Pieter Stuyvesant Kuiertocht 1 van 2002 (32 km)

Zondag 3 april 2016 

De brug over de Linde van Driewegsluis naar Gapenburg

Wandelroutes door Westellingwerf
Eenmaal per twee jaar organiseert de Stichting Pieter Stuyvesant Kuiertocht (PSK) op de eerste zaterdag van juni een kuiertocht in het mooie gebied tussen de Friese rivieren De Linde en De Tjonger. Na de kuiertochten van 2002, 2005, 2007 en 2009 werd in het jaar 2011 de eerste lustrumtocht georganiseerd. Ter gelegenheid van dat eerste lustrum heeft de Stichting PSK in het lustrumjaar een jubileumuitgave laten verschijnen, in de vorm van een routegids, waarin de vijf PSK-routes zijn beschreven. Totaal staan er 7 wandelroutes in deze jubileumuitgave, omdat van de meest recente routes van de jaren 2009 en 2011 zowel een korte als een langere wandelroute in deze wandelgids is opgenomen.
De wandelgids kreeg als titel 'Pieter Stuyvesant Kuiertocht' en als subtitel 'Vijf wandelroutes door prachtig Westellingwerf''.

Sonnega
Vandaag wandelen Durkje en ik Route 1 van de Pieter Stuyvesant Kuiertocht. Dit is de route van de kuiertocht in het jaar 2002, beginnend en eindigend in Sonnega, over een afstand van 32 kilometer.
Onder de klanken van het verzoekplatenprogramma Prelude van Omrop Fryslân Radio rijden we vanmorgen van Stiens naar Sonnega. Het laatste kwartier van dit muziekprogramma kunnen we niet meer beluisteren, want om 8.45 uur stappen we uit de auto bij de klokkenstoel van Sonnega, waar vandaag onze kuiertocht aanvangt.
Het is nog zwaar bewolkt, bij een temperatuur van 13 graden Celsius. De eerste twee uren van deze wandeldag zijn nog regenachtig, met af en toe een lichte bui, die we overigens met behulp van een paraplu nog prima kunnen opvangen. Daarna klaart het langzamerhand op en naarmate de dag vordert, wordt het zonniger en loopt de temperatuur op tot 19 graden Celsius.

Via Oldelamer en Nijelamer en langs de Helomavaart
Vanuit Sonnega lopen we over de Hoofdweg eerst naar Nijelamer, om dan verder te gaan naar Oldelamer. Hier gaan de gemeenteleden nu tegen 9.30 uur ter kerke. Bij de ingang van de kerk horen we dat hier vandaag een gelegenheidskoortje uit Wolvega aan de dienst zal meewerken. Ze hebben er zin in.
Vanuit Oldelamer gaan we verder over de Kerkeweg, die parallel loopt aan het riviertje de Scheene, dat verderop links van ons door de iets lager gelegen bedding stroomt.
Via de Kerkhofslaan gaan we verder naar de Hogeweg, die we volgen om via de Oldelaamsterbrug de Helomavaart over te steken. Aan de overzijde van de brug gaan we langs de Helomavaart, langs het restauratieproject van de Amerikaanse windmolen naar de oude sluis in de Scheene, ter hoogte van het voormalige café 'De laatste Stuiver' en de gerestaureerde windmolen 'De Rietvink'.

Langs de Helomavaart naar de Scheene

Langs de Scheene door de Rottige Meenthe naar Munnekeburen
Over een smal fiets-wandelpad lopen we langs de Scheene het natuurgebied van de Rottige Meenthe in. Verderop doorkruisen we dit waterrijke natuurgebied over een smal pad naar Munnekeburen. Buiten Munnekeburen aan de Grindweg komen we langs de sporthal. Op het buitenveld is een voetbalwedstrijd gaande, en omdat het dan wel te doen gebruikelijk is dat er in de sporthal een sportkantine open is, gaan we op goed geluk de sporthal in, waar we inderdaad in de kantine een kop koffie kunnen drinken. Dat is dan weer een meevaller, want we hadden ingeschat dat we pas later op de dag bij Driewegsluis een geopende horecagelegenheid zouden aantreffen.

De kerkramen van Scherpenzeel
Na deze sportkoffiepauze wandelen we door naar Scherpenzeel. De kerkdienst in Scherpenzeel met bevestiging van ambtsdragers is net afgelopen, en daar worden we door gemeenteleden in de gelegenheid gesteld om de gebrandschilderde kerkramen van kunstenaar Iepe Staat te bekijken.
Over het oude Voetpad lopen we Scherpenzeel uit, naar de drukke Pieter Stuyvesantweg.

De Rottige Meenthe

De Rottige Meenthe
Nadat we een eind over de parallelweg langs de Pieter Stuyvesantweg hebben gelopen, steken we weer de Scheene over. Ter hoogte van twee ooievaars op een hoge nestpaal gaan we over een drassig wandelpaadje het natuurgebied van de Rottige Meenthe weer in. We passeren een jongeman uit Litouwen, die hier als sportvisser het gebied doorkruist. Nadat we een etenspauze hebben genomen op een picknickbank aan het water, komen we bij het 'Oalde Bakkers Broggien' weer op een smalle doorgaande weg naar de Pieter Stuyvesantweg.

Ooievaarsstation Spanga
We steken de Pieter Stuyvesantweg over, om dan over de Spangahoekweg door Spanga verder te gaan. Dat hier het voormalige ooievaarsstation is, behoeft geen nadere uitleg, want waar we ook kijken, op alle nestpalen, afgetopte bomen en op een groot aantal schoorstenen van huizen bevinden zich ooievaarsnesten, die nagenoeg alle zijn bezet door één of twee ooievaars. Een groot aantal ooievaars vliegt hier ook rond met allerhande nestmateriaal in de snavel.

Prachtig om te zien hoe de vogelstand van deze statige vogels weer op peil is gekomen, vooral ook door de gewaardeerde inspanningen van de medewerkers van de diverse ooievaarsstations. Tijdens onze pelgrimstochten door Spanje zijn we dit beeld van veel ooievaarsnesten op kerktorens gewend, en na vele jaren is het nu ook zover dat we de ooievaar in Nederland weer regelmatig zien en horen klepperen.

De verrassing van de dag
Over de Marktweg lopen we richting Ossenzijl. Nog vóór Ossenzijl slaan we echter af naar links, om over de slingerende Lindedijk naar Driewegsluis te lopen. Dat wordt onze geplande pauzeplek voor vandaag. We vinden een mooie plek aan het water, op het buitenterras van Paviljoen Driewegsluis, Als we plaats nemen op het terras, komt een motorrijder ook het terras op, en neemt plaats aan het tafeltje naast ons. Als ik hem zal groeten, zie ik tot mijn grote verrassing dat het Geert Smit is, de collega waarmee ik vroeger als docent aan het Morgenland College in Hoogeveen veel en heel aangenaam heb samenwerkt. Wat mooi om Geert na bijna 24 jaar weer te ontmoeten, hier op een terras in Driewegsluis. Zoiets bedenk je toch niet, dat wordt je zomaar als nooitgedacht kadootje aangeboden. Geert schuift natuurlijk bij ons aan tafel aan, en dan nemen we met een goede maaltijd er eens rustig de tijd voor om op prettige wijze weer eens met elkaar in gesprek te gaan.

Het is weer ouderwets gezellig, alsof het pas gisteren was dat we uit Hoogeveen vertrokken. Fijn om elkaar weer te ontmoeten naar al die jaren.

De Lindevallei

Langs de Linde en over de Meenthe terug naar Sonnega
Maar we zijn er nog niet, dus we gaan weer verder. Vanuit Driewegsluis steken we het houten bruggetje over de Linde over, om dan via het smalle fiets-wandelpad van Gapenburg door de prachtige Lindevallei te lopen, langs de meanderende rivier de Linde.
Inmiddels bevinden we ons op een deel van het Fries-Overijsselse pelgrimspad het 'Jabikspaad'. Bij het opvallend hooggebouwde sluiswachtershuisje van het Sas (de sluis) laten we de Linde achter ons, om naar de Meenthe te lopen. Deze weg is aangelegd over de hier hoger liggende zandgronden.
We verlaten de Meenthe, om dan over een oud zandpad richting Wolvega te lopen. Aan het eind van dit pad steken we de Pieter Stuyvesantweg weer over, om iets verderop over een smal klinkerpad door te steken naar de manege en de klokkenstoel van Sonnega. Om 16.15 uur arriveren we daar weer bij onze auto, terugkijkend op een prachtig gevarieerde wandeldag.
We rijden direct terug naar huis in Stiens, want vanavond willen we nog naar de Taizéviering in Stiens.

Pelgrimeren van Groesbeek naar Afferden

Zaterdag 2 april 2016 

Restanten van een Nederlands oerlandschap in Het Quin

De eerste 31 pelgrimsdagen
De eerste pelgrimstocht van Durkje en mij - van het Friese Sint-Jacobiparochie naar het Spaanse Santiago de Compostela - duurde 152 dagen, in de periode van 16 mei 2005 tot en met 21 oktober 2012. Daarna liepen we aansluitend nog vier dagen door naar het ultieme eindpunt van deze pelgrimage op Cabo Fisterra, op de West-Spaanse rotskust van de Atlantische Oceaan.
Van alle 156 pelgrimsdagen schreven we een verslag, dat in combinatie met de onderweg gemaakte foto's een bijzonder document is geworden van een al evenzo bijzondere pelgrimage. Vanaf dag 32 zijn alle dagverslagen in de loop van de jaren gepubliceerd op mijn (deze) weblog. De eerste 31 dagverslagen zijn hier nog niet gepubliceerd, omdat ik in die periode nog geen weblog bijhield.
Om toch het verslag van die hele pelgrimstocht op deze blog te kunnen lezen, ga ik met terugwerkende kracht nog de ontbrekende eerste 31 wandelverslagen op deze weblog plaatsen. Af en toe zal ik zo'n dagverslag hier publiceren. Vandaag ga ik daarmee verder, met het verslag van pelgrimsdag nummer 15, over het traject van Groesbeek naar Afferden.

