Lanterfanten over Route 4.6 door de drooggelegde Middelzee

Donderdag 9 mei 2013 - Hemelvaartsdag

Standbeeld van Eise Eisinga bij de kerk van Dronrijp

 





















Als Mozes op Hemelvaartsdag
Deze Hemelvaartsdag begint voor ons vroeg in de ochtend, als Durkje en ik om 7.15 uur van Stiens naar het NS-station in Leeuwarden rijden. Pieter en Selma rijden met ons mee, omdat zij met de trein naar Harlingen en dan met de boot naar Vlieland gaan om daar later vandaag aan het werk gaan. Durkje en ik beginnen om 7.30 uur onze wandeling op de Sophialaan, vóór het Leeuwarder station. We wandelen vandaag de zesde route van het vierde deel van de wandelgidsenserie 'Friesland voor lanterfanters'. Deze route kreeg als thema: 'Als Mozes door de drooggelegde Middelzee', omdat die vanuit Leeuwarden het Friese platteland in gaat, over de bodem van de voormalige Middelzee, die eeuwen geleden nog tot diep de provincie Fryslân in kwam.

Traditionele Leeuwarder Bloemetjesmarkt op Hemelvaartsdag
Maar voordat we Leeuwarden verlaten, lopen we nog even over de Bloemetjesmarkt, die traditioneel in Leeuwarden wordt gehouden op Hemelvaartsdag, en die qua voorbereiding nu nagenoeg klaar is. De meeste bloemenverkopers staan klaar voor het koperspubliek, dat op dit vroege uur al geleidelijk op dit grote bloemenaanbod af komt. Het aanbod blijkt vandaag 700 strekkende meter meer te zijn dan in het voorgaande jaar. Doordat het mooie weer zolang op zich heeft laten wachten in de afgelopen weken, moeten de bloemenverkopers hun partijen bloemen in ongeveer vier weken verkopen, wat bij een normale lente zo'n acht weken is.

Ritsumazijl en Marssum
Als we Leeuwarden uit lopen over het Bisschopsrak langs het Zijlsterrak ter hoogte van de Schenkenschans, is de temperatuur zo'n 11 graden Celsius. Het regen licht, maar dat is maar van korte duur. In de loop van de uren wordt de bewolking lichter, zodat de zon aangenaam door kan breken, maar door de aanhoudend stevige frisse zuidwestenwind blijft het de hele dag koel, maar wel mooi wandelweer.
In Ritsumazijl gaan we in noordelijke richting verder over de Hege Dijk, een voormalige Middelzeedijk.
Nadat we via de ijzeren loopbrug over de A31 zijn gegaan, komen we bij het mooie Poptaslot in Marssum.

Engelum en Beetgum
Vanuit Marssum lopen we over een smalle cultuurhistorische fietsroute tussen de aanliggende weilanden door naar het dorpje Engelum. De luidklokken van de kerk van Engelum worden langdurig geluid, om de omwonenden er duidelijk op te attenderen dat de ochtendkerkdienst van deze Hemelvaartsdag op afzienbare termijn zal aanvangen.
Vanuit Engelum gaan we over het Alserter Paed eerst langs Cleyn Alserd en daarna langs de Beetgumervaart naar Beetgum.
Hier verlaten we de oude kwelderwal en de oude dijken van de Middelzee en dan steken we ter hoogte van de nieuwbouwwijk De Kline de N383 over, waarna we in een klein bosperceel komen, met een smal bospad tussen dicht op het pad staande bomen.

