan het begin van de kerkdienst worden vanmorgen de twee baby's s van de families Van Lingen en Van der Meulen gedoopt. Alle kinderen in de kerk vullen gezamenlijk met bekers en met flesjes het doopvont daartoe. Dan wordt er gedoopt en zingen we blij de doopouders, een broer, een zus en de dopelingen toe.
De drie schriftlezingen worden vandaag verzorgd door lector Wout de Vries en dominee Janny van Dijken preekt haar bezielende Paasboodschap. Aan het eind van de kerkdienst vertelt ze dat we vandaag maar één kerkdienst hebben, maar dat nu aan het eind van de dienst blijkt dat die wel een lengte heeft van nagenoeg twee opeenvolgende kerkdiensten. Dat klopt, maar voor de aanwezige kerkgangers - zo hoor ik hier en daar - is dat geen enkel probleem, want zo'n mooie Paasviering, waarin zoveel gezegende zaken passeren, gaat voor je gevoel als een zucht voorbij.
En dan krijgen we na afloop van de dienst de gelegenheid om de gelukkige doopouders en hun familie te feliciteren en Gods zegen te wensen bij de geloofsopvoeding van hun al zo geliefde dochter en zoon.
En dan is er tenslotte koffie in de ontvangsthal van de kerk en zonneschijn buiten op de wapperende kerkvlag aan de doorgaande weg.

Janke de Vries exposeert in Stiens

Maandag 18 juli 2011

Tot en met september 2011 exposeert Janke de Vries (1955) uit Stiens haar schilderijen in de Openbare Bibliotheek van Stiens. In Stiens heeft zij al eerder haar kleurrijke portretten in acryl geëxposeerd. Nu exposeert ze met een aantal schilderwerken uit de jaren negentig.

Een cursus Kunstzinnige Vorming in Meppel bracht haar in het begin van de 80er jaren de liefde voor het schilderen bij. Toen stond niet zozeer het resultaat, maar meer het schilderproces centraal. Na schilderlessen ‘Stillevens en Portretten” en een cursus olieverfschilderen, ontdekte ze het schilderen met acrylverf tijdens haar creatieve therapie van Marianne Nicolai.

Een deel van de nu tentoongestelde schilderijen is beïnvloed door haar reis naar Tanzania. Naar aanleiding van deze reis heeft Janke de Vries zich verdiept in de Afrikaanse kunst van stammen, zoals de Yoruba-stam uit Nigeria, en de kleurrijke afbeeldingen van de Ndebele-vrouwen uit Zuid-Afrika. Deze schilderijen zijn geschilderd in rood, zwart, wit en goud acrylverf op geschept papier.

Verder hangen momenteel in de Stienser bibliotheek acrylschilderijen die zijn geschilderd naar het dagelijkse leven, waarin de werkelijkheid vermengd is met fantasie. Janke de Vries neemt hierin qua vorm vrijheden, die ook in de kleuren van het werk terug zijn te vinden.

In de jaren negentig legde Janke de Vries zich met acrylverf geen beperkingen op met betrekking tot het kleurgebruik en de weergave van de werkelijkheid. Dit gaf haar veel vrijheid in het werken.

In de vitrinekast van de bibliotheek zijn ook een aantal kleinere expressionistische zwart-wit tekeningen te zien, gemaakt met Oostindische inkt, geïnspireerd door Afrika en Mexico.

Heropening van De Groate Kerk met Pelgrimsinformatiecentrum

Vrijdag 8 april 2011

De eigenaar van De Groate Kerk van Sint-Jacobiparochie - de Stichting Alde Fryske Tsjerken - heeft vanmiddag haar recent gerestaureerde kerk vanmiddag heropend. Op verzoek van de huurder - de Stichting De Groate Kerk - hebben zowel het interieur als het exterieur van De Groate Kerk een grondige opknapbeurt gekregen. Samen met het Nederlands Genootschap van Sint Jacob hebben we als Stichting Jabikspaad Fryslân in het grote voorportaal een drie etages tellend Pelgrimsinformatiecentrum gecreëerd. Dit nieuwe centrum voor fietsers, wandelaars en pelgrims in spe is vanmiddag gelijktijdig geopend.