Van Sint-Jacobiparochie naar Santiago de Compostela
Pieterpad van Groesbeek naar Afferden
Zondag 10 juni  2006 – 29 km
Dag 15: 313,5 – 342,5 km

Kunstmatige inseminatie
Om 8.00 uur staan we op en om 9.00 uur vertrekken we uit ons appartement van Het Hoge Hof, iets ten noorden van Groesbeek.
We leveren de sleutel van het appartement in bij boer Theo Langeveldt, net op het moment dat de auto van het KI-station arriveert.
Op uitnodiging kijken we hoe de beide rietjes voor de kunstmatige inseminatie van twee van de koeien worden voorbereid.
Daarna gaan we mee in de ligboxstal, waar de beide te insemineren koeien worden opgespoord en geïnsemineerd.
Dan verlaten we Het Hoge Hof in zuidelijke richting naar Groesbeek.
We wandelen daar door het glooiende veld en zien achter ons de boerderij tegen de top van de heuvel liggen.
Het was een prima plek om te overnachten; van alle gemakken voorzien, inclusief een gastvrij onthaal, verblijf en afscheid; absoluut een aanrader voor wandelaars of anderen die ons volgen.

Groesbeek
In de verte zien we een witte tentkoepel, te weten het dak van het Groesbeekse Bevrijdingsmuseum 1944.
Dit museum staat daar op de plek waar aan het eind van de Tweede Wereldoorlog de geallieerde parachutisten landden.
Door het heuvelachtige veld komen we aan bij de bebouwde kom van Groesbeek.
Van alle kanten komen en gaan wandelaars en wielrenners; allen een mooi-weer-dag voor de boeg.
Bij het benzinestation aan de entree van Groesbeek kopen we eerst een aantal flesjes frisdrank voor de komende wandeldag, zodat we de hele dag met voldoende drinken vooruit kunnen.
In het centrum van Groesbeek beëindigen we het vierde en daarmee laatste deel van de 4e Pieterpad-etappe van Millingen aan de Rijn naar Groesbeek.
De eerste 3,5 kilometer hebben we nu achter de rug.
Vanaf de spoorovergang in het centrum van Groesbeek vervolgen we onze weg in zuidelijke richting, om bij de rotonde met de molen verder te gaan in westelijke richting.

Asperges oogsten
Waar aan de westrand van Groesbeek Boswachterij Groesbeek begint, gaan we langs de bosrand in zuidelijke richting, om al vrij snel de boswachterij binnen te wandelen.
Een eindje verder is na ongeveer een uur wandelen onze eerste rustpauze in het bos; lekker in de schaduw op een bankje.
Als we voorbij dit bosperceel zijn, lopen we langs een veld, waarop vier mannen bezig zijn met het oogsten, het uitsteken, van asperges.
Een machine tilt het plastic dat over de bodem ligt op, waarna de mannen de asperges uit de grond steken die boven de grond komen, waarna tenslotte de machine het plastic automatisch weer spreidt over de bodem achter het geoogste deel.
Zo kan keer op keer worden geoogst wat klaar is en blijven de asperges in de grond die nog even moeten groeien; een doordacht oogstsysteem.

Sint-Jansberg
Voorbij het mooi gelegen Zevendal komen we bij een ander bosperceel, het terrein van de Sint-Jansberg.
Hier lopen we langs de Kiekberg en de Sint-Jansberg, de meest zuidelijke stuwwal in Nederland.
In het reservaat van de Sint-Jansberg lopen we via het Pieterpad over de grens tussen de provincies Gelderland en Limbug.
In dit bosrijke natuurreservaat gaan we in de lengte over een hoge stuwwal en zien we in een heel laag deel aan de voet van deze stuwwal de oorsprong van een beek, die hier kan ontspringen omdat het begin van deze beek wordt gevoed door een grondwaterbron op deze plaats in de stuwwal.
De St. Jansberg is ook een dassengebied bij uitstek.
In de afdaling van de Sint-Jansberg passeren we in het bos enkele kleine verstilde bosmeertjes.

De Diepen
Bij De Diepen verlaten we dit natuurreservaat bij de grens tussen Nederland en Duitsland.
We hebben nu het eerste 8 kilometer lange deel van de 5e Pieterpad-etappe van Groesbeek naar Gennep achter de rug, waarmee onze afstand totaal op 11,5 km komt.
Bij restaurant De Diepen, rusten we onder een parasol op het terras en eten en drinken hier wat, alvorens we verder trekken.

Gennep
Na deze pauze wandelen we 2 kilometer over de grensweg, met rechts de Nederlandse akkers en links het Duitse Reichswald.
En dan gaat het 4,5 kilometer recht door open veld, in de richting van Gennep.
We wandelen Gennep binnen via de brug over het riviertje De Niers.
Spoedig staan we dan al op de Markt van Gennep, bij het prachtige gemeentehuis.
Hier eindigt ook het tweede deel van deze etappe; alweer 6,5 kilometer achter de rug.
De horeca van Gennep maakt zich gereed voor de WK-voetbalwedstrijd van het Nederlands elftal tegen het nationale team van Servië-Montenegro.
Café-gevels zijn rijkelijk oranje versierd, terrassen staan klaar in afwachting van het publiek, televisieschermen staan binnen opgesteld en voetballiefhebbers rijden met oranje versiering en Nederlandse vlaggetjes al door het stadje.
Maar wij doorkruisen Gennep, nadat we aan het eind van de markt een ijsje hebben gegeten bij een café-cafetaria.
Voorbij een rotonde passeren we de markante stoomlocomotief van Gennep, de 'Loc 94'.
Deze locomotief verwijst als monument naar de tijd na 1875 waarin Gennep een station had aan de particuliere spoorlijn van Londen via Vlissingen naar Berlijn; heden allemaal vergane glorie.

Heijen
Ten zuiden van Gennep komen we weer in een behoorlijk bosperceel ter hoogte van Heijen, dat we noord-zuid doorkruisen.
Ten zuiden van dat bos gaan we door een tunneltje onder een verkeersweg door en komen dan bij de minicamping De Merelhoeve.
Daar pauzeren we rond 14.30 uur even om onze schoonzus Ike de Jong uit Malden te bellen, die ons straks vanuit Afferden zal afhalen.
We spreken af elkaar rond 15.30 uur te ontmoeten bij de pont van Afferden.
Hier eindigt ook het eerste deel van de zesde Pieterpad-etappe.
Het laatste deel was 5,5 km lang, waarmee de gelopen afstand van vandaag is opgelopen tot 23,5 kilometer.

Het Quin
We starten nu met het laatste traject van vandaag; nog 5,5 km naar Afferden.
Door de bospercelen Zwarte Heide en Zwarte Kamp komen we bij het natuurreservaat Het Quin, een overblijfsel van een Nederlands oerlandschap met originele vennen die nog alleen door regenwater worden gevuld.
Via een kronkelend pad door dit natuurgebied komen we uiteindelijk boven op een heuvel, waar we een prachtig uitzicht hebben over het gebied: beneden ons schijnbaar ongerepte natuur met een aantal kleine vennen.
Het is hier stil en warm, maar bovenal is het een uniek landschap.
Verderop passeren we op een splitsing van wandelpaden een aantal runderen met kalveren, die hier de koele schaduw van enkele bomen vonden.
Ongeveer 20 tot 50 meter verder passeren we de volwassen 'grote grazers', zoals ze tegenwoordig door natuurbeheerders worden genoemd.
Onverstoorbaar grazen ze door, af en toe opkijkend als we passeren.

Afferden
Na dit in het bos verscholen natuurreservaat gaan we door een bosrijk gebied in zuidelijke richting naar Afferden.
Via het centrum van Afferden, komen we over de rivierdijk in De Heerenwaard, op de plaats waar het pontveer heen en weer vaart over de Maas.
Het is nu 15.10 uur en we nemen plaats bij een picknicktafel, waar al twee oudere dames met hun fiets in de schaduw genieten van het vergezicht over de Maas.
Ze vertellen dat ze ten noorden van Gennep wonen en dat we hun woningen vanmiddag daar zijn gepasseerd tussen het Reichswald en Gennep.
Ook vertellen ze dat ze in de Tweede Wereldoorlog in Gennep woonden.

Oorlogsherinneringen
Op last van de Duitse bezetters moesten ze tijdens de oorlog hun stadje Gennep verlaten.
Slecht weinig persoonlijke bezittingen konden ze meenemen uit hun huizen en lopend door Nederlands en Duits gebied zijn ze uiteindelijk de Rijn overgestoken om daar met hulp van de Rooms-Katholieke kerk in contact te komen met gastfamilies ten noorden van de Rijn.
Ze kwamen uiteindelijk terecht bij verschillende families in de buurt van de stad Utrecht, waar ze het eind van de oorlog moesten afwachten.
Na de oorlog kwamen ze ongerust weer terug in Gennep, waar hun angstig vermoeden werd bewaarheid, want de stad was grotendeels verwoest en van hun eigen huizen stond alleen nog het casco; ramen en deuren zaten er niet meer in en het achtergelaten huisraad was weg.
Ze moesten in Gennep na de oorlog weer met helemaal niets beginnen.
Tot op de dag van vandaag zijn in Gennep nog de sporen te zien van de verwoesting van veel gebouwen van voor de oorlog.

