Friesland voor lanterfanters - Deel 1

Woensdag 22 mei 2013 

Cover van Friesland voor lanterfanters deel 1

Wandelen is populair
Langeafstandswandelen is momenteel in. Wandeltochten als de Slachtemarathon, de Kennedymars, het Nijkleaster Pinksterpaad, de Pink Ribbonwandeltocht van de Stichting Bewegen voor Overleven en de Friese wandel-Elfstedentocht trekken grote aantallen wandelaars. De wandelroutes van de bekende wandelpaden zoals het Pieterpad en het Fries-Overijsselse Jabikspaad genieten een grote naamsbekendheid en bieden steeds meer wandelaars aangename wandelingen. Wandelen in groepen, in tweetallen en individueel wint aan populariteit.

Wandelserie voor lanterfanters
Op die golf beweegt natuurjournalist Fokko Bosker mee. Bosker schreef inmiddels vier wandelgidsen voor gevarieerde wandelroutes door de provincie Fryslân. De serie van de eerste drie wandelrouteboekjes is uitgegeven met als titel: 'Friesland voor lanterfanters; een voetreis door natuurlijk Friesland in dertig dagen'. De daaraan toegevoegde vierde routegids kreeg als ondertitel: 'een voetreis rond natuurlijk Leeuwarden in 10 dagen'. Dit vierde deel verscheen in 2010. De eerste drie deeltjes kwamen in het jaar 2007 uit.

Deel 1
Inmiddels hebben Durkje en ik de tien wandelingen van het eerste deel van deze wandelserie gelopen. Het eerste deel van 'Friesland voor lanterfanters' biedt tien dagmarsen door mooie dorpen en landschappen in de Friese Waddenregio van noord-Fryslân. Je dwaalt over de Friese Klei en over alle vier Friese Waddeneilanden. Je gaat over wandelpaden door het voormalige Westergo, door de voormalige Middelzee, door het voormalige Oostergo en door de duinen en over het strand van de Waddeneilanden; en krijgt zo de gelegenheid om wandelend kennis te maken met de noordkant van de provincie Fryslân, waaronder ook een deel van de noordoostelijke Friese Wouden.

Achtergrondinformatie
Elke dagwandeling heeft een thema. De routes worden beknopt beschreven en in grote lijnen met een globale wegenkaart ondersteund. De wandelroutes zijn helaas niet bewegwijzerd, hetgeen het niet gemakkelijk maakt om de route exact volgens beschrijving en kaart te bewandelen. Fokko heeft bij elke wandelroute ook enige achtergrondinformatie geschreven, met informatie over bijvoorbeeld natuur & landschap, flora & fauna, cultuur & geschiedenis, gehuchten & dorpen, wonen & werken, bewoners en toeristen, waterwegen en monumenten; nu eens kritisch, dan weer lyrisch.

Noord-Fryslân
Deel één laat je een slingerend kustpad en een grillige lus door noord-Fryslân lopen, tussen Buitenpost, Kollum, Anjum, Holwerd, Hallum, Sint-Jacobiparochie, Franeker en Harlingen en tussen Buitenpost, Dokkum en Holwerd. En als kroon op die route wandel je ook nog over Schiermonnikoog, Ameland, Terschelling en Vlieland. De wandelingen hebben een gemiddelde afstand van 24,4 kilometer, variërend van 21 tot 28 kilometer per dag, in totaal dus 244 kilometer.

Tien wandelroutes
Op onderstaande data bewandelden en beschreven (zie onderstaande weblinks) Durkje en ik de volgende tien routes van deze wandelgids:
1. Op 1 juni 2009 van Buitenpost naar Anjum, 28 kilometer;
2. Op 2 april 2011 op Schiermonnikoog, 24 kilometer;
3. Op 5 mei 2013 van Anjum naar Holwerd, 27 kilometer;
4. Op 21 mei 2009 op Ameland, 21 kilometer;
5. Op 5 april 2010 op Terschelling, 22 kilometer;
6. Op 26 juni 2009 op Vlieland, 21 kilometer;
7. Op 30 september 2012 van Harlingen naar Sint-Jacobiparochie, 27 kilometer;
8. Op 14 april 2013 van Sint-Jacobiparochie naar Hallum, 26 kilometer;
9. Op 12 juni 2011 van Hallum naar Dokkum, 27 kilometer;
10. Op 12 oktober 2008 van Dokkum naar Buitenpost, 21 kilometer.