Voorafgaand aan de officiële heropening is een gevarieerd programma met verschillende sprekers van de diverse organisaties die deze restauratie en vernieuwing van De Groate Kerk in eendrachtige samenwerking mogelijk hebben gemaakt. Journalist-schrijver Herman Vuijsje verzorgt een uitdagende inleiding over de toenemende populariteit van het pelgrimeren, en over de manier waarop daar ook in Nederland wordt ingespeeld. Het plaatselijke duo 'Accordéon Mélancolique' verzorgt een muzikaal intermezzo, waarin ze de genodigden als het ware meenemen op een muzikale reis naar Santiago de Compostela.

De opening wordt verricht door Cees van't Veen, directeur van de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed. Buiten komen zo'n 100 basisschoolkinderen uit alle vier windstreken verkleed als pelgrims naar het kerkplein vóór De Groate Kerk. Daar worden feestelijke ballonnen opgelaten. En daarna volgt voor het groot aantal genodigden een informeel samenzijn, waarbij iedereen volop de gelegenheid heeft om De Groate Kerk van buiten en van binnen te bezichtigen. Achter de kerk - in het Jabikshuus - is een mooie tentoonstelling van de basisscholen over De Groate Kerk en over pelgrims en pelgrimeren. Ook het Pelgrimsinformatiecentrum van het Nederlands Genootschap van Sint Jacob en van de Stichting Jabikspaad Fryslân kan worden bezichtigd.

De heropening geniet volop mediabelangstelling. Vanmorgen was Omrop Fryslân aanwezig voor een nieuwsreportage voor het televisieprogramma 'Hjoed'. Het Friesch Dagblad brengt met twee grote foto's en een redactioneel artikel op de voorpagina's van het hoofblad èn van het Regio-katern dit evenement in woord en beeld; en om 18.30 uur komt Piet Paulusma voor de opname van zijn weerbericht-reportage, vanavond vanuit Sint-Jacobiparochie bij De Groate Kerk en het prachtige Pelgrimsinformatiecentrum, dat voortaan tweewekelijks op zaterdagen is geopend voor belangstellende fietsers, wandelaars en pelgrims in spe.

Debatcafé over Provinciale Statenverkiezingen Fryslân

Woensdag 23 februari 2011

Ruim 85 mensen zijn naar Tresoar in Leeuwarden gekomen om hier de Debatcafé-avond bij te wonen, die we als VUconnected organiseren in samenwerking met het Friesch Dagblad en met Tresoar Fries Historisch en Letterkundig Centrum. Het thema van dit Debatcafé is 'Fryslân kiest!', waarbij het debat onder leiding van onze vaste debatleider Siem Jansen in het teken zal staan van de aanstaande verkiezing van de leden van de Provinciale Staten van Fryslân. Nadat mede-organisator Lútsen Kooistra als directeur-hoofdredacteur van het Friesch Dagblad de debatavond heeft geopend, daagt Siem Jansen de politieke debaters in de vorm van een competitie uit om zichzelf, de partij en hun partijprogramma kort te introduceren.

De volgende debaters presenteren zich (op de foto van links naar rechts):

- Piet Adema (Drachten), gedeputeerde en lijsttrekker van de ChristenUnie, lijst 6;

- Jannewietske de Vries (Raerd), gedeputeerde en nummer 2 op de lijst van de Partij van de Arbeid (P.v.d.A.), lijst 2;

- Johannes Kramer (Sibrandabuorren), nummer 2 op de lijst van de FNP, lijst 4;

- Tom van Mourik (Leeuwarden), lijsttrekker van de VVD, lijst 3;

- Sjoerd Galema (Hartwerd), gedeputeerde en lijsttrekker van het Christen Democratisch Appèl (CDA), lijst 1;

- Marieke van de Ree (Gorredijk), lijsttrekker van Democraten 66 (D66), lijst 13;

- Addy Stoker (Leeuwarden), lijsttrekker van Verenigd Links-Feriene Lofts, lijst 12.