Afferden aan de Maas
En dan arriveert rond half vier schoonzus Ike met de auto.
We hebben tot aan de veerpont vandaag 29 kilometer gewandeld; een behoorlijke afstand bij deze hoge temperatuur van zo tussen de 27–29 graden Celsius.
De volgende keer steken we hier bij Afferden de Maas over.
Maar nu brengt Ike ons eerst met haar auto weer naar onze auto, die wij gisteren in Spijk stalden.
Daarna gaan wij huiswaarts.
We hebben in de twee dagen van dit weekend aaneensluitend 53,5 kilometer gelopen, zowaar weer een respectabel deel van onze lange tocht van Noord- naar Zuid-Nederland.
Totaal staat onze teller nu op 342,5 km.
Het was een schitterend weekend; het leek wel alsof we vakantie hadden.

Nachtboek van een kerkuil

Vrijdag 1 april 2016 

Cover van het Nachtboek van een kerkuil

Oorlogsdagboek over een Fries dorp
Voor mijn verjaardag in 2014 kreeg ik van onze kinderen onder andere het boek 'Nachtboek van een kerkuil', dat als subtitel draagt; 'De bewogen oorlogsjaren van een jonge predikant in Jorwert'. Dit boek is de tweede - bewerkte - uitgave van de eerste druk, die in het jaar 1990 verscheen. Het boek bestaat uit de dagboekaantekeningen van dominee Bas van Gelder (overleden in 1993), die zijn dagboek in de Tweede Wereldoorlog schreef in de periode tussen december 1940 tot en met november 1945.
Boeiend beschreef de dorpspredikant onder meer het dagelijkse dorpsleven, de plaatselijke familiegebeurtenissen, het groeiende verzet tegen de Duitsers, zijn eigen onderduikperiode in de dorpskerk, en tot slot ook nog zijn opsluiting in de Leeuwarder gevangenis.
Het boek is opgedragen aan de nagedachtenis van Klaas Erik Fopma, die in de illegaliteit van deze oorlog bekend was als de verzetsman Klaas Agema, en die als zodanig ook een belangrijke rol speelt in de dagboekaantekeningen van de dagboekschrijver, die zich in dit boek (dominee) Boudewijn Gardenier noemt.

Allen Jorwerters
Dominee Hinne Wagenaar schreef een inleiding op het boek. Dat is de huidige gemeentepredikant van de protestantse gemeeente Westerwert, tevens pionierspredikant van Nijkleaster, dat zich al weer enige jaren geleden als nieuw protestants klooster in het Friese Jorwert vestigde. Deze huidige Jorwerter voorganger gaf zijn inleiding als passende titel: 'Gedenkt uwer voorgangeren'.
Het boek bevat overigens allemaal fictieve namen, dus voor wie Jorwert en de Jorwerters van vroeger goed kent, kan het lezen als het ware ook een puzzeltocht zijn om er achter te komen wie van de Jorwerters de met een fictieve naam benoemde personages zijn. Er circuleert overigens wel een namenlijst, waarop je kunt zien wie wie is. Zo is één van de personages in het boek bijvoorbeeld boerendochter Marijke Pollema, die wij tot op de dag van vandaag kennen als de nog steeds in Jorwert wonende Gais Meinsma-Greydanus (geboren in 1926).
Ook de dorpsnaam Jorwert onderging een naamwisseling naar: Lytsewier.

Rehabiliteren met een mantel der liefde
Het Voorwoord van dit boek is geschreven door Geert Mak, die er onder andere op wijst dat het voor zo'n dagboek als dit - handelend in een kleine dorpsgemeenschap - voor de hand ligt dat Van Gelder zijn personages met pseudoniemen beschrijft, omdat het om te overleven in een dergelijke dorpsgemeenschap van belang is dat het nodige met de mantel der liefde wordt bedekt.
Mak karakteriseert in zijn voorwoord dominee Van Gelder ook als een scherp waarnemer, die met zijn beschrijvingen over werkelijk bestaande mensen scherp optekent wat oorlog, bezetting, vervolging en repressie allemaal teweeg brengen in zo'n betrekkelijk kleine dorpsgemeenschap.
Het boek bevat enkele illustraties van Douwe de Bildt.

De predikant over de oorlog
1940: De wereld barst zowat uit haar voegen en over Europa raast een noodweer van oorlog en geweld.
1940: De toestand was zeer explosief en er werd hoog spel gespeeld.
1941: Sinds de dag dat de Duitsers kwamen, is het steeds en bij alles gegaan om accepteren of verwerpen.
1941: Vrede stichten is zwaarder werk dan ruzie maken of oorlog voeren.
1942: Tot massaal verzet tegen de Duitsers en ten gunste van de Joden, is het hier nooit gekomen.
1942: Mijn God, wat moet dit nog worden?
1942: Spijt loopt helaas achter de feiten aan.
1942: In de steden is de armoede inmiddels uitgegroeid tot honger en gebrek. Daarvan worden juist de kinderen het eerst de dupe.
1943; Om elkaar te begrijpen, zijn vaak helemaal geen woorden meer nodig.
1943: Oorlog is geperfectioneerde doodslag in het groot.
1943: Er is niet te ontkomen aan de consequentie, dat je soms een oorlog moet voeren tegen onrecht, zoals je een dijk bouwt tegen de watervloed.
1944: Geheimen op schrift bestaan niet.
1944: Geestelijk en moreel verzet is het hooghouden van het ideaal van menselijke waardigheid, vrijheid en recht.
1944: Blijkbaar is alles heel geleidelijk scherper geworden, onrustiger. Het leven zoveel opgejaagder en de gebeurtenissen benauwender. We zijn naar een beklemming toe gedreven, waarin we vastlopen.
1945: Er was zoveel onbegrijpelijks in alles wat er gebeurde.
1945: Goed en kwaad liggen altijd en overal onontwarbaar door elkaar heen.

Bas over zichzelf en de ander
1940: Ik houd van tegen de wind in fietsen en koos dus voor Friesland.
1940: Het onbekende lijkt me altijd interessanter dan het van huis uit bekende.
1941: Ik was kwaad en dan heb je gewoonlijk ongelijk.
1941: Ik wil te veel en heb te weinig tijd. Soms ook gewoon geen zin. Wat nu belangrijk is, is over een jaar immers al lang weer vergeten. En wie maakt uit, wat belangrijk is en wat alleen maar waard is om vergeten te worden?
1941: Een mens die op zijn tenen loopt vanwege de risico's en de spanningen, moet zich soms ook wel lachend afreageren.
1941: Geweckte woede is explosief.
1941: Wie niet meer verandert is dood of op zijn minst in een geestelijke winterslaap gevallen.
1942: En wat is de mens? Alleen maar een donker spanningsveld tussen geloof en ongeloof.
1943: Geen mens is alleen maar slecht of alleen maar goed.
1944: Een vriend is iemand tegenover wie je hardop denken mag. Een vriend is iemand tegenover wie ik zwijgen mag, zonder dat hij vragen stelt.
1944: Volwassen worden levert gevoelige verliezen op en de motor van alle geestelijke rijping heet twijfel.
1944: Ik lees mijn eigen "nachtboek". Ik had het idee dat er zoveel onnozele dingen in staan, zoveel alledaagse kleinigheden. Dat is ook zo, maar het houdt me wel aan de gang. Dus toch niet zo vervelend als ik vaak vrees. 
1944: Alleen een vrouw, warm en begrijpend, kan alles doen vergeten.
1945: Maar dan gebeuren er een paar dingen, die je toch weer wilt opschrijven.
1945: Daar bleek eens te meer hoe ontembaar de menselijke fantasie kan zijn als die eenmaal op drift geraakt.
1945: Opschrijven kost vaak meer tijd dan het beleven.
1945: Wie geen rekening houdt met de realiteit, is een domme dromer.

De theoloog
1940: Onder Eerwaarde broeders zijn alle dingen gewichtig en behoren dus voorzichtig en stichtelijk te geschieden.
1940: Hoogkerkelijk gevoel is me tamelijk vreemd gebleven.
1941: Preken zijn volstrekt onberekenbaar in hun uitwerking.
1941: Nieuwsgierigheid en beleefdheid zijn toch acceptabele redenen om ter kerke te gaan.
1941: Preken kan ook verrukkelijk zijn.
1941: Een verduisterde kerk is helemaal geen kerk.
1941: Rondom de jaarwisseling verdwalen we meestal tussen gevoel en verstand. 
1941: Godsdienst is zo'n wankel evenwicht tussen geloof en ongeloof.
1941: Wie meer van zichzelf wil, is een dwaas. En de gemeente, die meer eist van haar voorganger, is een kudde vrome sadisten.
1941: Hoe hoog gaat het verlangen en hoe klein is de kracht?
1941: Rooie rakkers behoren geen zitting te hebben in kerkenraad of schoolbestuur.
1941: De veelvormigheid van de Kerk is niet haar armoe en verdriet, maar haar vreugde en haar rijkdom. Die is echter als alle rijkdom, wel lastig en verleidelijk.
1941: Veel eer zal ik moeten denken, dat God in mij gelooft, mij aan de gang houdt en leven doet, met altijd weer nieuwe kansen en nieuwe opdrachten .... boordevol nieuwe mogelijkheden.
1941: De oeroude Statenbijbel ligt er nog altijd als een levend getuigenis, dat ons samenhoudt; vanuit een diep verleden, over het barre heden heen, naar een duistere toekomst toe.
1942: Ik preek over Gotliath of Farao, over Nebukadnezar of Herodes of een van de vele andere bijbelse rotzakken. En de Gemeente weet, snapt, vermoedt of beweert, dat het over Hitler en consorten gaat.
1942: Blijdschap kan een christelijke deugd zijn. Maar dankbaarheid is beter.
1943: Ik ben soms bang dat onze kerkelijke praat en preek, bewust of onbewust bezig is, geleidelijk alle contact met de godvergeten realiteit te verliezen, weg te wieken op de vleugels van een vrome, maar ijdele droom.
1943: Ik denk dat waarheid en eerlijkheid belangrijker zijn dan zuiverheid in de leer. Een brave broeder blijft altijd staan waar hij is; alleen een ketter zet een stap vooruit. Een warhoofd is zoveel rijker dan een leeghoofd.
1943: Met bidden trekken we de zaakjes van binnen weer een beetje recht.
1943: Gods handpalmen zijn zo warm als het leven en zo wijd als de wereld. Niemand kan ooit vallen uit Gods hand, zelfs al wilde hij nog zo!
1943: Geloof moet iets zijn van niet weten, niet hebben, niet begrijpen. Pas door de uiterste negativiteit heen zal het positief worden. Geloven is niet hebben, maar zoeken, niet weten maar vermoeden, niet kennen maar voelen. Geloven begint en eindigt in het raadsel waar geen antwoord op is.
1943: Wij worden steeds armer in tradities; en daardoor steeds killer en kaler, armetierig en leeg.
1943: Een vleugje heilige onverschilligheid, zou niet misplaatst zijn in onze calvinistische zwaarwichtigheid.
1944: Omdat een dankbare gedachte een puur gebed is, zeg ik 'Amen'.
1944: Ik denk dat mijn bijdrage moet zijn: vier honderd mensen te helpen geestelijk en moreel de kop boven water te houden. 
1945; Ik stelde mijn dundruk bijbel ter beschikking. Prima vloeipapier.
1945: De kerk is open voor iedereen, zonder enige uitzondering.

