Hospitaleren in een pelgrimsherberg

Vrijdag 16 januari 2026
 

Presentatie van Herman Velvis in Kromme Knilles te Akkrum

Nieuwjaars-bijeenkomst

Vanavond zijn Durkje en ik aanwezig bij de Nieuwjaarsbijeenkomst van onze regio Fryslân van het Nederlands Genootschap van Sint Jacob.

Zo'n 30 pelgrims-leden zijn bijeengekomen in de bovenzaal van eetcafé Kromme Knilles in Akkrum, waar na de opening een lezing wordt verzorgd door Herman Velvis, bestuurslid van het Nederlands Genootschap van Sint Jacob.

Na deze lezing is er volop tijd om als ervaren en beginnende pelgrims met elkaar in gesprek te gaan onder het genot van een hapje en een drankje.

Hospitaleren in een pelgrimsherberg

Tijdens het lopen van je pelgrimstocht, de camino richting Santiago de Compostela, kom je in aanraking met zogenoemde Hospitaleros in de zogenoemde donativo-herbergen.

Herman Velvis legt ons uit wat dat hospitaleren is. Hij geeft een kijkje achter de schermen, over hoe dat in elkaar zit en aan welke eisen je moet voldoen om Hospitalero te worden. Dat kun je overigens worden met een cursus of zonder een cursus, alleen of met zijn tweeën, met bij voorkeur enige taalvaardigheid, gezond verstand, enzovoort. Hospitaleren is een dankbare manier om iets terug te geven aan de Camino die jou als ervaren pelgrim zoveel heeft gebracht.

• Een hospitalero moet in de herberg herkenbaar zijn, de veiligheid garanderen, een luisterend oor zijn, maaltijden verzorgen, en dienstbaar zijn aan de pelgrims die in een pelgrimsherberg verblijven.
• De systematiek van het zijn van hospitalero is gebaseerd op de bijbelse 7 Werken van Barmhartigheid. Aan die zeven Werken van Barmhartigheid heeft de Paus indertijd nog een achtste werk toegevoegd, namelijk die van het zorgdragen voor de wereld.
• Je moet het fysiek wel aankunnen om hospitalero zijn, want het is bij tijd en wijle hard werken.
• Bovendien is het in sommige herbergen verplicht, of aanbevolen, dat je deel hebt genomen aan de cursus Hospitaleren.
• Daarnaast moet je natuurlijk wel aan een aantal persoonlijke eigenschappen voldoen, om goed te kunnen functioneren als hospitalero in een pelgrimsherberg.
• In een donativo herberg (met vrijwillige financiële bijdrage als gast) draait het uiteindelijk om de Jacobijnse gastvrijheidstraditie. Voor de hospitalero en voor zo'n pelgrimsherberg staat vooral de dienst aan de pelgrim centraal. Pas in tweede instantie staat de betaling van de donativo-gift (vrijwillige bijdrage) centraal.
• Er zijn diverse manier om scholingen op het gebied van hospitaleren te volgen.
• Elke refugio heeft zo een eigen manier om eisen te stellen aan de kwaliteit van een hospitalero.
• Uiteraard zijn er bij het zijn van hospitalero ook enkele stekeligheden, waar je als hospitalero wel rekening mee moet houden. Bijvoorbeeld het vraagstuk of en hoe je verzekerd bent, of je stressbestendig bent.
• Conclusie is overigens dat er voor iedere ervaren pelgrim wel een vorm van voorbereiding is te vinden, die aansluit bij het vervullen van de rol van hospitalero/gastheer/gastvrouw in een pelgrimsherberg in Nederland, of daarbuiten.