Hege Wier en Menaldum
Langs een groot kassencomplex van Berlikum lopen we richting Menaldum. Bij deze kassen zijn grote waterpartijen gegraven, waarvan het opgevangen water in de kassen kan worden gebruikt bij het water geven aan de gekweekte planten.
Daar komen we ook langs een kleine verhoging in het landschap. Dit is de oude terp van Hege Wier. Achter deze terp ligt een hoge, spitse vliedberg, die waarschijnlijk al als vluchtplaats diende in de tijd dat de Noormannen hier de Middelzee op voeren tijdens hun rooftochten.
Jammer dat het café in Menaldum nog niet is geopend, want dat betekent voor ons dat we het vandaag tijdens onze wandeling zonder koffie moeten stellen. We pauzeren derhalve op een bankje in het centrum van Menaldum, bij het standbeeld van 'It Feintsje fan Menaam'.

Via Slappeterp en Schingen naar Dronrijp
Van Menaldum lopen we naar Slappeterp, en daarna door naar Schingen.
Voorbij Schingen gaan we door een voetgangerstunnel onder de A31 door, om aan de andere zijde koers te zetten richting Dronrijp.
Langs een brede vaart wandelen we een zonnig Dronrijp binnen. Door de nieuwbouwwijken van Dronrijp lopen we naar de monumentale Nederlandse Hervormde kerk, in het oude centrum van Dronrijp. Bij de kerk bezoeken we de gedenksteen, de grafsteen, het geboortehuis en het standbeeld van Eise Eisinga, de beroemde Friese wolkammer en sterrenkundige, die leefde van 1744-1828, die vooral beroemd is geworden als de ontwerper van het Planetarium in het nabijgelegen Franeker.
Aan de rand van Dronrijp pauzeren we enige tijd, om weer wat te eten en te drinken, voordat we de terugtocht richting Leeuwarden aanvangen.

Langs Deinum en door Ritsumazijl terug naar Leeuwarden
Via de lange Puoldyk lopen we tussen de weilanden en boerderijen door naar het Van Harinxmakanaal. Langs dit drukbevaren kanaal lopen we terug naar Leeuwarden.
Daarbij komen we langs het dorp Deinum, dat aan de overzijde van het kanaal ligt.
Verderop komen we dan weer in Ritsumazijl, waar we vanmorgen naar het noorden afsloegen richting Marssum.
Vanuit Ritsumazijl volgen we dezelfde route als van vanmorgen weer terug naar het NS-station in Leeuwarden.
Om 14.45 uur staan we weer bij onze auto op het parkeerterrein achter het treinstation. We hebben de 27 kilometer vandaag afgelegd in zeven uren.

Leeuwarden. Natuurlijk!

Maandag 13 december 2010

In het jaar 2002 ontstond de “Wandelpool55+ Leeuwarden” vanuit de activiteit “Sportief Wandelen voor Senioren” van BV Sport. Enkele deelnemers van deze wandelgroep namen het initiatief om maandelijks wandeltochten te organiseren. Een aantal van die wandelroutes zijn gebundeld in een boekje, om ook andere wandelliefhebbers van deze wandelingen te laten genieten. De initiatiefneemster van deze wandelgids is Anneke Oosterman, de moeder van een collega van Durkje.

Deze wandelgids is met financiële steun van de Stichting Old Burger Weeshuis uitgegeven met als titel “Leeuwarden. Natuurlijk!”, met als ondertitel: “Wandelingen in en rond Leeuwarden”. Mooi is dat het grafisch ontwerp, de opmaak en de tekstredactie zijn uitgevoerd door studenten van het Leerbedrijf Communicatie van de Noordelijke Hogeschool Leeuwarden; een prima samengestelde opdracht voor zo’n groep HBO-studenten.

De wandelgids bevat twaalf wandelroutes van elk 8, 9 of 10 kilometer lengte, alle in en/of nabij de stad Leeuwarden. Elke route heeft een wandelkaart, een routebeschrijving en een beschrijving van enkele bezienswaardigheden langs de route. Voor dat laatste is ook de medewerking gezocht bij het Historisch Centrum Leeuwarden. Waar mogelijk is aangegeven waar onderweg eventueel een consumptie kan worden genuttigd. Omdat een aantal routes elkaar overlappen of raken, is het goed mogelijk om bijvoorbeeld twee of drie van deze routes aansluitend op één dag te wandelen, hetgeen Durkje en ik in vijf van de zeven dagtochten ook hebben gedaan. Alle routes hebben eenzelfde begin- en eindpunt, hetgeen door veel wandelaars op prijs wordt gesteld, aangezien je dan geen aanvullend vervoer hoeft te regelen van het eindpunt naar het beginpunt.