Van Gelder over Fryslân, Jorwert en de Jorwerters
1940: Het licht is hier mateloos .... dit gekke land is zo oneindig veel wijder dan het is. Alles is hier zo totaal anders, .... een zalig besef van ruimte,
1940: De schoonheid van dit kerkje (van Lytsewier = Jorwert) is zijn genadeloze eenvoud.
1941: Wat men uit goed bedoelde vriendelijkheid door elkaar haalt, werkt altijd verwarrend.
1941: Bijnamen hebben hier gewoonlijk geen kwetsende gevoelswaarde. Ze zijn niet meer en niet minder dan typeringen van scherp geziene bijzonderheden. Ze kunnen bitter zijn; nooit zijn ze gemeen.
1941: De gemiddelde inwoner van Lytsewier uit zich liever niet nadrukkelijk: dat leidt maar tot onnodige botsingen. Lytsewier is een stil dorp, dat in zijn geheel bij voorkeur de vrede zoekt en conflicten vermijdt. Ook op kerkelijk gebied kiest men de gematigde middenweg en houdt zich ver van scherpslijperij. Ze denken wel degelijk na en durven, als het nodig is, heus wel een besluit te nemen of een mening te verdedigen.
1941: In de dertiger jaren was vooral vanuit Jorwerd een sterk Fries bewustzijn gegroeid, vooral onder de jongeren.
1944: De vuile was komt hier nooit naar buiten. Toch gebeuren er soms merkwaardige dingen, waarvan je moeilijk kunt zeggen of ze alleen maar speels zijn of vol hatelijk venijn.

Over de Friese bijbelvertaling
Ik heb niets tegen een Hollandse vertaling, maar je went daar wel zo aan, dat je God en Zijn dienst eigenlijk buiten je gewone leven sluit. Ik denk dat dat niet goed is.

Expositie Samenwerkingsopdracht Creatieve Therapie @ Stenden

Donderdag 31 maart 2016

Resultaat van een Samenwerkingsopdracht

Uitdrukking
In het eerste semester van het nu lopende collegejaar onderzochten studenten van de verkorte route van de HBO-Bachelor-opleiding Creatieve Therapie van Stenden Hogeschool te Leeuwarden de uitdrukkingsmogelijkheden van materialen en van de beeldaspecten: compositie, formaat, kleur en licht-donker.

Samenwerking
Momenteel hangt in de vitrine van deze opleiding het resultaat van dit onderzoekswerk, De geëxposeerde werkstukken van deze tweedejaars studenten zijn het product van een zogenoemde samenwerkingsopdracht. Daartoe koos ieder studentengroepslid van een schilderij van Frida Kahlo een fragment, om dat vervolgens zelf uit te vergroten.

Schilderij van Frida Kahlo

Eén-tweetje
De samengestelde werkstukken zijn ontstaan naar aanleiding van een andere werkvorm, namelijk een zogenoemd 'één-tweetje'. Bij deze werkvorm werken twee studenten na elkaar aan één werkstuk.
Bij het samenwerken door deze 'beeldende therapeuten in opleiding' aan één beeld worden de onderlinge verschillen in vormkeuze, kleurkeuze en materiaalkeuze zichtbaar en komen ook de daarmee corresponderende persoonlijke eigenschappen van de makers in beeld.

Kaartverkoop musical Batseba van start gegaan in Stiens

Woensdag 30 maart 2016 

De banner van de musical Batseba bij De Hege Stins in Stiens

Musical in de Stienser Sint-Vituskerk
Afgelopen zondag na de ochtendkerkdienst in de Sint-Vituskerk was het dan eindelijk zover: de langverwachte kaartverkoop van de Stienser musical 'Batseba' ging van start. Bij de uitgang van de kerkzaal liggen vier stapeltjes toegangsbewijzen op tafel. Het zijn de tickets voor de twee zaterdagavondenvoorstellingen vanaf 20:00 uur op 16 en 23 april 2016 en voor de twee zondagmiddagenvoorstellingen vanaf 15:00 uur op 17 en 24 april 2016, in alle vier gevallen uitgevoerd in de Sint-Vituskerk van Stiens. Vanmorgen zijn er nog volop kaarten beschikbaar, dus ik koop er direct een viertal om dit mooie muzikale event van de Protestantse Gemeente van Stiens vooral niet te missen.
Na de aankoop van deze toegangskaarten blijven we met de andere kerkgangers nog even koffiedrinken in de kerkzaal.

Batseba & David
De Stienser musical Batseba draagt de naam van de aantrekkelijke echtgenote van de soldaat Uria, die in het leger van koning David streed. Bij afwezigheid van haar man Uria ziet koning David zijn kans schoon, en laat de mooie Batseba bij zich komen. Het is het begin van een spannend bijbelverhaal, waarin het allemaal niet zo fatsoenlijk verloopt, maar waarin de gebeurtenissen uiteindelijk wel de inmiddels welbekende loop van de geschiedenis van Israël bepalen. 
Een grote groep gemeenteleden - jong en oud - gaat in de vier aprilvoorstellingen weer een bijzondere musical op het hoge podium brengen, waarbij het toneelspel, de zang en de muziekgroep van onze gemeente garant zullen staan voor een onvergetelijke ervaring.

Kaartverkoop in de Stienser Bruna
Als we afgelopen zondagochtend na het koffiedrinken in de kerk weer terugrijden naar huis en dan langs De Hege Stins rijden, zien we de nieuwe banner van deze musical opvallend aan de straatzijde in de tuin van De Hege Stins hangen. Wie nu over de Gysbert Japicxstrjitte wandelt of rijdt, kan deze mooie banner eigenlijk niet missen.
De eerste toegangskaarten zijn verkocht, en de rest van de toegangskaarten is gisteren in de open verkoop gegaan bij de Bruna in Stiens, teneinde iedereen in de gelegenheid te stellen om deze bijzondere Stienser musical in april bij te wonen.
De ervaring van onze vorige musical leerde dat de toegangskaarten in de voorverkoop snel 'uitverkocht' waren, dus als dat ook dit jaar het geval zal zijn, is het aan te raden zo spoedig mogelijk naar de Bruna in Stiens te gaan om daar nog toegangsbewijzen te kopen voor de voorstellingen waarvan - zo lang de voorraad strekt - nog kaarten te koop zijn.

Joke Plantinga exposeert in De Hege Stins

Dinsdag 29 maart 2016 

Schilderij van Joke Plantinga

Expo in Stiens
Tot 2 mei 2016 exposeert Joke Planting enkele van haar schilderijen in de ontvangsthal van De Hege Stins te Stiens.
Joke is getrouwd met Tjeerd, en woont al ruim zestien jaar op een woonboerderij aan de Stienzer Hegedyk onder de klokslag van Stiens.

Schilderen en tuinieren
Ze heeft jarenlang gewerkt met verstandelijk gehandicapte kinderen in Damwoude.
Om gezondheidsredenen is Joke Plantinga vijf jaar geleden gestopt met werken.
Ze kan zich nu derhalve helemaal uitleven in haar hobbies schilderen en tuinieren.
Al jaren schildert ze, en ze heeft ook al verschillende cursussen en workshops gevolgd.
Haar inspiratie haalt Plantinga uit de natuur en uit haar directe omgeving.
Ook andere kunstenaars kunnen haar inspireren.

Expo thuis
Vanaf het vroege voorjaar tot in de late herfst is Joke vaak in de tuin bezig.
Als je in de zomermaanden juni, juli en augustus eens bij haar langs fietst, loopt of rijdt, ben je op de vrijdag-, zaterdag- of zondagmiddag van harte welkom voor een kopje koffie of thee in haar 'Tee Tún'.
En dan kun je bij haar in 'it búthûs' ook schilderijen bewonderen van andere lokale kunstenaars.

Bestemming Pasen bereikt @ Stenden

Paasmaandag 28 maart 2016 

De liturgische schikking op het altaar in Stenden Hogeschool te Leeuwarden

Tekens ter bezinning
Ook binnen Stenden Hogeschool hebben we ons in de afgelopen weken voorbereid op het Paasfeest van gisteren en vandaag.
In het Stiltecentrum van het Ontmoetingscentrum van Stenden Hogeschool te Leeuwarden heeft in de Veertigdagentijd een liturgische schikking gestaan, die ons doet zien en bezinnen op waar het bij het Paasfeest feitelijk om draait.
De paarse en overgangsroze kleden brengen ons naar het feestelijk wit van Pasen.
De kaarsen en het opgestelde gedicht laten ons letterlijk en figuurlijk nadenkend stilstaan bij de boodschap van het Paasfeest.

