Lanterfanten over Route 1.8 van Sint-Jacobiparochie naar Hallum

Zondag 14 april 2013

Op de Oude Bildtdijk passeren we café De Oasthoek

Regen of geen regen
Als we ons vanmorgen om 8.00 uur gereed maken voor een wandeldag, regent het buiten. Maar dat zal ons er niet van weerhouden om vandaag op stap te gaan. Al dagen noemen weermannen en weervrouwen een temperatuurstijging tot 20 graden Celsius en over regen heb ik ze niet horen spreken. De Buienradar laat zien dat er vroeg in de ochtend inderdaad enkele kleine buien over het noorden van Fryslân trekken, maar dat zal ons niet binnen houden.
Durkje en ik gaan vandaag de wandelroute 1.8 lopen uit de wandelgids 'Friesland voor lanterfanters' van Fokko Bosker. Dit is een 26 kilometer lange wandeling van Sint-Jacobiparochie naar Hallum.
Het thema van deze wandeling is: 'Op schildersezels of Een kwestie van licht', met daarin een verwijzing naar Rembrandt van Rijn, die hier in zijn jonge jaren enige tijd heeft doorgebracht, verliefd op en verloofd (1633) met de toen in Sint-Annaparochie wonende Saskia van Uylenburgh, met wie hij in 1634 trouwde.

Sint Jabik & Westhoek & Ouwedyk & Swarte Haan
Om 9.30 uur vertrekken we bij het Kultureel Sintrum De Groate Kerk (1844) van Sint-Jacobiparochie; het startpunt van het Fries-Overijsselse Jabikspaad. We lopen over het Westeinde langs de Jacobshoeve, om vlak buiten het dorp in noordelijke richting over het schelpenpad naar de Oude Bildtdijk te lopen.
De 14 kilometer lange Oude Bildtdijk (1505) is de langste woonstraat van Nederland, die bovenop de eeuwenoude zeedijk ligt.Vanaf de Westhoek lopen we over de Oude Bildtdijk in oostelijke richting, in de richting van Nij Altoena. Vlak voorbij café De Oasthoek (1889) volgen we het pad langs de naar het noorden lopende Kouwe Faart naar Zwarte Haan, gelegen aan de voet van Waddenzeedijk.

Swarte Haan & Noorderleech & Nijesyl 
Bij het dijkmonument van de Slikwerker gaan we over de Waddenzeedijk, om over het talud halverwege de zeedijk buitendijks in oostelijke richting naar het Noorderleeg te lopen. De zon laat zich niet zien en het waait nog behoorlijk, maar gelukkig hebben we de straffe wind rechtsachter ons, en veel last hebben we er ook niet van hier achter de zeedijk. Duizenden vogels verblijven hier op de kwelders, waaronder honderden ganzen.
Over het Bútendyks Weggy lopen we van het Noorderleeg naar Nieuwe Bildtzijl, waar we een etenspauze houden, zittend op een oude kerkbank, op de plaats waar vroeger de oude sluis in de Nieuwe Bildtdijk zorgde voor de afwatering van de Bildtse polder op de Waddenzee.

Ouwesyl & Alde Leije
Dan gaat het voort naar Oude Bildtzijl, waar we een kop koffie drinken in De Aerden Plaats, waar ook de tenstoonstelling nog is te bezichtigen van de schilderijen van Sytse Keizer.
Vanuit Oude Bildtzijl gaan we langs de Zuidhoekstervaart richting Oude Leije. Bij de nieuwe sluis van Oude Leije ontmoeten we de Stienser Sikke Roosma, die vandaag het traject tussen Sint-Jacobiparochie, Zwarte Haan en Stiens fietst. Dat is het eerste traject van het Jabikspaad naar het Spaanse Santiago de Compostela. Sikke vertelt ons dat hij over twee weken vanuit Stiens op de fiets vertrekt voor een fietspelgrimage van enkele weken naar Santiago de Compostela. We wensen hem een goede pelgrimage en een behouden thuiskomst na afloop.

Froubuurt & Feinsum & Hijum
Van Oude Leije gaan we verder via Vrouwbuurstermolen en over de Slachtedijk en de onverharde Witte Weg in de richting van Stiens. Vlak naast ons slaan vanuit een slootswal twee prachtige reeën voor ons op de vlucht, rennend over de pas ingezaaide akkers. Tussen hen en ons zit een zwanenpaar, ons goed in de gaten houdend.
We lopen niet door naar Stiens, maar buigen af naar het noorden, naar Finkum. In Finkum gaan we verder in noordelijke richting, over het Spoordok, het fietspad over de oude spoorlijn van Stiens naar Hallum. Iets buiten Finkum steken we via de oude spoorbrug de Feinsumer Feart over. Deze vaart is recent verbreed en uitgediept in het kader van de Elfstedenvaarroute.
Over de voormalige spoorbaan van het Dockumer Lokaeltsje arriveren we in Hijum. Daar lopen we langs het voormalige treinstation in westelijke richting naar de Hege Hearewei.