We liepen de volgende routes in onderstaande combinaties op de hieronder vermelde data:
Route 1: Leeuwarder Bos en Dekemastate (in combinatie met route 12) op 20 juni 2008 [8+8=16 kilometer];
Route 2: Rondom Camminghaburen (i.c.m. route 6) op 17 oktober 2008 [9+9=18 km];
Route 3: Ritsumazijl en Deinum (i.c.m. route 9) op 22 oktober 2008 [9+8=17 km]
Route 4: Rondom Wirdum (i.c.m. route 8) op 27 december 2008 [9+10=19 km]
Route 5: Snakkerburen en Lekkum op 8 februari 2009 [10 km];
Route 6: Groene Ster;
Route 7: Zuiderburen en Hempens (i.c.m. route 10 èn route 11) op 18 februari 2009 [8+8+8=24 km]
Route 8: Boksumerdijk en Zwettepad
Route 9: Ritsumazijl en Marssum;
Route 10: Potmargeroute;
Route 11: Rondom Goutum;
Route 12: Park en stadsroute.
De totale lengte van alle twaalf routes is 104 kilometer.

Pelgrim-bestuurder Syb Zeinstra overleden en begraven

Vrijdagmorgen 18 juni 2010

Op zaterdag 5 juni 2010 beleefden we samen met een grote groep gasten als bestuurders van de Stichting Jabikspaad Fryslân een gedenkwaardige dag. In dit tiende bestaansjaar van het Jabikspaad hebben we een pelgrimsmonument gebouwd en onthuld in Jirnsum. Dit monument heet de "Jirnsumer Moeting" (de ontmoeting in Irnsum). Een prachtige dag was het voor een bijzonder monument, waarbij vooral ook de ontmoeting in Jirnsum van pelgrims uit alle windstreken centraal stond.

Enkele dagen daarna werden we opgeschrikt door het bericht dat ons bestuurslid Syb Zeinstra als gevolg van een herseninfarct was opgenomen in het ziekenhuis en dat de toestand van Syb kritiek was. Afgelopen weekend kwam het droevige bericht dat Syb Zeinstra was overleden. Het overlijden van zo'n beminnelijk man betekent een groot verlies voor allen die hem liefhebben. Familie, vrienden en kennissen verliezen in Syb een veelzijdig uitvinder, fietser, schaatser, Jabikspaad-uitdenker, tekenaar, pelgrim, ontwerper, bouwer, leraar en Fries. Ook binnen en buiten onze kring van de Stichting Jabikspaad Fryslân wordt dit als een groot gemis ervaren.

Syb Zeinstra heeft zich meer dan tien jaar met hart en ziel ingezet voor al het werk dat nodig was om het Fries-Overijsselse pelgrimspad "Jabikspaad" letterlijk en figuurlijk op de kaart te zetten. Syb fietste naar Rome en naar Santiago de Compostela en deze Friese pelgrim liep met zijn geliefde echtgenote Atsje in 160 dagen van Sint-Jacobiparochie naar Santiago de Compostela. Samen reisden en wandelden ze veel en elke keer als Syb weer terug kwam, was daar die zorg en toewijding aan zijn Jabikspaad.