Lanterfanten over Route 4.6 door de drooggelegde Middelzee

Donderdag 9 mei 2013 - Hemelvaartsdag

Standbeeld van Eise Eisinga bij de kerk van Dronrijp

 





















Als Mozes op Hemelvaartsdag
Deze Hemelvaartsdag begint voor ons vroeg in de ochtend, als Durkje en ik om 7.15 uur van Stiens naar het NS-station in Leeuwarden rijden. Pieter en Selma rijden met ons mee, omdat zij met de trein naar Harlingen en dan met de boot naar Vlieland gaan om daar later vandaag aan het werk gaan. Durkje en ik beginnen om 7.30 uur onze wandeling op de Sophialaan, vóór het Leeuwarder station. We wandelen vandaag de zesde route van het vierde deel van de wandelgidsenserie 'Friesland voor lanterfanters'. Deze route kreeg als thema: 'Als Mozes door de drooggelegde Middelzee', omdat die vanuit Leeuwarden het Friese platteland in gaat, over de bodem van de voormalige Middelzee, die eeuwen geleden nog tot diep de provincie Fryslân in kwam.

Traditionele Leeuwarder Bloemetjesmarkt op Hemelvaartsdag
Maar voordat we Leeuwarden verlaten, lopen we nog even over de Bloemetjesmarkt, die traditioneel in Leeuwarden wordt gehouden op Hemelvaartsdag, en die qua voorbereiding nu nagenoeg klaar is. De meeste bloemenverkopers staan klaar voor het koperspubliek, dat op dit vroege uur al geleidelijk op dit grote bloemenaanbod af komt. Het aanbod blijkt vandaag 700 strekkende meter meer te zijn dan in het voorgaande jaar. Doordat het mooie weer zolang op zich heeft laten wachten in de afgelopen weken, moeten de bloemenverkopers hun partijen bloemen in ongeveer vier weken verkopen, wat bij een normale lente zo'n acht weken is.

Ritsumazijl en Marssum
Als we Leeuwarden uit lopen over het Bisschopsrak langs het Zijlsterrak ter hoogte van de Schenkenschans, is de temperatuur zo'n 11 graden Celsius. Het regen licht, maar dat is maar van korte duur. In de loop van de uren wordt de bewolking lichter, zodat de zon aangenaam door kan breken, maar door de aanhoudend stevige frisse zuidwestenwind blijft het de hele dag koel, maar wel mooi wandelweer.
In Ritsumazijl gaan we in noordelijke richting verder over de Hege Dijk, een voormalige Middelzeedijk.
Nadat we via de ijzeren loopbrug over de A31 zijn gegaan, komen we bij het mooie Poptaslot in Marssum.

Engelum en Beetgum
Vanuit Marssum lopen we over een smalle cultuurhistorische fietsroute tussen de aanliggende weilanden door naar het dorpje Engelum. De luidklokken van de kerk van Engelum worden langdurig geluid, om de omwonenden er duidelijk op te attenderen dat de ochtendkerkdienst van deze Hemelvaartsdag op afzienbare termijn zal aanvangen.
Vanuit Engelum gaan we over het Alserter Paed eerst langs Cleyn Alserd en daarna langs de Beetgumervaart naar Beetgum.
Hier verlaten we de oude kwelderwal en de oude dijken van de Middelzee en dan steken we ter hoogte van de nieuwbouwwijk De Kline de N383 over, waarna we in een klein bosperceel komen, met een smal bospad tussen dicht op het pad staande bomen.