Kruis als redding
Dat kruis is in de passieweken alvast de vooruitwijzing naar waar het om draait, dat Jezus zwaar moet lijden en gewelddadig aan het kruis wordt genageld, om daar de vreselijke kruisdood te sterven.
Maar nu is het Pasen, nu is de bestemming bereikt, en nu mogen we voor altijd weten en nooit vergeten dat Jezus Christus ook voor jou en mij is gekruisigd om onze zonden op Zich te nemen, en dat Hij door Zijn kruisdood onze zonden weg heeft genomen, opdat wij bevrijd van die last de wereld in mogen gaan om goed te zijn, om goed te doen voor mens en wereld.

Vrij met een opdracht
Het verplicht je dan als christen weliswaar tot niets, maar het minste wat je er wel mee kunt doen, is dankbaar te zijn en toch wel een moreel appél op jezelf te doen om op weg te gaan en anderen te laten zien en ervaren dat het lijden, het sterven en de opstanding van Jezus Christus iets ten goede met jou heeft gedaan.

Een zalig en vrolijk Pasen gewenst!

Zet een stap naar de ander

Zondag 27 maart 2016 - Paasfeest

De cover van de Veertigdagenkalender 2016

Vastenperiode
'De Heer is waarlijk opgestaan!' Zo begint ouderling van dienst Bert Fennema vanmorgen de Paasviering in de Sint-Vituskerk van de Protestantse Gemeente van Stiens.
Hoor ik iemand achter ons fluisteren: "Halleluja!"?
De veertigdagen-periode die vooraf ging aan het Paasfeest, wordt doorgaans ook wel de 'Veertigdagentijd' genoemd. Die lijdenstijd is een periode van inkeer, bezinning en gebed. Kerk in Actie voerde in deze nu voorbije Passietijd actie met als thema: 'Ik ga. Zet een stap naar de ander’.

Veertigdagenkalender 2016
De commissies voor Zending, Werelddiaconaat en Ontwikkelingssamenwerking van het Friese Bitgum, Bitgummole, Marsum en Ingelum en van Franeker hebben voor deze bezinningstijd wederom een 'Veertigdagenkalender 2016' uitgegeven, met het nagenoeg gelijknamige thema: 'Zet een stap naar de ander'.
Van mijn collega Adalgard kocht ik voorafgaande aan deze 40-dagentijd een exemplaar van die Veertigdagenkalender, om daaruit in de veertigdagentijd elke dag de aangegeven tekst aan tafel na de avondmaaltijd ter overdenking te lezen.
De opbrengst van deze kalenderverkoop is voor de Stichting ABA, die zich inzet voor het verbeteren van de leefomstandigheden, voor het onderwijs en de gezondheidszorg op het Indonesische eiland Nias.

Ik ga. Zet een stap naar de ander.
Met de dagteksten uit deze Veertigdagenkalender 2016 konden we ons bezinnen op ons leven, en ook op de wijze waarop wij met onze medemens omgaan. Dergelijk bezinnen kun je doen door de stilte te zoeken, en met bezinning en gebed. Je kunt het in die periode gewoon eens wat rustiger aan doen, maar je kunt er ook voor kiezen om in deze tijd er bewust eens wat vaker en wat meer voor een ander te zijn. Zet bijvoorbeeld daadwerkelijk eens de (eerste?) stap naar die ander.
Als beginnend pelgrim weet je en realiseer je je dat het besluit om daadwerkelijk op weg te gaan het moeilijkste besluit is om te nemen. Je moet letterlijk en figuurlijk over die drempel heen, je moet iets (van jezelf) loslaten, en je moet daadwerkelijk in beweging komen. Wie op weg gaat, zal als vanzelfsprekend de ander ontmoeten. Vraag is echter of je die ontmoeting zomaar laat gebeuren, of dat je heel bewust die stap naar die ene ander zet. Kerk in Actie brengt het al stellig met: Ik ga, en ik zet daadwerkelijk een stap naar de ander. Dichtbij kan het dan gaan om bezoekwerk, naar die eenzame, de zieke, of een stervende medemens. Of bijvoorbeeld naar die vluchteling, al dan niet met een gezin in je nabijheid. Maar je kunt ook over een veel grotere afstand die stap naar een ander zetten. Schrijf bijvoorbeeld via Amnesty International een brief aan een politieke gevangene, of doe ruimhartig mee aan een sponsorproject voor schoolkinderen van christelijk basisonderwijs in Pakistan, Colombia, of in Egypte. Daarmee wordt je stap naar die ander tegelijk ook een stap naar die Ander. Dat is dan weer mooi meegenomen.

Moed gevraagd om die stap toch te zetten
Deze Veertigdagenkalender bevat voor elke dag een korte tekst; nu eens een gedicht, dan een verhaaltje, een overdenking of een gebed, een afbeelding of een spreuk, of bijvoorbeeld een recept voor een brunch.
Enkele thema's van deze dagteksten zijn:

• Ga met God en Hij zal met je zijn
• Opstaan en volgen
• Kom, laat ons opgaan
• Stap voor stap
• Bruggen bouwen
• Een stap in de ander
• Nog één stap...

"God, wij bidden U:

maak ook ons gevoelig

voor de tekens die U ons geeft.

Leer ons wandelen in Uw licht,

naar het voorbeeld van Jezus."

Vandaag is wit

Stille Zaterdag 26 maart 2016

Jan Wijbe, Enna en Durkje

Behangen
Al vroeg in de ochtend zijn we weer paraat in de nieuwbouwwoning van Jan Wijbe & Gaby in Meerstad. Na de eerste voorbereidende werkzaamheden van gisteren kunnen we vandaag verder met wat er gedaan dient te worden om de woning over enkele dagen woonklaar te krijgen.
Durkje, Enna, Jan Wijbe & Gaby en Rauke zijn de hele dag zoet met behangwerk. Het doel is dat vandaag alle drie slaapkamers geheel worden behangen, zodat daarna het sauswerk kan worden gedaan.
Alle voorgestreken muren zijn behangklaar, dus op alle drie slaapkamerfronten wordt vandaag voortvarend gewerkt om deze witte behangklus te klaren. Vandaag staat in het teken van de kleur wit, want dit witte behang moet er garant voor staan dat aan het eind van de dag alle wanden van alle slaapkamers egaal wit zijn.

Rauke en Gaby

Installatie en montage
Ondertussen ben ik boven en beneden, voor en achter bezig met allerlei installatie- en montageklussen binnen- en buitenshuis.
Op de eerste verdieping wordt ondertussen eendrachtig samengewerkt in en tussen de slaapkamers. Regelmatig loopt er een behanger over van de ene naar de andere kamer om daar waar nodig bij te springen met advies en ondersteuning. En zo vordert ook dit werk gestaag en doeltreffend.
Als ik rond het avonduur klaar ben met de geplande klussen, spring ik hier en daar nog even bij om ervoor te zorgen dat alles is opgeruimd als het behangwerk gereed is.
Aan het begin van de avond zijn alle doelen gehaald, en rijden we met een voldaan gevoel naar huis. Alle slaapkamers zijn geheel wit.

Meer huis in Meerstad

Goede Vrijdag 25 maart 2016 

Tussen de bedrijven door toch ook even een korte pauze

Oplevering
Gisteren was een feestelijke dag voor Jan Wijbe & Gaby, want dat was de langverwachte dag waarop hun nieuwe woning in Meerstad werd opgeleverd.
Dat einde van de bouwperiode luidt de woonperiode in. Maar voordat het zover is, moet nog het een en ander worden gedaan om de nieuwbouwwoning bewoonklaar te maken.
Vandaag zijn Jan Wijbe, Baukje & Rauke en Durkje & ik de hele dag aan het werk om de eerste klussen te klaren teneinde het huis gereed te maken voor de inrichting van de de nieuwe woning.

Verlichting ophangen

Voorwerk
Muren schuren & voorstrijken maken het mogelijk dat morgen het behangwerk op de eerste verdieping kan worden gedaan. In alle vertrekken moet alvast tijdelijke verlichting worden opgehangen, opdat ook bij schemer en duister het werk goed voort kan gaan.
We gunnen ons zelf deze dag nauwelijks de tijd om even te pauzeren, dus het werk vordert vlot. Aan het eind van de dag hangt overal verlichting, en geheel volgens planning zijn alle wanden van alle drie slaapkamers geheel klaar voor het vervolgwerk van morgen.
Elk uur en elke dag komt zo de verhuizing naderbij, van een bovenwoning in Groningen op weg naar deze prachtige nieuwbouwwoning, naar meer huis in Meerstad.

The Passion 2016 in Amersfoort

Witte Donderdag 24 maart 2016 

Jezus voorgeleid bij Pontius Pilatus in The Passion 2016 te Amersfoort

The Passion als grootschalig samenwerkingproject
Dit jaar wordt de zesde editie van het jaarlijkse passie-event 'The Passion 2016' georganiseerd in Amersfoort. Dit grootschalige mediaevenement wordt georganiseerd als een samenwerkingsproject van de EO, de Protestantse Kerk in Nederland, KRO/NCRV, Jong Katholiek, Eye2eye Media, en het Nederlands Bijbelgenootschap (NBG). Evenals in de voorgaande jaren wordt dit Nederlandstalige muzikaal-bijbels evenement georganiseerd op Witte Donderdag in de Lijdensweek, dus drie dagen voorafgaand aan het Paasfeest.

