Turfroute - Wandelroute 3 als rondje Oldeberkoop en omgeving

Maandagochtend 14 september 2026
 

Glaskunstpodium bij de parkvijver in het Molenbosch van Oldeberkoop

Wandelen & fietsen vanaf de Turfroute in Zuidoost-Friesland

De turfvaarten in Zuidoost-Fryslân zijn eeuwenoud en vaak met de hand gegraven. 

De zogenoemde 'Turfroute' verbindt sinds 1974 al die vaarten met elkaar. De kanalen met haaks daarop sloten, bossen, elzensingels, heide, weiden en beekdalen geven het gebied een eigen charme. 

In twintig pakkende verhalen en routes slaan de journaliste Janneke Donkerlo en de schrijver van routegidsen Fokko Bosker als het ware bruggen tussen de vaart en het omliggende landschap. Zij nemen het water als vertrekpunt voor hun rondwandelingen en fietstochten door dit rijk geschakeerde landschap van coulissen van elzen- en eikensingels, in een fijnmazig patroon van vaarten en wijken.

Resultaat van hun werk is de in 2024 uitgegeven routegids 'Wandelen & fietsen vanaf de Turfroute in Zuidoost-Friesland'.

23 tochten met een totale lengte van 746,9 kilometer

Deze routegids bestaat uit 11 fietstochten en 12 wandeltochten, die Durkje en ik van plan zijn om alle te gaan wandelen. 

• Tien fietstochten hebben een totale lengte van 387,4 kilometer, waarvan de kortste 13,7 km en de langste 63,4 km lang is. Die hebben we inmiddels alle tien gelopen.
• De twaalf wandeltochten hebben een totale lengte van 134,5 kilometer, waarvan de kortste 4,6 km en de langste 15,9 km lang is.
• De veel langere 'Fiets-Turfroute' door Zuidoost-Fryslân heeft een totale lengte van 225 kilometer. Ook deze hebben we inmiddels geheel gelopen.

De 23 tochten hebben derhalve een totale lengte van 746,9 kilometer. We zijn van plan die afstand te bewandelen in circa 35 dagetappes, variërend tussen ongeveer 15 en 35 kilometer per dag, zo mogelijk in combinaties van (delen) van die wandeletappes en fietsetappes.

Wandelroute 3 - Oldeberkoop en omgeving

Vandaag wandelen we achtereenvolgens drie verschillende rondjes met een totale lengte van 25,5 kilometer, namelijk:

•   3. Oldeberkoop en omgeving, over een lengte van 11,3 kilometer;
• 10. Hemrik, met een lengte van 5,8 kilometer;
• 11. Bakkeveen / Allardsoog, met een lengte van 8,4 kilometer.

We vertrokken daartoe vanmorgen vanuit Feinsum om 7:50 uur, bij een aanvangstemperatuur van 11 graden Celsius. De temperatuur loopt vandaag op naar zo'n 19 graden Celsius. 

Het weer is de hele dag stralend zonnig, met hier en daar lichte bewolking, dus heerlijk wandelweer vandaag.

Vanuit Feinsum rijden we naar het dorpscentrum van Oldeberkoop, waar we de auto parkeren op het parkeerterrein diagonaal tegenover de Bonifatiuskerk van Oldeberkoop. Hier begint ons eerste rondje van vandaag om 8:50 uur.

Deze wandelroute kreeg als thema: 'Een bijzondere plaats waar kunst en natuur samensmelten', verwijzend naar de uiteenlopende kunstuitingen - en ander samensmelten(?) - die we onderweg passeren.

Oorlog in de Tjongervallei

Voorbij de Oosterwoldseweg en de Auke Faberlaan komen we op een smal voetpad dat noordelijk om Oldeberkoop heen loopt. Aan de felrode bessen en de eerste bladeren in herfstkleuren van de lijsterbes kunnen we heel goed zien dat de herfst voor de deur staat.

Op deze noordelijke omgang komen we langs een houten standbeeld van een voetballer met de bal aan zijn voeten.

Aan de overzijde van de Heerenveenseweg gaan we het parkgebied van het Molenbosch in, waar we wederom langs kunstobjecten lopen, waaronder bij de parkvijver een glaskunstwerk op een rondgaand houten podium.

Door het bungalowpark en tussen de zonnepanelenvelden door lopen we naar de noordzijde van het Molenbosch, tot waar je het zicht krijgt op de Tjongervallei in het noorden. 