Hege Wier en Menaldum
Langs een groot kassencomplex van Berlikum lopen we richting Menaldum. Bij deze kassen zijn grote waterpartijen gegraven, waarvan het opgevangen water in de kassen kan worden gebruikt bij het water geven aan de gekweekte planten.
Daar komen we ook langs een kleine verhoging in het landschap. Dit is de oude terp van Hege Wier. Achter deze terp ligt een hoge, spitse vliedberg, die waarschijnlijk al als vluchtplaats diende in de tijd dat de Noormannen hier de Middelzee op voeren tijdens hun rooftochten.
Jammer dat het café in Menaldum nog niet is geopend, want dat betekent voor ons dat we het vandaag tijdens onze wandeling zonder koffie moeten stellen. We pauzeren derhalve op een bankje in het centrum van Menaldum, bij het standbeeld van 'It Feintsje fan Menaam'.

Via Slappeterp en Schingen naar Dronrijp
Van Menaldum lopen we naar Slappeterp, en daarna door naar Schingen.
Voorbij Schingen gaan we door een voetgangerstunnel onder de A31 door, om aan de andere zijde koers te zetten richting Dronrijp.
Langs een brede vaart wandelen we een zonnig Dronrijp binnen. Door de nieuwbouwwijken van Dronrijp lopen we naar de monumentale Nederlandse Hervormde kerk, in het oude centrum van Dronrijp. Bij de kerk bezoeken we de gedenksteen, de grafsteen, het geboortehuis en het standbeeld van Eise Eisinga, de beroemde Friese wolkammer en sterrenkundige, die leefde van 1744-1828, die vooral beroemd is geworden als de ontwerper van het Planetarium in het nabijgelegen Franeker.
Aan de rand van Dronrijp pauzeren we enige tijd, om weer wat te eten en te drinken, voordat we de terugtocht richting Leeuwarden aanvangen.

Langs Deinum en door Ritsumazijl terug naar Leeuwarden
Via de lange Puoldyk lopen we tussen de weilanden en boerderijen door naar het Van Harinxmakanaal. Langs dit drukbevaren kanaal lopen we terug naar Leeuwarden.
Daarbij komen we langs het dorp Deinum, dat aan de overzijde van het kanaal ligt.
Verderop komen we dan weer in Ritsumazijl, waar we vanmorgen naar het noorden afsloegen richting Marssum.
Vanuit Ritsumazijl volgen we dezelfde route als van vanmorgen weer terug naar het NS-station in Leeuwarden.
Om 14.45 uur staan we weer bij onze auto op het parkeerterrein achter het treinstation. We hebben de 27 kilometer vandaag afgelegd in zeven uren.

Robbenvaartocht tussen Texel en Vlieland

Zondag 28 april 2013 

Zeehonden op een zandbank tussen Texel en Vlieland

Ochtendprogramma
Vanmorgen vroeg halen Durkje en ik alvast verse broodjes en brood voor het ontbijt en voor de rest van de maaltijden van vandaag. Als we weer in ons vakantiehuis arriveren, zijn Jan Wijbe & Gaby en Pieter al vanuit Stiens met de auto en de veerboot (van 8.30 uur) in De Koog op Texel gearriveerd. Als iedereen heeft ontbeten, gaan we halverwege de ochtend koffiedrinken in onze vakantiewoning op Roompot Kustpark Texel.
Na de koffie gaan we in kleine groepen uiteen. Ik neem mijn moeder mee voor een verrassingsbezoek naar vrienden uit België, waarvan we het sterke vermoeden hebben dat zij momenteel verblijven op het kampeerterrein van De Luwe Boshoek in De Koog. Ze zijn inderdaad aanwezig in hun stacaravan; voor ons allen een mooie gelegenheid om een uurtje met elkaar door te brengen in de zon op hun terras.

Middagprogramma
Na de lunch in onze recreatiewoning vertrekken we in drie auto's met zijn tienen naar het strand en de vuurtoren van De Cocksdorp. Na een kort bezoek aan het strand en aan de vuurtoren, rijden we door naar de bootsteiger van de rondvaartboot, waarmee we straks het ruime sop zullen kiezen.
Om 15.00 uur gaan we met deze boot voor een Robbenvaartocht de zee op, om zeehonden te zien op de zandbanken tussen Texel en Vlieland. Op één van de zandbanken liggen zo'n honderd zeehonden in de stevige, frisse zeewind in de volle zon onder een helderblauwe lucht. Prachtig weer is het vanmiddag voor een vaartocht op zee.