Relatieontvangst vooraf
Durkje en ik zijn al vroeg aan het begin van de avond aanwezig op het grote Eemplein waar het evenement om 20.40 uur zal aanvangen, omdat we als medewerkers, directies en bestuursleden voorafgaand aan het evenement eerst enige tijd bijeenkomen tijdens een gezamenlijke relatieontvangst in één van de horecagelegenheden aan het tegen 18:00 uur al behoorlijke vollopende plein. Op het plein is een immens podium gebouwd, niet alleen op het plein, maar ook over de rivier de Eem die langs het plein loopt. Ook de boogbrug over de Eem zal straks voor de voorstelling worden gebruikt.
Na de gewelddadige bomaanslagen eerder deze week in Brussel zijn de veiligheidsmaatregelen voor dit grote event merkbaar aangescherpt. Rondom en op het Eemplein is opvallend veel politie aanwezig en bij toegang tot het plein ondergaan alle bezoekers veiligheidshalve een toegangscontrole door de aanwezige beveiligingsdienst.

Meedoen met The Passion
Ongeveer 20.000 mensen hebben zich rond 20.30 uur op het Eemplein verzameld. Circa duizend mensen zullen straks in een lange processie door de stad naar het Eemplein lopen, om het verlichte grote kruis naar Jezus op het Eemplein te brengen. Ook via internet kun je als het ware meelopen met deze Paasprocessie. Zo rond de 14.000 mensen maken gebruik van deze e-optie om virtueel - middels social media - mee te lopen naar het plein.
Vanavond wordt de registratie van dit indrukwekkende media-event door ongeveer 3,2 miljoen tv-kijkers gevolgd.
Voordat het programma aanvangt, wordt met het publiek nog een spreekkoor geoefend, waar tijdens de uitzending iedereen op het plein aan mee kan doen.

Dood en lijden hebben niet het laatste woord
Eerst staan we met zijn allen letterlijk en figuurlijk stil bij die vreselijke bomaanslagen op het vliegveld en in de metro van Brussel. Gevraagd wordt om met zijn allen één minuut stilte in acht te nemen ter nagedachtenis aan de slachtoffers en nabestaanden van de twee gewelddadige aanslagen van eerder deze week. Een indrukwekkende stilte valt dan als een deken over die 20.000 mensen op en langs het plein.
Voordat het programma aanvangt, verzorgt vertelster Lenette van Dongen het een en ander ter inleiding. Vanavond wordt ook de link gelegd tussen de roerige en gewelddadige tijd van de Romeinse bezetters in het land Israël in de tijd dat Jezus leefde, de Eerste Wereldoorlog in Nederland, en de tegenwoordige tijd, die óók getekend wordt door oorlogen en andere spanningen, die gepaard gaan met dreiging en onmenselijkheden van onder andere bomaanslagen en niet langer in de hand te houden vluchtelingenstromen.
Exact honderd jaar geleden vingen de inwoners van de stad Amersfoort veel Belgische vluchtelingen op als gevolg van het geweld van de Eerste Wereldoorlog, dus het ligt ook wel heel erg voor de hand dat de processie met het grote witte kruis van The Passion vanavond begint bij het Amersfoortse Belgenmonument.
Vertelster Lenette van Dongen geeft aan dat het bijbelverhaal en de blijde boodschap van The Passion jou en mij ook Anno 2016 duidelijk wil maken dat bij Jezus en bij God de dood en het lijden niet het laatste woord hebben.

Het lijden en sterven van Jezus Christus verteld, gezongen en verbeeld
En dan begint de uitvoering van The Passion, met acteur Martijn Fischer als Jezus, en Ellen ten Damme als zijn moeder Maria. De discipelen Petrus en Judas worden gespeeld door respectievelijk Mark van Eeuwen en Xander de Buisonjé.
De voorstelling wordt uitgevoerd op locatie op en bij het Eemplein, met afwisselend videofragmenten die al eerder zijn opgenomen op bijvoorbeeld de Skatebaan Vathorst (de Bergrede), een duet van Jezus & Petrus in Monnickendam en in het Amersfoortse Bosbad (de Tuin van Getsemané).
Tussendoor komen enkele live video-intermezzo's van verslaggeefster Sofie van den Enk op het enorme buitenvideoscherm; beelden van het naderende kruis door de straten van Amersfoort, met steeds ook enkele live interviews op weg naar het podium op het Eemplein.
Jezus wordt gevangengenomen, en op het podium voorgeleid aan Pontius Pilatus. De grote spreekkoren van de mensenmassa op het plein schreeuwen dat Barabbas (Koos van Plateringen) moet worden vrijgelaten, en dat Jezus moet worden gekruisigd.
Mij valt op dat - in tegenstelling tot de voorgaande jaren - Pilatus deze keer niet verhaalt over de afschuwelijke details van een kruisiging en over de gruwelijkheden van de dood aan het kruis.

Dood en lijden passé na Pasen
Heel zachtjes valt aanvankelijk nog de regen op de mensen op het Eemplein, Daarna blijft het geruime tijd droog, en pas vlak vóór het einde valt er weer enige neerslag, maar gelukkig niet veel. Het Eemplein staat nog steeds nagenoeg vol als onder indrukwekkend muzikale klanken de grote, zware lichtbak van het kruis het plein op wordt gedragen. Het is één van de meest indrukwekkende momenten van deze openluchtvoorstelling.
Aan het eind van de avond wordt de voorstelling afgesloten met een muzikale parade van alle acteurs en zangers van The Passion 2016. Heel mooi is dat dan ook het statement van het begin van de pleinvoorstelling nogmaals wordt uitgesproken: Dood en lijden hebben niet het laatste woord!, al hoe tegenstrijdig het ook klinkt: niet in Syrië, niet op Lesbos, niet in Parijs en Brussel, niet in het Pakistaanse Lahore, en voorzeker al helemaal niet na het Paasfeest!

Kloosters, broederschappen en gastvrijheid; hun betekenis voor de pelgrim

Dinsdag 22 maart 2016 

De kloosterkerk van de Abdij van Conques

Nederlands Genootschap van Sint Jacob
Het Nederlands Genootschap van Sint Jacob is de vereniging van mensen met belangstelling voor het Spaanse pelgrimsoord Santiago de Compostela in al zijn aspecten zoals; de apostel Jacobus de Meerdere, de kathedraal, de bedevaartsstad, de tocht naar dit bedevaartsoord, de kunst & cultuur en de religieuze dimensie.
Of je nu jong bent of oud, te voet pelgrimeert of op de fiets, in één keer de pelgrimstocht onderneemt of in etappes, of je vertrekt vanuit je eigen woonplaats of vanuit een plaats in bijvoorbeeld Frankrijk, en of je nu gaat om na te denken over het leven of misschien ook wel om een sportieve prestatie te leveren, het Nederlands Genootschap van Sint Jacob is er voor iedereen die zijn huis verlaat om op weg te gaan naar Santiago de Compostela, om daar wellicht ook ooit als pelgrim aan te komen.

Voor en door leden
Het Genootschap wil dit onder meer bereiken door:

• Het op weg helpen van wandelaars, fietsers en anderen die naar Santiago de Compostela willen gaan;
• Het uitwisselen van ervaringen tussen de leden onderling;
• Het onderhouden van contacten met vergelijkbare organisaties in binnen- en buitenland;
• Het bestuderen van historische, godsdienstige en culturele verschijnselen van de Jacobusverering;
• Het stimuleren van vrijwilligerswerk als bijvoorbeeld ‘hospitalero voluntario’ in een pelgrimsherberg.

Werkgroep Geschiedenis en Cultuur
Ons pelgrimsgenootschap heeft behalve een verenigingsbestuur ook een aantal werkgroepen. Eén van die groepen is de 'Werkgroep Geschiedenis en Cultuur'. Deze werkgroep stelt zich ten doel het brede terrein van Geschiedenis & Cultuur op systematische wijze in de komende jaren verder te ontwikkelen.
Daarbij hanteert de werkgroep drie activiteitenmotto's, te weten:

1. Ontsluiten en onthullen:  Zo heeft de werkgroep bijvoorbeeld een uitvoerige lijst aangelegd met daarop alle bekend zijnde 'Jacobalia', waaronder de sporen die de cultus van Sint Jacobus in de beeldende kunsten in Nederland heeft nagelaten.
2. Activeren en participeren: Zo houdt de werkgroep bijvoorbeeld een lijst bij van deskundige sprekers over cultuurhistorische onderwerpen rondom pelgrimeren. Alle genootschapsregio’s kunnen ten behoeven van hun regionale ledenactiviteiten bij de werkgroep te rade gaan met vragen over deze sprekers. 
3. Uitdragen en informeren; Zo organiseert de Werkgroep Geschiedenis en Cultuur bijvoorbeeld interessante activiteiten, zoals een lezingencyclus, een inleidende cursus en soms een losse lezing.

Kloosters, broederschappen en gastvrijheid in 5 lezingen
Zo organiseerde de 'Werkgroep Geschiedenis en Cultuur' van ons Nederlands (pelgrims)Genootschap van Sint Jacob in het eerste kwartaal van dit kalenderjaar een vijftal lezingen, waarin eminente sprekers hun licht lieten schijnen over de betekenis van kloosters, van broederschappen en over het thema gastvrijheid, zowel in vroegere als in huidige tijden.
Het thema van deze lezingenserie was 'Kloosters, broederschappen en gastvrijheid', met als subthema 'Hun betekenis voor de pelgrim'. Deze lezingen werden om de twee weken aangeboden bij Institutio Cervantes te Utrecht.