Hallumerhoek & Hallum
De Hege Hearewei gaat over in de Mariëngaarderweg, genoemd naar het voormalige Friese klooster Mariëngaard, dat hier vroeger in deze buurt heeft gestaan.
Vanuit de Hallumerhoek gaat het verder naar Hallum. Ondertussen heeft Pieter ge-sms-t hoe laat wij hem verwachten in Hallum. Over een half uur ontmoeten we elkaar daar op ons eindpunt van vandaag.
Ongeveer een half uur later arriveren we in Hallum op de kruising met de N357. Enkele minuten later arriveert Pieter hier ook vanuit Stiens, en dan brengt hij ons met de auto weer terug naar Sint-Jacobiparochie, waar we vanmorgen startten.
De 26 kilometer hebben we in 6 uren afgelegd, een mooie tijd. De zon heeft vandaag enkele malen haar best gedaan om door de wolken heen te breken, maar dat is niet gelukt. De wind heeft vandaag onophoudelijk stevig gewaaid, maar de temperatuur is inderdaad wel opgelopen naar de beloofde 20 graden Celsius. Slechts een enkel regendruppeltje hier en daar kon de pret niet drukken, dus al met al hebben we een prima wandeldag gehad.

Wonder boven Wonder

Zondag 19 december 2010

Het Bijbels Museum in Amsterdam presenteert tot en met 30 januari 2011 de tentoonstelling “Wonder boven Wonder – Outsiderkunst en Bijbelverhalen”. Deze tentoonstelling laat Bijbelverhalen zien door de ogen van 44 kunstenaars met een verstandelijke beperking, van de zorgorganisatie Amerpoort te Amersfoort. Het resultaat daarvan is intuïtieve en creatieve kunst. Bijbelverhalen zijn door deze kunstenaars vertaald naar kleurrijke en verrassende schilderijen; persoonlijk getint en raak getroffen; geschilderd op doek, hout of papier.

In hun atelier “Jans Pakhuys” in Amersfoort zijn deze kunstenaars dagelijks aan het werk. Een half jaar lang vormden voorgelezen Bijbelverhalen en beroemde Bijbelse schilderijen van de grote meesters zoals Leonardo da Vinci en Rembrandt hun inspiratiebron. De Amerpoort-kunstenaars schiepen een rijk palet aan verfrissende interpretaties van verhalen uit het Oude en het Nieuwe Testament van de Bijbel. Een selectie van ruim 180 werken is momenteel te zien in bijna alle zalen van het Bijbels Museum. In de tentoonstelling maken museumbezoekers op bijzondere wijze kennis met de voor velen nog onbekende wereld van mensen met een verstandelijke beperking en met hun unieke kijk op Bijbelverhalen. Alle schilderijen uit deze expositie zijn te koop.

Bij deze tentoonstelling verscheen ook de “Amerpoort Kunstagenda 2011”, getiteld “Wonder boven Wonder”. De tentoonstelling èn de Amerpoort Kunstagenda 2011 zijn tot stand gekomen in samenwerking met zorginstelling Amerpoort, het Nederlands Bijbelgenootschap (NBG) en Studio Berry Slok. De agenda wordt verkocht door Amerpoort. Op de omslag aan de voorzijde staat het schilderij “Maria met Kind”, geschilderd door Piet Schopping. In deze bijzondere jaaragenda schreef de directeur van het Bijbels Museum – Judikje Kiers – een voorwoord, getiteld “Geen wonder”. Kiers schrijft dat de schilderijen van deze tentoonstelling in het Bijbels Museum en in deze jaarkalender zowel kijkplezier als gespreksstof opleveren. Ik heb de kunstwerken bekeken en ben het met haar eens. Het is geen wonder, het is “Wonder boven Wonder” mooi!

Paul Christiaan Bos exposeert in Stiens

Zaterdag 18 december 2010

Paul Christiaan Bos is een meester-schilder, die de afgelopen jaren weinig kon exposeren, aangezien zijn schilderijen direct na productie aan de afnemende opdrachtgevers werden verkocht. Veel werk maakte hij namelijk in opdracht; vooral voor kunstverzamelaars in binnen- en buitenland. Rond de jaarwisseling van 2007-2008 werd echter een overzichtstentoonstelling van zijn werk gehouden, waar enkele van zijn meesterwerken waren te zien. Toen werd nieuw werk geëxposeerd, maar ook oudere werken die in bruikleen waren gegeven, teneinde een zo compleet mogelijke overzichtstentoonstelling te presenteren, waarmee een beeld werd gegeven van deze kunstenaar, die wel eens de “Rembrandt van de 21e eeuw” wordt genoemd.