Einde van een zonnige familiedag op Texel
Na deze mooie boottocht op zee rijden we via De Cocksdorp weer terug naar De Koog. Op de heenreis zagen we boven het vliegveld van Texel een tiental parachutisten landen, en dat mooie tafereel zien we op de terugreis wederom. De parachutisten landen veilig, en even later ook het vliegtuig, waaruit zij eerder zijn gesprongen.
Aan het begin van de avond brengen we Jan Wijbe & Gaby weer naar de veerboot richting Den Helder. Halverwege de avond vertrekt ook Pieter weer met de auto op de veerboot, terug naar Stiens. De rest blijft vannacht overnachten in onze vakantiewoning op Texel.

Pieter Koehoorn BBA

Donderdag 11 oktober 2012 

Rob Pieters spreekt Pieter toe

Bachelor of Business Administration
Na vier jaren HBO-bachelor-studie is het zover dat de opleidingsexamencommissie van de opleiding Toegepaste Bedrijfskunde van Stenden Hogeschool heeft vastgesteld dat Pieter heeft voldaan aan alle eisen van het eindexamen. De engelstalige naam van deze HBO-bachelor-opleiding, waaraan Pieter nu is afgestudeerd, luidt 'Applied Business Administration'. Afgestudeerden van deze opleiding verkrijgen bij afstuderen de graad 'Bachelor of Business Administration' (BBA).

Staande ovatie voor laureaten
Veel familie en vrienden wonen vanavond deze certificaat-uitreiking bij. Ook Pieter zijn stagebegeleider van Jongbloed Heerenveen, de heer Arnold Witteveen - inmiddels zijn naaste collega - woont deze ceremonie bij, die vanavond wordt gehouden in het Auditorium van Stenden Hogeschool te Leeuwarden.
Om 19.00 uur worden alle laureaten met hun gevolg ontvangen in de lobby van Stenden University Hotel te Leeuwarden. Op het moment dat alle gasten naar het Auditorium wandelen, worden de laureaten in de hotellobby nog even op een groepsfoto gezet. Daarna gaan ook zij naar het Auditorium, waar ze met muziek en staande ovatie worden onthaald.

15 afgestudeerden 
Toen deze studenten hun studie aanvingen, was Dorien Riedstra de Dean van deze opleiding. Zij verwelkomt aan het begin van deze diploma-uitreiking alle afgestudeerden en alle gasten in de zaal. Vijftien afgestudeerden uit binnen- en buitenland, van zowel de voltijdse als de deeltijdse onderwijsvorm zullen straks aansluitend hun getuigschrift in ontvangst nemen. Alle alumni worden daartoe één voor één naar voren geroepen, waar hun docent en personal coach hen met een persoonlijke speech zal toespreken.

Personal Speech van Personal Coach
Pieter is de eerste die naar voren wordt geroepen. Hij wordt toegesproken door docent Rob Pieters, die vier jaar lang zijn personal coach was, en in het afstudeerjaar ook stagedocent en afstudeerbegeleider. Bij al zijn laureaten maakt van Pieters gebruik van een Powerpoint-presentatie met een aantal bijpassende foto's. Alle studenten hebben wel iets met een eiland en alle studenten worden achtereenvolgens uitgenodigd naar voren te komen, als 'hun' kerktoren of een andere toren (zoals een watertoren) op het scherm voorin de zaal wordt geprojecteerd.
Maar het concept van Rob Pieters' speeches gaat verder dan die foto's, want voor iedere student gebruikt hij de afzonderlijke elementen van de missie & visie van Stenden Hogeschool als kapstok, om daarmee iedere student persoonlijk en treffend te typeren. Een mooie insteek is dat, omdat je zó aantoont dat de afgestudeerde aantoonbaar een 'eindproduct' is van het onderwijsconcept van onze hogeschool. Zaken zoals bijvoorbeeld 'waardengedreven', 'intercultureel', 'ondernemend', 'nieuwsgierig' en 'internationaal' passeren zo voor iedere afgestudeerde de revue.