Van betekenis voor de pelgrim
Kloosters en broederschappen waren voor de pelgrim in vroegere tijden van grote betekenis: ze fungeerden onder andere als opvangvoorziening, als plek om op verhaal te komen, en als oord van zorg. Heden ten dage is hun aantal ver in de minderheid, vergeleken met de veel andere opvang- en overnachtingsmogelijkheden.
Zichtbaarheid en invloed van kloosterordes en broederschappen – in Spanje zijn ze er nog – zijn ontegenzeglijk minder geworden. Niettemin blijft hun aantrekkingskracht groot, vanwege hun historische betekenis, hun soms imposante gebouwen, en ook vanwege hun hedendaagse vormen van bezinning en spiritualiteit, in veel gevallen gebaseerd op een moderne interpretatie van de 'Regel van Benedictus'.

Vijf avondlezingen
In de afgelopen weken heb ik alle vijf avondlezingen bijgewoond, waarvaan hieronder een overzicht volgt, waarbij de titel van de lezing een weblink is naar mijn webimpressie van die avond.
Het ging om de volgende vijf avondlezingen:

• Op 20 januari 2016: Inleiding tot de geschiedenis van het kloosterleven, verzorgd door professor Peter Raedts.
• Op 3 februari 2016: Gastvrijheid en de Regel van Benedictus, verzorgd door abt Gerard Mathijsen.
• Op 17 februari 2016: Broederschappen en gasthuizen in de Middeleeuwen, verzorgd door professor Paul Trio.
• Op 2 maart 2016: De architectuur van het klooster, verzorgd door architectuurhistoricus Kees van der Ploeg.
• Op 16 maart 2016: De Abdij van Conques - een feest voor de pelgrim, verzorgd door pastoor Joost Jansen.

Visitatie van de Schoolleidersopleidingen @ Stenden & NHL

Maandag 21 maart 2016

De plenaire terugkoppeling van de auditbevindingen

Schoolleidersopleidingen
Reeds vele jaren verzorgt Stenden Hogeschool in Noord-Nederland de Schoolleidersopleidingen voor het Primair Onderwijs. Sinds enkele jaren worden deze Schoolleidersopleidingen Basisbekwaam en Vakbekwaam verzorgd door Stenden Professionals en ECNO, als een samenwerkingsverband van Stenden Hogeschool en NHL Hogeschool.
De opleiding wordt aangeboden aan schoolleiders en aan onderwijsmedewerkers die op afzienbare termijn graag schoolleider willen worden. Schoolleiders in het basisonderwijs dienen te worden geregistreerd in het zogenoemde 'Schoolleidersregister Primair Onderwijs'.

Schoolleidersregister Primair Onderwijs
Om als afgestudeerde van de Schoolleidersopleiding te worden geregistreerd in het Schoolleidersregister dient de betreffende Schoolleidersopleiding te voldoen aan een set kwaliteitscriteria. Om te beoordelen of zo'n Schoolleidersopleiding aan die kwaliteitseisen voldoet, wordt de opleiding gevisiteerd en beoordeeld door een onafhankelijk auditpanel, dat bestaat uit gezaghebbende auditoren. Schoolleidersopleidingen die een voldoende beoordeling verdienen, kunnen zich laten registreren in het Schoolleidersregister Primair Onderwijs. Die registratie staat er dan garant voor dat iedere afgestudeerde van de goedgekeurde Schoolleidersopleiding kan worden geregistreerd in het Schoolleidersregister, waarmee de betreffende schoolleider voldoet aan diens wettelijke registratieplicht.

Visitatie
Vandaag is het na een periode van grondige voorbereiding zover dat onze gemeenschappelijke Schoolleidersopleidingen kunnen worden gekeurd door een visitatiecommissie van het evaluatiebureau AeQui. Dat vindt vandaag plaats in de congresruimte van Stenden Hotel te Leeuwarden.
Het auditpanel heeft daartoe inmiddels een zogenoemde Kritische Reflectie van onze Schoolleidersopleidingen bestudeerd, en daarbij onder andere ook een aantal opgevraagde eindwerken van deze opleidingen beoordeeld. Naast de visitatiekamer bevindt zich een documentenkamer, waarin een groot aantal overige instellings- en opleidingsdocumenten ligt, die door deze beoordelingscommissie ook worden bestudeerd.

Verificatiegesprekken
Een groot deel van zo'n visitatiedag wordt ingevuld met een aantal verificatiegesprekken, waarin het audit team in gesprek is met onder andere directie, managers, docenten, studenten, afgestudeerden en ook vertegenwoordigers van het werkveld waarvoor de Schoolleidersopleidingen opleiden.
Vandaag ben ik aanwezig bij de sessies die voorafgaan aan, en die volgen op deze interviews. In een vergaderzaal van Stenden Hotel ontvangen we alle deelnemende groepen vooraf voor een korte briefing, en zijn ze na het panelinterview van harte welkom voor een debriefing van ook zo'n twintig minuten. Op deze wijze zorgen we ervoor dat alle deelnemers van deze audit op tijd gereed zijn voor het auditgesprek, en na afloop nog even met elkaar kunnen napraten over de ervaringen van het voorgaande auditgesprek.

Panelbevindingen met positief resultaat
Als alle documenten door het auditpanel zijn bestudeerd, als alle interviews hebben plaatsgevonden, en als de visitatiecommissie daarna voldoende gelegenheid heeft gehad om haar onderzoeksbevindingen te analyseren, worden alle deelnemende groepen door het audit team nogmaals uitgenodigd in de visitatiekamer, waar de voorzitter van het auditteam namens de visitatiecommissieleden een korte terugkoppeling verzorgt van de panelbevindingen van deze visitatie.
Daarin spreekt het visitatiepanel haar waardering uit voor de kwaliteit van de Schoolleidersopleidingen van NHL Hogeschool en van Stenden Hogeschool, geeft zij als waardevolle aanvulling nog een aantal verbetersuggesties waar de Schoolleidersopleidingen in de komende jaren ook nog hun voordeel mee kunnen doen, en concludeert het visitatiepanel tenslotte dat deze kwaliteitsbeoordeling zal leiden tot een positief accreditatieadvies.

Accreditatie en registratie
Als over enkele weken het visitatierapport gereed is, kunnen onze beide instellingen met dat positieve advies van de visitatiecommissie bij het Schoolleidersregister Primair Onderwijs de accreditatie aanvragen voor haar beide Schoolleidersopleidingen Basisbekwaam en Vakbekwaam.
Zodra het Schoolleidersregister onze beide opleidingen heeft geaccrediteerd, kunnen de afgestudeerde schoolleiders zich laten registreren in het Schoolleidersregister, waarmee NHL Hogeschool en Stenden Hogeschool hebben voldaan aan hun maatschappelijke verantwoordelijkheid om ook garant te staan voor een goede opleiding van huidige en toekomstige schoolleiders in het Nederlandse basisonderwijs.

Palmpasenoptocht in Stiens van de Sint-Vituskerk naar Skilhiem

Palmzondag 20 maart 2016

Vertrek Palmpasen-optocht bij Sint-Vituskerk van Stiens op weg naar Skilhiem

Van Palmpasen door de Stille Week heen naar Pasen
De zondag vóór het Paasfeest noemen we in het kerkelijk jaar Palmzondag. We moeten in de komende dagen nog de passiedagen van de Goede Week door - met onder andere Witte Donderdag, Goede Vrijdag en Stille Zaterdag - om dan volgende week zondag met zijn allen het Paasfeest te vieren.
Maar eerst vandaag dus Palmpasen.

Vrede in de hemel en op aarde
Op deze Palmzondag denken we aan het verhaal van de intocht van Jezus in Jeruzalem.
Toen Jezus op een jonge ezel de Olijfberg afdaalde, op weg naar het hooggelegen Jeruzalem, werden zijn discipelen (leerlingen) blij en juichten onderweg:

Leve de koning,

de man die door God gestuurd is!

Vrede in de hemel en alle eer aan God.

Tijdens onze kerkdienst van vanmorgen in de Sint-Vituskerk staan we stil bij de door dominee Jaap Overeem geponeerde stelling dat er in de hemel pas sprake is van vrede, als er op aarde ook vrede is.
We krijgen een korte toelichting op de stelling, en gaan vervolgens met de kerkgangers die om ons heen zitten even in gesprek over de inhoud en betekenis van deze stelling.

Palmpasenstokken maken
Ondertussen zijn de kinderen de kerkzaal al uit gegaan, want zij gaan met de leiding van de Kindernevendienst naar het nabijgelegen Sint-Vitushûs. De kinderen hebben van thuis de zelfgemaakte houten kruisen meegenomen, die zij tijdens de Kindernevendienst versieren met onder andere lekkernijen, en een mooie broodhaan in top, Het resultaat mag er dan wezen, met al die mooie Palmpasenstokken.

Palmpasenoptocht rondom Skilhiem in Stiens

Rondtrekkende Palmpasenoptocht
Als de kinderen klaar zijn met de Palmpasenstokken, stellen ze zich buiten op aan de voet van de grote kerktoren van de Stienser Sint-Vituskerk. Hun ouders en de andere kerkgangers voegen zich bij de kinderen, en dan gaan we met zijn allen in een lange optocht op weg, van de Sint-Vituskerk naar Skilhiem, één van de Stienser woonzorgcentra.
In Skilhiem wachten de bewoners de optocht af, en omdat een deel van de bewoners verblijft op de gesloten afdelingen, wordt ervoor gekozen om de Palmpasenoptocht eerst helemaal om het zorgcomplex van Skilhiem heen te laten gaan. Zo kunnen alle bewoners van Skilhiem in elk geval iets zien en beleven aan deze kleurrijke, vrolijke Palmpasenoptocht.

Gezellige koffieochtend in Skilhiem
Na de Palmpasenoptocht gaan we met de kinderen met al die versierde Palmpasenstokken naar de grote recreatieruimte van Skilhiem, waar we ruim de tijd nemen om gezellig met de daar aanwezige bewoners koffie te drinken. Voor de kinderen staat de limonade al klaar en op de met paasgeel versierde tafels staan ook schalen met paaseitjes. Het wordt een gezellige bijeenkomst voor (heel) jong en (heel) oud, en als dominee Overeem achter de piano plaatsneemt en een aantal gemeenteleden samen met hem ook het Hosanna-lied van de komende Batseba-musical inzetten, wordt het een vrolijke boel.