Jannewietske de Vries wint de publieksprijs voor de mooiste introductiespeech, waarmee zij tijdens deze debatavond zowel het eerste als ook het laatste woord mag voeren.

Twee onderwerpen staan in dit Debatcafé centraal. We beginnen met de partijstandpunten inzake 'Fryslân Culturele Hoofdstad 2018'. Een boeiend debat ontstaat. Enkele van de uitspraken van de debaters:

- De Vries: "Fryslân moet op het Europees podium. De cultuur maakt Fryslân mooi. Cultuur in Fryslân heeft toekomst. Begin in de dorpen. Begin klein. Evenementen zoals het openluchtspel in Jorwert, dàt zijn onze podia.";

- Galema: "Fryslân moet uitnodigend zijn naar de rest van Europa.";

- Adema: "Het moet van onderop; we moeten daartoe onze Friese gemeenten activeren.";

- Van de Ree: "Fryslân kan kunst & cultuur paren, waar dat 'Den Haag" niet lukt.";

- Kramer: "Groningen mag nooit de zeggenschap krijgen over de cultuur in Fryslân. Dat kan 'Den Haag' misschien wel willen, maar zover mag het nooit komen!" Richt niet je blik op alleen 2018, want organisaties als Tryater, Omrop Fryslân en de Friese oplenluchtspelen moeten ook al in 2012 en daarna worden geholpen.";

Siem Jansen geeft ook de zaal de gelegenheid om mee te debatteren. Lokale politici (waaronder Pier Tilma en Lies Melchers), provinciale politici (waaronder Rommert Krijtenburg en Willem Roersma), en vele anderen (waaronder Piet Reitsma út 'e Trynwâlden) doen graag mee met hun vragen, tegenwerpingen en suggesties. Willem Roersma (Provinciaal Belang Fryslân, lijst 9): "Vergeet Oerol niet. Ga uit van eenvoudige vormen en zorg voor draagvlak. Begin klein en laat de ambitie in Fryslân groeien voor Fryslân Culturele Hoofdstad 2018."

Na de pauze volgt het tweede onderwerp van vanavond, over het 'Sociaal Economisch Masterplan Noordoost Fryslân'. De debaters gaan er weer flink tegenaan in het debat:

- Kramer: "Krimp is ook een kans voor Fryslân, maar pas op voor het bureaucratisch moloch en zet van onderop in.";

- Galema: "We moeten het krimpdebat loslaten en veel meer naar een positieve investeringsagenda gaan. De Friese steden zoals Leeuwarden moeten de dorpen niet leegtrekken; we moeten het noorden beschermen.";

- Van de Ree: "Er zit power in deze regio. Stop geld in goede infrastructuur.';

- Stoker: "Als jongeren zich willen inzetten voor hun eigen regio, investeer daar dan in.";

- De Vries: "Verbindingen tussen land & water zijn in Fryslân goed te leggen. We kunnen ook digitale systemen inzetten om van openbaar vervoer maatwerk te maken, Fryslân zou in dat opzicht experimenteerregio kunnen zijn. De Rijksbijdrage moet niet alleen naar de Randstad, want dat geld hebben we hier in Fryslân hard nodig";

- Adema: "Hoogfrequent openbaar vervoer in het landelijk gebied is bijzonder moeilijk; we zouden alle vervoer moeten bundelen in zogenoemde 'bundelbussen', een combinatie van WMO-, leerlingen- en openbaar vervoer).";

- Van Mourik: "Het noorden wordt door het Rijk te vaak op achterstand gezet.";

De zaal doet ook weer flink mee aan het debat. Er worden kritische vragen gesteld over bijvoorbeeld openbaar vervoer en leefbaarheid van het platteland en over bodemdaling door zoutwinning.