Karakteristieken
In zijn feestrede voor Pieter noemt Rob Pieters onder andere de passie van Pieter voor korfbal èn Pieter zijn verbondenheid met het Waddeneiland Vlieland, waar hij enkele jaren vakantiewerk verrichte bij Restaurant Puur Vlieland in Vlieland-dorp. Ook zijn stage en afstuderen bij Jongbloed in Heerenveen komt nadrukkelijk aan de orde. Rob Pieters benoemt de zoektocht van Pieter om zijn afstudeerscriptie zo gestructureerd mogelijk op schrift te zetten, conform de daartoe geldende afstudeerregels, en hij vertelt onder de indruk te zijn van de inhoud en van de resultaten van het afstudeerwerk van Pieter.
Na deze persoonlijke feestrede wordt Pieter uitgenodigd om aan de tafel op het podium plaats te nemen om zijn getuigschrift in ontvangst te nemen, nadat daartoe de nodige handtekening door hem zijn gezet. Verdiend applaus valt alle studenten en hun docenten daarna ten deel.

Informele afsluiting
Als op deze wijze alle vijftien afgestudeerden de revue zijn gepasseerd, verlaten we het Auditorium, om onder het genot van een hapje en een drankje in de lobby van Stenden University Hotel deze afstudeerbijeenkomst op informele wijze voort te zetten.
De meeste afgestudeerden hebben elkaar al ruim een jaar niet meer gezien, onder andere omdat ze verspreid over heel Nederland - maar ook in het buitenland - hun afstudeerstage hebben gelopen. Het is dan ook al laat in de avond als de laatste afgestudeerden, familie en vrienden en medewerkers van Stenden Hogeschool afscheid van elkaar nemen en tevreden huiswaarts keren.

Zomervergadering Bestuur Stichting Jabikspaad Fryslân

Woensdag 4 juli 2012 

Wegwijzer van het Jabikspaad

Warme vergaderavond
Nog eenmaal komen we dit werkseizoen bijeen als bestuur van de Stichting Jabikspaad Fryslân. Op deze warme avond in juli vergaderen we in de Jacobshoeve te Sint-Jacobiparochie. In het koffiekwartier voorafgaand aan de vergadering spreken we zoals te doen gebruikelijk over elkaars lief & leed en wel & wee. De kandidaat voor onze bestuursvacature woont dit overleg in verband met zijn zomervakantie vanavond niet bij; hem hopen we de volgende keer wel te ontmoeten.We inventariseren elkaars beschikbaarheid en bereikbaarheid in de komende zomerweken.

Ingekomen
We nemen kennis van het heuglijke feit dat de nieuwe parochie die zal ontstaan door de fusie van de huidige parochies van Harlingen & Franeker, Sint-Annaparochie, Dronrijp en Terschelling & Vlieland als naam zal krijgen: 'Heilige Jacobus de Meerdere', een mooie naam voor de parochie waar het Jabikspaad doorheen loopt.
Voorts bespreken we ingekomen stukken met betrekking tot een fondsenlijst, de Hasselter bedevaart, het pelgrimeren met jongeren, het Pelgrimsinformatiecentrum en het zogenoemde Waddenwandelen.

Routegids Jabikspaad
Nadat we de notulen van de vorige keer hebben vastgesteld, bespreken we onze in herdruk zijnde routegids van het Jabikspaad. We zijn blij dat al over twee weken de herdruk van de routegids van het Jabikspaad klaar zal zijn. De gids kan dan snel in de verkoop, want van diverse kanten kregen we al signalen dat er vraag is naar de heruitgave. Veel wandelaars willen het Jabikspaad bewandelen en dat kan over twee weken dus al met de nieuwe uitgave van de routegids, die op afzienbare termijn via diverse verkoopkanalen weer in de handel is. Omdat de financiering van de herdruk nog niet rond is, laten we eerst 750 exemplaren drukken, zodat er in de komende zomerweken en maanden in elk geval met het nieuwe routeboekje kan worden gewandeld.