Palmpasen - een vrolijk feest voor jong en oud in Skilhiem

Ook narcissen voor bewoners in de gesloten afdeling
Ik word nog even meegevraagd om met de leiding van de Kindernevendienst en de kinderen mee te gaan naar de gesloten afdelingen, want ook de bewoners van die afdelingen worden - evenals de bewoners in de koffiezaal - verblijd met een vrolijk geelbloeiende narcis.
Aan het eind van de ochtend gaan zo langzamerhand de gemeenteleden weer naar huis, gaan de meeste bewoners weer terug naar hun woonkamer, en keert de rust weer terug in de grote recreatiezaal.
Bewoners van Skilhiem en de gemeenteleden inclusief alle kinderen, allen met alweer een fijne ervaring rijker.

Vijf jaar later

Zaterdag 19 maart 2016 

Een bloemenrijk versierd graf van hait, 5 jaar na overlijden

2011-2016
Vijf jaar geleden, vroeg op een zaterdagochtend in 2011, werden we gebeld met de melding om zo snel mogelijk naar Drachten te komen, omdat het met hait niet goed ging. Aangekomen in het hospice te Drachten bleek hait al te zijn overleden. Vandaag is dat precies vijf jaar geleden. Een periode waarin ook al weer veel is gebeurd, waarin de venijnig scherpe kantjes van de rouw er al wel af zijn, maar het gemis blijft natuurlijk.

Froubuurt
Zo'n dag als vandaag is bij uitstek geschikt om heel bewust het leven, de ziekte en het overlijden van hait te gedenken, dus dat gaan we vandaag ook doen.
Mim is vandaag en morgen bij ons op bezoek. Dat biedt ons de gelegenheid om ook op bezoek te gaan bij het graf van hait op de begraafplaats van Onze Lieve Vrouwenparochie, ofwel - zoals we dat in onze moedertaal noemen - 'Froubuurt'.

Herdenken
Eerst gaan we naar Leeuwarden om een partij bloeiende planten en een mooi bloemstuk te kopen, dat we straks op het graf kunnen plaatsen. Daarna rijden we naar Froubuurt, waar ik eerst de grafsteen een grondige schoonmaakbeurt geef. Als die even later tijdens de korte opklaringen weer glimt in het zuinige voorjaarszonnetje, is het moment gekomen om de bloembakken te legen, en daar de pas gekochte vrolijk gekleurde plantjes in te planten. Vervolgens komen de kleurrijk gevulde plantenbakken op het grafmonument, en het bloemstuk erbij. Dan is het klaar en staan we letterlijk en figuurlijk nog even stil bij deze gedenkwaardige dag.

Breng ons de pijn te boven,

verlos ons van de nacht.

Leer ons in licht geloven,

dat op de morgen wacht.

Al leven wij ten dode,

gebonden aan de tijd,

wees ons het woord, de bode,

de taal van eeuwigheid.

Sponsordiner van Ma'laap in De Hege Stins van Stiens

Vrijdag 18 maart 2016 

Voorzang met gebaren van twee Pakistaanse families

Sponsorproject voor christelijk onderwijs in Lahore
Bij de ingang van De Hege Stins worden Durkje en ik vriendelijk welkom geheten door de jeugd van onze Protestantse Gemeente van Stiens. Een heerlijke geur van Pakistaanse lekkernijen komt ons tegemoet. In de ontvangsthal van de kerk is het al gezellig druk aan het begin van deze avond. Zo'n 80 gasten komen vanavond naar het Pakistaanse diner, op uitnodiging van de organisatoren van Ma'laap, de Stienser sponsororganisatie die nu al ruim twee jaar zorg draagt voor de sponsoring van een christelijke school in de Pakistaanse stad Lahore. Door de opbrengsten van een enthousiaste groep Nederlandse sponsoren wordt het in Lahore mogelijk gemaakt dat ongeveer 50 Pakistaanse kinderen christelijk onderwijs en opvang kunnen genieten in de door ons allen gesponsorde school in Lahore.

Ma'laap verbindt mensen
De Stienser organisatoren van dit project, waaronder ook twee Pakistaanse families, hebben alle sponsoren als dank voor hun financiële bijdrage aan dit onderwijsproject uitgenodigd voor een Pakistaans diner in De Hege Stins.
Als we de grote podiumzaal van De Hege Stins binnenkomen, worden we verwelkomd in deze grote zaal, die voor deze gelegenheid helemaal is ingericht als Pakistaans restaurant.
De Stienser sponsororganisatie noemt zich 'Ma'laap', wat 'verbinding' betekent in het Urdu, een taal die in Pakistan wordt gesproken. Deze avond staat in het teken van de verbinding tussen de sponsororganisatie en haar sponsoren, maar deze verbinding slaat ook op de (nadere) kennismaking van alle sponsoren met elkaar. En toch willen we ook niet vergeten dat die verbinding van Gods vriendengroep vooral ook wordt onderhouden met God. Werkgroepslid Pieter Dijkhuis begint na zijn openingswoord dan ook met het aanroepen van onze Vader in zijn openingsgebed, want ook de verbinding met Hem ervaren we vanavond graag in ons midden.

Jeugd bedient in Pakistaans restaurant
De organisatoren van Ma'laap hebben het taktisch aangepakt. Enkele van deze organisatoren van Ma'laap zijn ook jongerenwerkers van onze Protestantse Gemeente. Zij hebben enkele jeugdgroepen van onze kerk uitgenodigd om bij dit Pakistaans diner aanwezig te zijn, in een dubbelrol, namelijk dienstverlenend in de bediening van alle gasten in het gelegenheidsrestaurant, en anderzijds ook als mede-tafelgasten. Mede daardoor loopt de organisatie en de bediening op rolletjes, en het is bovendien ook nog heel gezellig in dit 'Pakistaanse restaurant', waar jong en oud met elkaar een gezellige avond beleven.

Voorgerecht en hoofdgerecht
In een voortreffelijk driegangenmenu worden we verrast en verwend. Nadat de maaltijd is geopend, krijgen we de eerste gang, die bestaat uit een overheerlijke Woestijnsoep, met dadels als een belangrijke ingrediënt, gemaakt door onze pastoraal werker Tine de Vries, die ook lid is van de Ma'laap-werkgroep.
Het hoofdgerecht bestaat uit de volgende elementen: Chicken curry, Chappatis rijst, Kebab, saus, met daarbij komkommersalade. Op lange tafels wordt al dit lekkers gepresenteerd in de vorm van een warm buffet. Zo wordt het ook nog een 'walking dinner'.
We krijgen tussen de dinergangen ook een Skype-sessie aangeboden, waarin onze gastheer Nasir vanuit ons Pakistaans restaurant via internet in een life-gesprek is met de pastor van de christelijke gemeente van Lahore, met wie we ons verbonden hebben en voelen. De pastor maakt van de gelegenheid gebruik om ons duidelijk te maken hoe belangrijk het voor ons allen in Nederland en in Pakistan is dat we deze verbinding met elkaar aan zijn gegaan, en die ook zo getrouw onderhouden. Duidelijk is dat het Ma'laap-project iets wezenlijks bijdraagt aan het onderwijs aan christelijke kinderen in dit overwegend islamitisch land.

Hamay bachanay ko
Onder begeleiding van gitarist Taco Osinga zingen we samen ook een mooi Pakistaans lied in het Urdu. De twee Pakistaanse gezinnen in ons midden zingen het lied voor, en beelden gelijktijdig de bijbehorende gebaren uit. De coupletten van dit welbekende Pakistaanse lied getuigen ervan dat het God is die de bloemen, de vis, de vlinder, de sterren en ook ons allen heeft gemaakt.
En hoe voortreffelijk dit Pakistaanse kinderlied past in deze dagen die voorafgaan aan het Paasfeest, blijkt bij uitstek uit het laatste couplet:

Ksinay Saleeb par jaan apni di?

(Wie heeft Zijn leven op het kruis gegeven?)

Jaan apni di, Jaan apni di

(Zijn leven gegeven, Zijn leven gegeven)

Yesu nay saleeb par jaan apni di

(Jezus heeft Zijn leven op het kruis gegeven)

Hamay bachanay ko

(Om ons te redden)

Dessert en traktatie
Het dessert is ook overheerlijk: Vrolijke rijst - voor wie dat wil - met yoghurt. Heerlijk sluiten we dit Pakistaans menu af met deze rijst in fleurige kleuren.
Aan het eind van de avond worden de twee Pakistaanse families welverdiend heel hartelijk bedankt voor het organiseren en verzorgen van deze bijzonder geslaagde avond. Ook de overige organisatoren van de Stienser werkgroep krijgen woorden van waardering toegesproken.
In de ontvangsthal hebben we nog een groepsfoto laten maken van deze hele grote opkomst van vanavond. Zo kunnen we ook onze Pakistaanse broeders en zusters met hun kinderen (waaronder onze sponsorkinderen) laten zien dat wij ons onderling verbonden voelen, en vooral ook met onze medegelovigen die op zo grote afstand van ons leven en werken.
En als verrassing staan als dank voor alle hier aanwezige sponsororen enkele doosjes granaatappels klaar. Iedereen krijgt daarvan een granaatappel mee naar huis (met daarbij een recepttip), om thuis ook nog eens als herinnering aan deze geslaagde avond smakelijk en dankbaar terug te blikken op deze fijne avondmaaltijd.

Grote dank

aan iedereen die er zo'n prachtige Pakistaanse avond van heeft gemaakt.

Een geslaagde avond van 'Ma'laap'