Eén van de aanwezigen slaagt erin alle politieke debaters achter de forumtafel sprakeloos te maken. Het is de biologische boer Durk van der Schaaf. Van der Schaaf oppert het idee om de gronden van de Leeuwarder Vliegbasis te bestemmen voor biologische landbouw, als het er ooit van zal komen dat de Vliegbasis door de overheid zal worden gesloten. Van der Schaaf vraagt of de debaters het hiermee eens zijn. Achter de forumtafel valt het helemaal stil. De provinciale politici schudden hun hoofden en werpen afkeurende blikken. Als debatleider Siem Jansen hierop met vragen reageert, wordt duidelijk dat alle zeven debaters dit een 'non issue' vinden, want eenmaal vanavond zijn ze het allemaal met elkaar eens: "We willen de Vliegbasis niet kwijt, de Vliegbasis moet in Leeuwarden blijven!" Er is dan ook geen sprake van enige discussie over een andere bestemming voor deze gronden. Addy Stoker voegt daar nog even aan toe dat biologische landbouw toch ook wel het laatste is dat je hier kunt invullen, aangezien de bodem van de vliegbasis daartoe al te zeer vervuild is.

Het publiek had Jannewietske aan het begin van de avond gekozen als de politica die het laatste woord mag voeren. Siem Jansen vraagt de zeven politieke debaters wie van de aanwezigen in het publiek vanavond de mooiste inbreng heeft geleverd. De politici kiezen unaniem Willem Roersma als winnaar uit het publiek. Roersma verdient een fles wijn en De Vries verdient het laatste woord vanavond. Jannewietske de Vries roept - mede namens haar politieke collega's - iedereen op om op 2 maart 2011 vooral te gaan stemmen, "omdat dat goed is voor de 1e Kamer en omdat dat goed is voor Fryslân". En dan grijpt ze haar kans met de oproep aan ons allen om vooral te gaan stemmen op de PvdA, want - zegt ze - "Cultuur in Fryslân is bij de PvdA in goede handen!".

Daarna mag ik namens de Kristlik Fryske Folksbibleteek (KFFB) aan alle aanwezigen een gratis Fries KFFB-boek aanbieden, als dank van de KFFB aan de provincie voor haar jarenlange steun om de uitgave van Friestalige KFFB-literatuur mogelijk te maken. Bij het verlaten van Tresoar mag iedere aanwezige één van de zeven titels meenemen, met als doel om het lezen van de Friese literatuur te bevorderen door bijvoorbeeld zelf lid te worden of iemand anders voor € 27,- een kado-jaarabonnement te schenken van deze Friese boekenclub.

Tot slot sluit mede-organisator Govert Geldof namens VUconnected en mede namens het Friesch Dagblad en Tresoar deze geslaagde debatavond. Velen blijven nog lang napraten onder het genot van een hapje en een drankje. Mooi was het dat er vanavond niet negatief op de persoon is gespeeld, maar dat met enthousiasme en ambitie stevig is gedebatteerd over wat Fryslân beweegt en wat onze provincie daartoe nodig heeft in de komende jaren.

Fan in tút in tintsje bouwe

Zondag 30 januari 2011

In de loop der eeuwen is “de liefde” een veel gekozen onderwerp voor dichters, componisten en beeldende kunstenaars geweest. Het Bijbelse Hooglied is daarvan een sprekend voorbeeld. Jarenlang liep de Friese musicus-componist Hindrik van der Meer rond met het idee om ook een muziekprogramma te maken over de liefde. Daartoe had hij al negen teksten op muziek gezet. Hindrik van der Meer heeft de Friese schrijver-dichter Eppie Dam gevraagd om hierbij verbindende teksten te schrijven en om er uiteindelijk één samenhangend geheel van te maken.