Als we op het bosrandpad in westelijke richting lopen, stuiten we op een obstakel midden op het smalle bospad. Als we daar omheen lopen ('wurmen'), zien we dat dit een gecamoufleerde legerjeep is. Voorbij de jeep zien we twee gecamoufleerde soldaten met wapens tegen de bosrand aan liggen in het gras, met achter zich in de bosschages nog een gecamoufleerde legerjeep. We maken een praatje met de beide soldaten, die hier vannacht hebben overnacht, en die vertellen dat ze hier op oefening zijn in het veld, en tot nader order hier moeten waken.

Nog een eindje verder treffen we nog een derde gecamoufleerde soldaat aan met zijn wapen en ook een granaatwerper, die vanaf zijn verdekte positie een uitstekend zicht heeft over een langwerpig veld in dit coulissenlandschap.

Als we de doorsteek even later maken naar de Wolvegaasterweg, vertellen we een vrouw die uit tegengestelde richting komt aanwandelen dat ze straks niet moet schrikken als ze daar ineens op drie gecamoufleerde soldaten stuit in het bos. Ze vertelt dan dat ze die hier gisteren ook al heeft gezien, dus ze is erop voorbereid.
Wij maken vervolgens over een volgend veldpad de doorsteek van de Wolvegaasterweg naar de Stellingenweg.

Vrede in de Lindevallei

Aan de overzijde van die Stellingenweg gaan we de Lindevallei in, eerst door een bosperceel, en dan tussen het bos en de Noordwoolder Voart (Linde) over een veldpad door het open veld van deze riviervallei. Aan de vegetatie kun je zien dat hier niet veel mensen komen.

Waar we vanuit het veld een bocht om gaan in noordelijke richting zien we een eindje verderop op het bospad aan de bosrand een man en een vrouw stevig tegen elkaar aan staan. Hier blijkt niet zozeer oorlog te zijn zoals in de Tjongervallei, maar is het meer een kwestie van vrede in de Lindevallei. 

Als ze ons de hoek om zien komen, trekken ze beiden snel hun slips omhoog, en hij direct daarna ook de spijkerbroek, en zij haar legging. Dan dralen ze niet lang meer, en verwijderen ze zich van ons over het bospad. Wij gaan door in ons eigen tempo, maar de vrouw is de snelste niet, dus we naderen hen al snel. In een volgende bocht waar het bospad linksaf verder gaat, stappen zij daarentegen rechtsaf tussen de bomen door naar de bosrand verderop, en wat zich daar dan zal afspelen, laat zich raden. Laten we maar zeggen dat de liefde alles overwint.

Na dit toch wel opmerkelijk vredige tafereel vervolgen wij onze route door het Koepelbosch naar het hertenkamp, waar we op een damhert stuiten, die de confrontatie met ons ook al niet wil aangaan.

Dan steken we de Stellingenweg (N351) wederom over, om dan aan de overzijde onze route nog een eindje door het Koepelbos te vervolgen.

Koffiepauze met koprol achterover

Na het oversteken van de Heerenveenseweg wandelen we de bebouwde kom van Oldeberkoop weer binnen. 

In het centrum kopen we bij de plaatselijke bakker brood voor de komende dagen, en dan wandelen we om 11:15 uur langs de geit van de Geitefok en langs de middeleeuwse Bonifatiuskerk terug naar onze auto.

Op de parkeerplaats ontkoppelen we de auto van de laadpaal, en willen we onze koffiepauze houden op de tweezijdige picknickbank die hier bij de laadpaal staat.

Echter, als we onze spullen op de picknickbanktafel hebben gelegd, en naast elkaar op de picknickbank gaan zitten, gaat het mis, want we vallen met al ons hebben en houden achterover, waarbij de picknickbank over ons heen valt. Zo wordt ons duidelijk dat deze picknickbank niet verankerd is in de grond en kopzwaar is als twee personen op één zijde gaan zitten. Niet handig, wel vermakelijk.

Gelukkig bezeren we ons niet, is alles nog heel, en gaan we in onze tweede poging ieder op een zitbank tegenover elkaar zitten. En zo kunnen we zonder verder ongemak toch nog heerlijk in het zonnetje genieten van onze broodjes- met koffiepauze.

Na dit eerste rondje met toch wel enkele bijzondere gebeurtenissen stappen we in de auto, en rijden we van Oldeberkoop naar Sparjebird, waar we ons tweede rondje van vandaag gaan lopen.