Tot en met eind december 2010 worden enkele fine art prints van zijn werken geëxposeerd in de Openbare Bibliotheek van Stiens. Soms is Bos enkele maanden met één schilderij bezig. Tot op de millimeter nauwkeurig schildert hij de details, die met een vergrootglas bekeken moeten worden om het resultaat goed te kunnen bekijken. Het aantal in de verkoop aangeboden werken van zijn hand is dan ook laag. Om tòch werk van Paul Christiaan Bos in huis te kunnen halen, maakt hij in beperkte oplages ook Fine Art Prints van zijn werk, Daardoor is het ook mogelijk om tegen betaalbare prijzen iets van Paul Christiaan Bos aan te schaffen. De oplagen daarvan zijn beperkt, waardoor elke genummerde, gesigneerde kunstdruk zijn exclusiviteit behoudt.

Paul Christiaan Bos is een eigentijds kunstenaar, die naast het schilderen in opdracht ook de tijd neemt voor werk dat hij zelf belangrijk vindt om te maken. Dat zijn dan doorgaans schilderstukken, gebaseerd op herinneringen uit zijn eigen verleden en ervaringen. Van deze kunstwerken is nog een beperkt aantal werken beschikbaar voor de verkoop. Het werk van Bos wordt nu al beschouwd als mogelijk toekomstig cultureel erfgoed.

Eén van de Fine Art Prints die momenteel in Stiens wordt geëxposeerd, is het schilderij 'Sir Walther op avontuur' (40x80 cm; 2010). Het is de afbeelding van de kleurrijke haan, die in de tuin van Bos de leiding heeft over de kippen, die voor de eieren zorgen waarmee de kunstenaar zijn eigen schilderverven maakt. Het originele schilderij, waaraan maanden is gewerkt, is nu voor de verkoop nog beschikbaar. Dit schilderij is gemaakt in acryl. Daarnaast heeft Paul Christiaan Bos eigen verven, kleurmengsels en experimentele technieken toegepast.

Een bedstee voor Rembrandt & Saska in Sint-Annaparochie

Vrijdag 14 augustus 2009

Op 10 juni 1634 deed Rembrandt van Rijn in Amsterdam aangifte van zijn huwelijk met de Friese Saskia Uylenburgh. Bijna twee weken later - op 22 juni 1634 - vond de kerkeljke inzegening van hun huwelijk plaats in Friesland, in Sint-Annaparochie, in de gemeente Het Bildt. Hun bruiloft werd gevierd bij de familie Van Loo in het Regthuys te Sint Annaparochie. Het pasgetrouwde stel bracht daar ook de huwelijksnacht door. Het Regthuys is er niet meer. Nu staat op die plek een kringloopwinkel.

Mede door de viering van het Rembrandt400-jaar in 1996 is het bij velen wel bekend dat Rembrandt & Saskia in het Friese Sint-Annaparochie kerkelijk trouwden. Saskia bracht een deel van haar jeugd door bij haar zuster Hiskie, die getrouwd was met de grietenij-secretaris Gerrit van Loo. Van Loo woonde in het Regthuys. Volgens de geschiedschrijving stond het Regthuys vroeger op de plaats waar nu de kringloopwinkels is gevestigd, op de kruising van de Van Harenstraat en de Warmoesstraat in Sint-Annaparochie.

Kringloopbedrijf Estafette heeft als bijdrage aan de Bildtse feestelijkheden van het Rembrandtjaar op 22 juni 2006 (want op 22 juni 1634 trouwde het echtpaar) een bedstee achterin de winkel nagebouwd. Hiervoor kon - dankzij de medewerking van Stichting Ons Bildt - gebruik worden gemaakt van een complete tussenwand met twee bedsteden uit de jaren geleden al afgebroken boerderij van De Vries in de Fries-Bildtse Westhoek.

De herinnering aan deze historische bruiloft en huwelijksnacht wordt door de kringloopwinkel in Sint-Annaparochie tot op vandaag nog steeds in ere gehouden. Achter in de winkel kun je de bedstee en de bedsteewand nog bezichtigen. In de loop van de jaren heeft het kringloopwinkelpersoneel er altijd zorgvuldig voor gezorgd dat het verhaal van de huwelijksnacht - van nu al meer dan 400 jaar jaar geleden - met uiteenlopende, ingebrachte gebruiksvoorwerpen levend blijft. Als je even bij en in de bedstee kijkt, is het net of het huwelijkspaar hier vannacht nog de nacht doorbracht.