Eppie Dam koos daartoe tien gedichten, die in verschillende perioden zijn gemaakt. Zo stelden Van der Meer en Dam een muzikaal programma samen met teksten van Piter Boersma, Eppie Dam, Tiny Mulder, Huub Oosterhuis, Tsjits Peanstra, Margryt Poortstra, Rixt, Douwe A. Tamminga, Abe de Vries, Ella Wassenaar, Harmen Wind en Baukje Wytsma. Behalve deze betrekkelijk recente poëzie, is ook het 17e eeuwse Midfriese erotische vers in het programma opgenomen, dat begint met de woorden: “Eren doe wij swylen, lay ick mey ien int hae”. Deze geheel Friestalige muziekproductie kreeg een citaat uit een gedicht van Eppie Dam als titel, namelijk: “Fan in tút in tintsje bouwe” met als ondertitel: “gedichten en lieten oer de leafde”.

Vanmiddag zijn Durkje en ik aanwezig bij de uitvoering van deze muziekproductie. Die is in de Groate Kerk van Sint-Jacobiparochie; nagenoeg helemaal vol. Na de uitvoering wijst de voorzitter van de Groate Kerk, Eelkje Hilarides, ons nog op het feit dat het eigenlijk wel heel bijzonder is om in dit markante kerkgebouw op dit moment een concert te hebben, aangezien hier nog hard wordt gewerkt aan de verbouwing en restauratie van dit sociaal-cultureel centrum van de Stichting Groate Kerk. Hilarides wijst er ook op dat over enkele weken in het grote voorportaal van deze Groate Kerk het Pelgrimscentrum St. Jacob zal worden geopend door het Nederlands Genootschap van Sint Jacob en de Stichting Jabikspaad Fryslân.

Na een korte introductie van dirigent Hindrik van der Meer op het muziekprogramma, begint de uitvoering. We luisteren naar een programma dat is ontstaan uit gezongen en voorgedragen gedichten rond de personificatie van de liefde. Suzanne is de rode draad, “De Liefde”, die in de persoon van een vertellende vrouw letterlijk tussen de liederen door loopt, soms spannend en uitdagend, dan weer teder en vertroostend. Gezongen wordt er door Van der Meers eigen Kwartettenkoor van ongeveer vijftig stemmen. De jonge solisten zijn de alt Nynke de With als bruid en de bas Willem Oostra als bruidegom. De zangers worden begeleid op piano en door meerdere blaasinstrumenten.

Daarnaast begeleidt violist Rob du Jardin en verzorgt hij tevens een aantal muzikale solo-intermezzo’s. Met die steeds terugkerende viool-improvisaties rijgt Rob de opeenvolgende gedichten en liederen als steeds weer een nieuwe kraal aan de ketting. In elke improvisatie blikt Rob terug op het voorgaande lied en kijk hij vooruit naar het daarna volgende gedicht. Zo legt hij muzikaal de verbindingen, zoals Susanne (De Liefde) dat op haar manier doet, met de uitgesproken tussenteksten.

Het is een ware Van der Meer-Dam-productie, zoals we dat van Hindrik en Eppie gewend zijn. We genieten van deze poëtische kralenketting met fonkelende kralen van poëzie, tussenstemmen, instrumentele intermezzo’s en schilderachtige Friese woorden op de na vele jaren inmiddels herkenbare muzikale wendingen en eind-akkoorden van Hindrik van der Meer. Aan het eind van het muziekprogramma wordt ook het gedicht “Hús fan stilte” van dichteres Tsjits Peanstra (1924) gezongen op de muziek van Hindrik van der Meer. Ze (Tsjits Jonkman-Nauta) zit naast me en geniet zichtbaar van haar gedicht op Hindriks muziek, uitgevoerd door dit Fries groot-Kwartettenkoor: “Lit ús in hûs fan stilte bouwe. Mei muorren fan leafde …..”.