Routezaken Jabikspaad
Voorts bespreken we ons routebewijzeringsproject in en in samenwerking met de gemeente Steenwijkerland. Ook onze werkzaamheden rondom de Kapelle van Dodo bij Haskerdijken passeren de revue. Daarna bespreken we de resultaten van ons bestuurlijk overleg met de Kerngroep Tsjerkepaad, met wie we in gesprek zijn om zogenoemde Jabiksrondjes/Jabiksrûntsjes te ontwikkelen, waarbij een combinatie wordt gezocht van wandelrondjes langs kerken van het Tsjerkepaad Fryslân en deels over het Jabikspaad. Doel is om elk jaar drie van die Jabiksrûntsjes letterlijk en figuurlijk op de kaart te gaan zetten.
Mede op signalen van wandelaars hebben we onderzoek gedaan naar ontbrekende wegwijzers langs de Jabikspaad-route. We besluiten - ondanks het feit dat we krap bij kas zitten - een aantal nieuwe routepalen en routeborden aan te schaffen en te plaatsen op die locaties waar bewegwijzering essentieel is voor het volgen van de juiste route. Na de zomervakantie zullen we wegen moeten vinden voor financiering van onze komende werkzaamheden van de Stichting Jabikspaad Fyslân, want een goed beheerd en onderhouden wandelroute als het Jabikspaad vraagt de nodige financiële armslag.

Pieter's got a new Portfolio Website @ Wordpress.com

Maandag 19 december 2011

Vliehors op Vlieland - foto van Pieter Koehoorn - 19 augustus 2011

Reviseren of innoveren?
De oude website van Pieter was al geruime tijd aan vervanging toe. Een website grondig reviseren is een fikse klus; een nieuwe website aanmaken gaat nòg een stap verder, vooral als je er iets moois van wilt maken. Beide kwam er niet van; tot gisteren! Want gisteren is Pieter enkele uren achter de computer gaan zitten om een nieuwe Portfolio Website te maken.

Portfolio Website
Een Portfolio Website is je visitekaartjes. Veel fotografen maken van zo'n digitaal portfolio gebruik om te laten zien wat ze kunnen doen met fotografie. Het is de kunst bij een digitaal fotografieportfolio om met zo weinig mogelijk visuele middelen zoveel mogelijk van jezelf te laten zien. Het perfect categoriseren van je topfoto's met bijvoorbeeld drie indelingscriteria (bv. chronologisch, thematisch, fototechniek) is moeilijker dan je in eerste instantie zou denken. We zeggen vaak 'schrijven is schrappen'. Zo geldt voor een fotoportfolio iets dergelijks als 'visualiseren is weglaten'.

Pieter zijn Portfolio Website 
Pieter heeft zijn Portfolio Website gemaakt bij Wordpress.com. De huidige homepage is een fotocollage op een onderliggende foto. De weblink 'Wie is Pieter' voert je naar zijn profiel, een beknopt overzicht van wie hij is, waar hij voor staat en gaat en waar hij zich in de reële en in de virtuele wereld beweegt. Vanuit die profielpagina kun je ook visuele uitstapjes maken naar de recent geposte foto's en/of naar het foto-archief van Pieter. Je bent van harte welkom om een bezoek te brengen aan Pieter zijn site, via bovenstaande weblink.

Friese Hofjes

Zaterdag 12 juni 2010

Verspreid door de hele provincie Fryslân staan huizen, die gebouwd zijn uit liefdadigheid. Vanaf de late Middeleeuwen tot in de 20e eeuw bouwden bijvoorbeeld rijke Friezen en kerkbesturen als “goed werk van barmhartigheid” woningen voor armlastige ouden van dagen en voor zogenaamde proveniers. Proveniers zijn ouderen, die - als een soort van oudedagsverzekering - een verzorgd leven voor zichzelf “kochten” door voortijds een bedrag te schenken of te legateren. Ze woonden in onder andere gasthuizen, hofjes, diaconiehuizen en armenhuizen. Vaak waren deze gasthuizen gebouwd rond een tuin, ook wel “bleek” genoemd. Armen woonden daarin – zoals dat destijds werd genoemd – “om Godswil”, ofwel: gratis. De veelal strenge regels van arbeid, bezinning, kerkgang, gebed en andere huisregels namen de gasthuisbewoners doorgaans volgzaam en voor lief op de kost toe.