Vanmorgen zijn we met velen bijeen bij de rouwmis voor Syb Zeinstra in de Leeuwarder Dominicuskerk. Ons bestuurslid - teven pastoor te Bolsward - Jan Romkes van der Wal is de voorganger bij deze uitvaartdienst en daarna bij de begrafenis op het Vitushof van Leeuwarden. In zijn preek benadrukt pastoor Van der Wal tijdens de rouwmis het feit dat Syb een groot vertrouwen moet hebben gehad in de ander, in zichzelf en in de Ander (God), omdat je als pelgrim alleen maar op weg kunt gaan in het volle vertrouwen dat het op je reis in en naar het onbekende in alle voorspoed en tegenslag uiteindelijk toch wel goed zal komen.

Ook tijdens onze ontmoeting in Nij-Andringastate te Marssum na de begrafenis blijkt dat Syb Zeinstra voor de hier aanwezigen een geliefd medemens was. Je hoort hier hoeveel Syb voor zijn familie, vrienden en kennissen heeft betekend tijdens zijn levenswandel. Nu aan deze aardse pelgrimstocht van Syb Zeinstra een eind is gekomen, rest ons als vrienden van het Jabikspaad om dankbaar te zijn voor wie Syb voor ons was en voor wat Syb Zeinstra heeft gedaan voor zijn Friese aanlooproute naar Santiago de Compostela. Dankbaar mogen wij nu voortwandelen in de voetsporen van zijn pad.

Route 3 & 9 van "Leeuwarden. Natuurlijk!"

Woensdag 22 oktober 2008

De route die Durkje en ik vandaag wandelen uit de wandelgids "Leeuwarden. Natuurlijk", bestaat uit twee - deels samenvallende - lussen: route 3 (genaamd "Ritsumazijl en Deinum") van Leeuwarden naar Deinum v.v. en Route 9 (genaamd "Ritsumazijl en Marssum") van Leeuwarden naar Marssum v.v., over een afstand van 9+8=17 kilometer.

Route 3 gaat vanaf de Slauerhoffweg in Leeuwarden naar de brug over het Zijlsterrak bij Schenkenschans, de voormalige Leeuwarder vuilstort. Om Schenkenschans heen lopend, komen we voorbij het monument van de voorheen (1895-1978) hier staande steenfabriek bij het Van Harinxmakanaal, dat we in westelijke richting tot aan de brug onder Ritsumazijl volgen. Via de oude zeedijk - de Hegedyk - komen we uit in Deinum ("mei de sipel op 'e toer").

Vanaf Deinum gaat het dan terug langs de noordoever van het Zijlsterrak, door het buurtschap Ritsumazijl, langs de Schenkenschans en de Slauerhoffbrug weer naar de Slauerhoffweg in Leeuwarden. Bij het Frisian Expo Center (FEC) in Leeuwarden eindigt route 3.

Direct daarna gaan we verder met Route 9. Die start ook bij het FEC. We wandelen wederom langs de noordoever van het Zijlsterrak, naar Ritsumazijl. Bij de voormalige zijl (sluis) gaan we in noordelijke richting over de Hegedyk verder naar Marssum, óver de Harlingerstraatweg - de N383 - heen.

In Marssum lopen we eerst achter het Poptaslot langs, ook wel Heringastate genoemd. Heringastate werd achtereenvolgens gebouwd en bewoond door de families Heringa (vanaf de 15e eeuw), Eysinga (vanaf 1603) en Popta (vanaf 1687). Dr. Popta bouwde in 1712 nabij Poptastate ook nog het Vrouwengasthuis, waar behoeftige weduwen en alleenstaande oudere dames in konden wonen. Durkje en ik wandelen ook even door het hofje van dat Poptagasthuis. Daarna passeren we de voorzijde van het Poptaslot, alvorens we Marssum weer verlaten.

Via de oude Middelzeedijk (Hegedyk) en de Sylsterdyk wandelen we bij Crystallic Leeuwarden weer binnen. Bij het FEC eindigt ook deze route nummer 9. Het is prachtig zonnig herfstweer en behoudens het vele verkeerslawaai van de omringende verkeerswegen een aangename wandelroute.