Ademloos luistert het publiek naar de aaneenschakeling van gesproken woord, poëzie en muziek. Maar, als bruid Nynke “har kening yn har frissels fongen hat” en bruidegom Willem en het vrienden- en vriendinnenkoor dit zingend beamen, volgt na de laatste klank een groot applaus. En na deze “Lofsang op ’e dûnsjende breid” – een bewerking van het Bijbelse Hooglied - zijn we nog maar halverwege het programma.
De liefdestaal gaat verder met onder andere:
- Dam: “ien adem genôch om op in stille jûn de wyn te wekjen”;
- Oosterhuis: “myn neisteke, wat ha ik dy, wat hasto mij oait dien”;
- Poortstra: “In krûdige wyn yn’e maitiid is leafde”;
- Wytsma: “Ik dreamde my in tún fan dy en my’;
- Mulder: “leafste hâld de siken yn”;
- Boersma: “Wy sizze net folle en altyd deselde dingen”.

En dan tot slot het “Kom by my sitten, achterhûs” van Poortstra en ook nòg eens het “Van in tút in tintsje bouwe” van Dam. Een lang applaus. En na de afscheidswoorden van Eelkje Hilarides de prachtige, expressieve toegift van de lofzang op de dansende bruid, door Eppie Dam in het Fries bewerkt, met de liefdesdansmuziek van Hindrik van der Meer. En nog eens weer een enthousiast applaus.
De kerk en al wat daarin is, laat je achter, maar het goed gevoel reist met je mee naar huis, zoals Eppie Dam het dichtte met de woorden: “genôch genôch en lit it sa bliuwe”.

Moordverhalen rond het Goddeloos Tolhuis bij De Valom

Zaterdag 29 januari 2011

Op 11 december 2010 verzorgden Durkje en ik bij de familie Brouwer in Stiens een verhalenvertelavond, waarin oude Friese volksverhalen rond het beruchte "Goddeloos Tolhuis" nabij De Valom/Broeksterwâld centraal stonden. Vlak daarna hoorden we dat in het Bezoekerscentrum van Staatsbosbeheer bij dat Goddeloos Tolhuis vanavond een dergelijke verhalenvertelavond zou worden georganiseerd. We besloten die avond met zijn zessen bij te wonen; samen met de ouders van Durkje, die vlakbij deze vroeger zo gevreesde onheilsplek wonen. Voorbij Broeksterwâld verdwijnen we in de diepe duisternis, rijdend over de "Goddeloaze Singel", tot we door twee verkeersregelaars op de plaats waar de singel voor doorgaand autoverkeer doodloopt, een parkeerplaats krijgen toegewezen op de bevroren berm van het fietspad aan de overzijde van de Falomsterfeart. Honderdveertig vooraanmeldingen, maar er is maar plaats voor 60 mensen en wij zijn erbij, omdat we één van de eerste intekenaars waren.

Inhoudelijk wordt de avond verzorgd door twee meestervertellers. De eerste is onze gastheer van vanavond: Jacob Bijlsma, tot voor kort nog boswachter van dit mooie natuurreservaat aan beide zijden van de Goddeloaze Singel, die samen met zijn vrouw Anneke het Goddeloos Tolhuis al sinds 1979 bewoont. Tweede spreker is de Friese verteller Douwe Kootstra, uit het aan de zuidzuide van de Goddeloaze Singel gelegen Veenwouden. Om de beurt verzorgen de beide sprekers vóór en na de pauze een aantal programmablokjes van steeds zo'n 20 minuten. Douwe Kootstra vertelt verhalen en Jacob Bijlsma presenteert "praatjes bij plaatjes". Een prima combinatie, met samenhang en veel variatie.