In 2007 publiceerde de Friese Pers Boekerij het boek “Friese Hofjes” met als ondertitel “Gasthuizen, Diaconiehuizen en Armenhuizen”. De twee architectuurkenners Peter Karstkarel en Leo van der Laan bespreken in dit boek zo’n 50 – doorgaans nog steeds bestaande - liefdadigheidswoningen en -wooncomplexen in Fryslân. Speciale aandacht schenkt het boek ook aan de her en der nog terug te vinden resten van andere, inmiddels verdwenen hofjes. De vele illustraties en de grote aandacht voor de ontstaansgeschiedenis èn het architectonische belang van deze Friese wooncomplexen maken van dit boek een uniek standaardwerk over de gasthuizen in Fryslân. Het boek laat de lezer veel zien en lezen over de geschiedenis van de woonzorg voor de medemens, zoals weduwen & weduwnaars, minderbedeelden & welgestelden en alleenstaanden & oudere echtparen en voor “oververmoeide vrouwen”.

Karstkarel en Van der Laan beschrijven in dit boek met als architectuurhistorisch perspectief onder andere:
- Gasthuizen van particuliere stichtingen;
- Jonge gasthuizen;
- Diaconale stichtingen en stichtingen van vergelijkbare organisaties;
- Armenhuizen, gesticht door de plaatselijke overheid.

Na een inleidend hoofdstuk nemen de auteurs de lezer mee door de provincie naar de volgende hofjes, gasthuizen, diaconiehuizen en armenhuizen in:
- Akkrum: Coopersburg en Welgelegen;
- Arum: Diaconiehuizen;
- Beetsterzwaag: Diaconie Armenhuis en Van Teylens Fundatie;
- Bolsward: Hendrik Nanneshof, Huize Martinus en Sint-Anthonygasthuis;
- Damwoude: Talmahoeve;
- Dokkum: Laurentiusgasthuis;
- Dronrijp: Armenhuizen en Gasthuis Vredenhof;
- Franeker: Stadsarmhuis en Armenhuisjes van de diaconie, Westergasthuis, Gast- en Weeshuis Godsacker;
- Hallum: Diaconiewoningen;
- Harlingen: Hervormd Rusthuis en Sint-Annahof;
- Kollum: Bethesda en Oostenburg;
- Leeuwarden: Bollemanskamers, Boshuisengasthuis, Fundatie Fribourg, Gabbemagasthuis, Gosen hofje, Hillemakamers, Hofwijck, Liefdes- of Sint-Frederikusgesticht, Luilekkerland, Marcelis Govertsgasthuis, Nieuw Sint-Anthonygasthuis, Oude Sint-Anthonygasthuis, Poptakamers, Ritske Boelemagasthuis en Stadsarmhuis;
- Marssum: Poptagasthuis;
- Menaldum: Armhuis;
- Noardburgum: Armhuis;
- Oudeschoot: Julia Jan Woutersstichting;
- Pingjum: Diaconiegebouw en –huisjes;
- Sint-Annaparochie: De Vlaswiek;
- Sint Nicolaasga: Wilhelminaoord;
- Sloten: Van der Wal’s Rusthuis;
- Sneek: Armhuis, Cruysebroederhof en Nieuw Frittemahof;
- Swichum: Aytta Godshuis;
- Tytsjerk: Stichting op Toutenburg;
- Veenwouden: Talmahuis;
- Vlieland: Armhuis of Diaconiehuis;
- Vrouwenparochie: Armhuis;
- Warten: Armhuis;
- Wergea: Popmagasthuis;
- Workum: Huisjes aan het Skil.

Vaarwel Vlieland

Zaterdag 27 juni 2009

Goed uitgerust van onze wandeltocht van gisteren, genieten Durkje en ik van een welverzorgd ontbijt in Hotel Donia State. Na het uitchecken wandelen we van het hotel over de Badweg naar Oost-Vlieland. Daar ontmoeten we Pieter in de personeelswoning van het restaurant Puur Vlieland waar hij werkt.