We luisteren naar eeuwenoude Friese volksverhalen, die zich afspelen op en rondom de "Goddeloaze Brêge" en het Goddeloos Tolhuis aan de Goddeloaze Singel, tussen het voormalig "Geaster Kleaster Claercamp" in het noorden en het voorbij de "Skillige Piip" gelegen Feanwâld, bekend van de Schierstins en van de verhalen van Wilt Tjaarda, geschreven door Theun de Vries. Het licht wordt gedimd en dan volgen van Douwe Kootstra in mondelinge overlevering de al zo vaak doorvertelde volksverhalen van schatgraven, van verdrinkende paarden, van de duivelse spoken, over het visserslijk en van de zeven duivelsbanners, in het Frysk ook wel "tsjoenders" genoemd.

Tussen de verhalen door vertoont Jacob Bijlsma hele oude en ook recente foto's van de nabije omgeving van het Goddeloos Tolhuis. Hij vertelt over de geschiedenis van de bebouwing, over de landinrichting en vertelt schilderachtig over het unieke natuurreservaat dat in kleurrijke natuurfoto's uit alle seizoenen wordt vertoond. In een andere fotopresentatie laat hij een uitgebreide selectie zien van met name oude huisjes (wâldhúskes), boerderijtjes (pleatskes) in dit door veel bomen en struiken aangeklede gebied van de Friese Wouden. Je ziet boeren (melke en harje) en arbeiders thuis en aan het werk. Het zijn foto's uit de grote verzameling van de voormalige schoolmeester Bijma van Broeksterwâld, foto's vanaf de zestiger jaren van de vorige eeuw tot en met heden, met hier en daar enkele nòg oudere foto's uit familiealbums en uit gepubliceerde geschiedenisboekjes betreffende deze "Fryske Wâlden". Eén van de aanwezigen roept verrast: "Dat binne myn pake en beppe!".

Douwe Kootstra gaat verder met de oude streekverhalen. Het verhaal over de vermiste Schiermonnik die de eeuwigheid zocht en vond, het verhaal over de verborgen veekoopman onder het omgekeerde bootje die ternauwernood ontkomt aan een beroving en verhalen over vissers en een omgeslagen zeilschip op "De Houtwiel".

Kortom, een lange avond puur natuur, volkscultuur, streekhistorie; boeiend van het begin tot het eind. De Bijlsma's en de Kootstra's en de andere vrijwiligers van deze avond oogsten met recht alle lof, want het was prima georganiseerd, inhoudelijk bijzonder boeiend en daarnaast was er volop gelegenheid om met elkaar in gesprek te zijn over de rijkdom van onze aloude Friese volksverhalen.

Aan het eind van de avond vraagt één van de bezoekers of wij na al deze verhalen over moord en doodslag en over duivels en spoken nog wel huiswaarts durven keren over de zo aardedonkere Goddeloaze Singel.

Niemand zegt bang te zijn.

Iedereen verdwijnt na de "neisit" uit het zicht .....

in de avondstilte .....

van de zwarte nacht......

Schildersgroep Het Palet exposeert in De Hege Stins

Maandag 17 januari 2011

Elke woensdagmorgen komt Schildersgroep "Het Palet" bijeen in “De Kampioen” te Hijum om te schilderen. Het resultaat van deze schildersessies kunnen we tijdens de maanden januari en februari 2011 bekijken in de ontvangsthal van De Hege Stins te Stiens.

Van alle leden van deze schildersgroep hangt hier momenteel een gevarieerd assortiment schilderstukken. Na Pasen zullen de leden van deze schildergroep ieder afzonderlijk uitgebreider eigen werk exposeren.

Aan de expositie gedurende de eerste maanden van 2011 nemen de volgende kunstschilders deel: Elly & Jan Bruning (uit Hijum), Tineke Vlietstra (Hallum), Vera Adelaar (Hijum); Fokje van der Meulen (Stiens), Syt Hijlkema (Hallum), Elly de Vries-Walthaus (Hallum), Klasina Kloosterman (Hallum), Jet Bierma (Hallum), Sipke Jan van der Meulen (Stiens), Gerrie Wiersma (Stiens) en Janny van Lingen (Stiens).