Als we om kwart voor elf door de Dorpsstraat lopen, is aan de ons tegemoetkomende wandelaars en fietsers met bagage te zien dat zojuist een veerboot in de veerhaven van Oost-Vlieland arriveerde. Slingerend gaan deze pas aangekomen fietsers - waarvan je direct kunt zien dat sommigen thuis nooit of nauwelijks fietsen - op soms veel te grote of ook wel veel te kleine fietsen tussen de voetgangers en andere fietsers door. Gelukkig is de Dorpsstraat van dit autoluwe eiland breed genoeg voor deze wirwar van zoekende en flanerende toeristen.

Nadat we in het zicht van de veerhaven samen met Pieter op het terras van restaurant De Stern koffie hebben gedronken, monsteren we tegen kwart voor twaalf weer aan op de veerboot naar Harlingen. Vanaf het bovendek van de varende veerboot zien we de haven steeds kleiner worden, passeren we de vernieuwde jachthaven, laten we het havenstrand aan de oostzijde van Oost-Vlieland ook achter ons en kiezen we met de nodige deining het ruime sop tussen Vlieland en Terschelling, om vervolgens tussen een groot aantal zeilschepen en motorbootjes door over de Waddenzee richting Harlingen-haven te varen. Het zonovergoten Vlieland achter onze veerboot verdwijnt langzaam als een nog wel zichtbare, wit-geel-groene, streep op de horizon. Vaarwel Vlieland.

Lanterfanten over Route 1.6 van Oost-Vlieland naar Oost-Vlieland

Vrijdag 26 juni 2009

De auto laten Durkje en ik achter op het havenparkeerterrein in Harlingen en we nemen om 9.00 uur de boot van Harlingen naar Vlieland. Een deel van onze bagage stallen we in het dorp Oost-Vlieland, bij Restaurant Puur Vlieland, waar Pieter werkt.

We gaan vandaag de 21 kilometer lange route 1.6 wandelen van de Wandelgids "Friesland voor lanterfanters". Het thema van deze wandeltocht is: "Dromen van verre reizen", als verwijzing naar de dichter Jan Jacob Slauerhof, die hier op Vlieland als ziek kind vaak voor herstel bij familie logeerde. Vanaf de aanlegsteiger van de veerdienst Vlieland-Harlingen gaan we langs het waterfront over de Waddenzeedijk naar de jachthaven, waar vanavond het nieuwe jachthavengebouw met havenkantoor en restaurant officieel wordt geopend. Voorbij de jachthaven gaan we over de duinopgang naar het havenstrand aan de oostzijde van het eiland. Dan wandelen we langs de vloedlijn tot aan Dam 60, waar we bij de strandopgang van Camping Stortemelk achter de duinen en door het bos verder gaan, tot we bij de meest noordelijke bebouwing van Oost-Vlieland komen.

Over bospaden en fietspaden en langs de ijsbaan komen we dan bij de hoge Vuurboetsduin. Ten noorden van de vuurturen dalen we over het Dievenpaadje door het naaldbos af naar de Torenvijver, waarin de waterlelies vandaag bloeien. Via de Langebaan, het Ankerpad en het Kantonnierspad komen we uit op het Pad van Dertig ter hoogte van Dam 30. Vanaf dit pad lopen we in zuidwestelijke richting door het ruige begrazingsgebied, zoveel mogelijk gebruik makend van de hier en daar door koeien getreden smalle paadjes. Bij het Pad van Vianigh (Twintig) gaan we richting strand, om bij de strandopgang naar het westen te gaan over het Malgumpad. We komen dan uit bij het meest westelijke punt van onze dagmars, bij het Posthuis, waar we pauzeren.

Vanaf het Posthuis gaan we door Bomenland, langs De Oude (eenden)Kooi, langs de werkschuur van Staatsbosbeheer, langs het Dijkstra plasje en weer door het begrazingsgebied. Dan langs de Nieuwe Kooi tot de Oude Postweg, om dan weer binnendoor langs het Natuurkampeerterrein Lange Paal van Staatsbosbeheer te gaan. En dan gaat het weer richting Oost-Vlieland.

We dineren in de Dorpsstraat van Oost-Vlieland in het gezellige restaurant Puur Vlieland, waar Pieter ook vanavond aan het werk is. Aan het eind van de avond wandelen we vanuit Oost-Vlieland over de Badweg naar het nieuwe Hotel Donia State, waar we de nacht doorbrengen.